Γράμματα Αναγνωστών

ΠΟΛΙΤΙΚΗ

ΕΤΙΚΕΤΕΣ: Γραμματα Aναγνωστων

Από τη Νορβηγία έως το «Μακεδονία»

Κύριε διευθυντά
Η πρόσφατη ταλαιπωρία των επιβατών στο αεροδρόμιο «Μακεδονία», μου θύμισε ότι, πριν από  περίπου 40 χρόνια, συμμετείχα σε ένα συνέδριο στη Νορβηγία. Στο πρόγραμμα του συνεδρίου περιλαμβανόταν και μια ενδιαφέρουσα επίσκεψη στα νησιά Σβάλτμπαρτ που βρίσκονται βορείως της Νορβηγίας, στον Αρκτικό Ωκεανό.

Πήγαμε εκεί αεροπορικώς και προσγειωθήκαμε σ’ ένα παγωμένο διάδρομο, γιατί ο πάγος δεν λιώνει στα νησιά αυτά ούτε το καλοκαίρι. Παρκάρισαν το αεροπλάνο μας σε ένα υπόστεγο, όπου απαγορευόταν αυστηρά η χρήση οποιασδήποτε θέρμανσης, ώστε να μη λιώσουν τα θεμέλια του υποστέγου, που και αυτά ήσαν κατασκευασμένα από πάγο. Μείναμε στο νησί 2-3 ώρες, που ήταν αρκετές ώστε να παγώσει το αεροπλάνο. Για να απογειωθούμε από τον ίδιο παγωμένο διάδρομο, χρειάστηκε να καταβρέξουν το αεροπλάνο με ζεστό νερό, ώστε να ελευθερωθούν τα πτερύγιά του, που είχαν γεμίσει πάγους. Αυτές ήταν οι συνθήκες στα νησιά Σβάλτμπαρτ, που δεν εμπόδιζαν όμως τι απο-προσγειώσεις! Ας επανέλθουμε όμως στα συμβαίνοντα στο αεροδρόμιο «Μακεδονία». Μου κάνει κατάπληξη ότι, χρόνια τώρα, με την πρώτη μεγάλη κακοκαιρία αυτό βγαίνει εκτός ενεργείας. Και όμως, τουλάχιστον ο διάδρομος της Πολεμικής Αεροπορίας, διέθετε όργανα που βοηθούσαν στην τυφλή προσγείωση των αεροσκαφών. Οσο για το πρόβλημα του χιονιού, αλλά και του πάγου, θα μπορούσε πολύ εύκολα (αλλά και φτηνά) να λυθεί αν χρησιμοποιούσαν τη γεωθερμία που υπάρχει στην περιοχή. Δηλαδή αν χρησιμοποιούσαν τα αναβλύζοντα υψηλής θερμοκρασίας υπόγεια ύδατα. Μου κάνει εντύπωση πώς τόσα χρόνια κανείς δεν ενδιαφέρθηκε να εφαρμόσει αυτή την τόσο απλή και σωτήρια λύση. Αραγε θα ενδιαφερθεί τώρα κάποιος αρμόδιος;

Νικος Δυοβουνιωτης, Πολιτικός Μηχανικός, Κηφισιά


Γερμανικά φύλα, στους πρώτους χριστιανικούς αιώνες, συνέπηξαν συμμαχία με κίνητρο να μην αφήνουν τίποτα όρθιο στο διάβα τους· ιστορικά τεκμηριωμένο ότι τα κατάφεραν στο κύριο γεωγραφικό σώμα της Ευρώπης και στη Βόρεια Αφρική. Πνεύματα ανήσυχα οι Βάνδαλοι, διέπρεψαν και στις πειρατικές επιδρομές, δήωσαν τη Ρώμη, έχοντας κόκκινο πανί κάθε έργο τέχνης, κάνοντας διακριτικό πέρασμα από την Ελλάδα. Με πρώτο και χειρότερο (για τους άλλους λαούς) τον Γιζέριχο, πιο γνωστοί βασιλείς τους ήταν οι Χουνέρικ, Θράσαμουντ και Γκούνθαμουντ. Βρήκαν τον μάστορά τους στην Καρχηδόνα από τον χαρισματικό Βελισάριο, στρατηγό του Ιουστινιανού, ενώ πολλοί αιχμάλωτοι προσέφεραν κατόπιν επιτυχώς τις υπηρεσίες τους στον βυζαντινό στρατό. Ο όρος βανδαλισμός έμεινε να αποδίδει κάθε πράξη βαρβαρότητας από τις απλές, καθημερινές, έως τις αγριότερες. Στη φωτογραφία, το πολύπαθο μνημείο του Ελευθερίου Βενιζέλου, στο Πάρκο Ελευθερίας, σύνηθες στέκι εκτόνωσης και κατά συρροήν ακτιβιστικής έκφρασης. Προσοχή! Οι εικονιζόμενοι ουδεμία ευθύνη φέρουν.

Μετά τον Μπαχ και τον Μέντελσον, περιδιάβασμα με θέα έργα νεοβανδάλων

Κύριε διευθυντά
Παραμονές Χριστουγέννων σπεύσαμε στο Μέγαρο για μια πολλά υποσχόμενη βραδιά όπως προβλήθηκε με εκκλησιαστικό όργανο που είχε άρτι συντηρηθεί έπειτα από μακροχρόνια αδράνεια. Με έκπληξη διαπιστώσαμε ότι στην κατάμεστη αίθουσα συναυλιών η σολίστ εμφανίστηκε μόνη και σιωπηλή χωρίς την παρουσίασή της και του προγράμματος από εκπρόσωπο του Μεγάρου.

Στη συνέχεια ακούσαμε ποικιλία σύντομων συνθέσεων άσχετων με τις εξαγγελθείσες, που μας άφησαν μια αίσθηση κενού, αφού οι πιο πολλές (πλην των δύο τελευταίων σύντομων έργων των δύο μερών της συναυλίας, πιθανώς των Μπαχ και Μέντελσον) ελάχιστα αξιοποίησαν τις μεγαλειώδεις και υπερβατικές δυνατότητες ενός οργάνου «6.000 αυλών».

Φεύγοντας αργότερα αμήχανοι αφού διασχίσαμε τους έρημους χώρους του κτιρίου, περπατήσαμε προς το Χίλτον από την πλευρά του Μεγάρου, για να βρεθούμε αμέσως μπροστά από ό,τι απέμεινε από το πάρκο Ελευθερίας και τη διαμόρφωση του μνημείου Βενιζέλου.

Ατενίσαμε με σφίξιμο στην καρδιά την παντελή εγκατάλειψη και τον σαρωτικό βανδαλισμό μιας από τις πλέον αξιόλογες συνθέσεις υπαίθριου χώρου στην Ελλάδα (έργο του αρχιτέκτονα Π. Βοκοτόπουλου της δεκαετίας του ’70 έπειτα από αρχιτεκτονικό διαγωνισμό, που πλαισιώθηκε από το ορειχάλκινο γλυπτό του Γ. Παππά) σε ακραία αντίθεση με την πολυτέλεια που μόλις είχαμε βιώσει.

Λίγα μέτρα πιο κάτω όμως μας περίμενε μια ακόμη έκπληξη που προκλήθηκε από μια νέα άκρα αντίθεση, αυτήν που χώριζε το επίμηκες γραμμικό τοιχίο υποδοχής του επισκέπτη στο μνημείο, ολοσχερώς πλέον κατεστραμμένο από τα skate board και γεμάτο γκράφιτι, από τη γειτονική φωτεινή επιγραφή που πρόσφατα τοποθετήθηκε κοντά της με πέντε τεράστια κεφαλαία γράμματα, συνοδευόμενα πίσω τους από τις δίδυμες επαναλήψεις τους για τη δημιουργία αίσθησης βάθους, ύψους 4 μ. και πάνω σε ανάλογο βάθρο 80 εκ.

Το περίγραμμα των γραμμάτων διαμορφώθηκε με συστοιχίες πολυαρίθμων άσπρων λαμπιονιών led εν είδει διαφήμισης ή επιγραφής τύπου billboard, για να διαμορφώσει με τα πέντε στοιχεία που το αποτελούν τη φωτεινή διώροφη γιγαντολέξη Α-Θ-Η-Ν-Α.

Μια λέξη γεμάτη αυταρέσκεια, ακτινοβολία και λάμψη δίπλα στην ντροπή και παρακμή ενός μνημείου και χώρου που αποτελεί σήμερα θλιβερό κατάντημα ενός κατ’ εξοχήν συμβόλου της πρόσφατης ιστορίας μας.

Μήπως όμως αυτή η σχέση έχει και ιδιαίτερη σημασία αν εικονογραφεί και συνοψίζει κατηγορηματικά την τρέχουσα νοοτροπία μας και τον τρόπο που ιεραρχούμε τις προτεραιότητες και τις πράξεις μας;

Αλεξανδρος Τριποδακης, Αρχιτέκτων

Για το Αρχαιολογικό Μουσείο μας ρε γ...

Κύριε διευθυντά
Ολοι ξέρουμε ότι το Αρχαιολογικό Μουσείο μας στην Πατησίων είναι υπερκορεσμένο και δεν καλύπτει επαρκώς όλες τις περιόδους της αρχαίας ιστορίας μας. Πρέπει να διευρυνθεί, για να παρουσιάζει σε μια συνέχεια (όπως είναι αυτή του ιστορικού χρόνου) όλη την ιστορία μας. Ακούσαμε για σχέδια υπόγειας επέκτασης, τα οποία, ασφαλώς, γρήγορα απορρίφθηκαν. Η άλλη λύση που προτάθηκε είναι η επέκταση του μουσείου στα κτίρια του γειτονικού Μετσοβίου Πολυτεχνείου, έπειτα από εκκένωση των χώρων του τελευταίου και τη μεταφορά των δραστηριοτήτων στου Ζωγράφου. Την πρόταση αυτή διακίνησα έντονα εγώ με τα πενιχρά μου μέσα το διάστημα 2000-2002  (όταν επίκαιρο θέμα ήταν η ανέγερση του Μουσείου Ακροπόλεως). Τότε δεν γνώριζα άλλους «ομοϊδεάτες». Για να διαδοθεί καλά η ιδέα, έγραψα σε πολλούς επωνύμους και αρμοδίους της εποχής (18 τον αριθμό),  μεταξύ αυτών και στους τότε πρύτανη (Θ. Ξανθόπουλος) και αντιπρύτανη (Α. Γ. Ανδρεόπουλος). Να είναι καλά η ξενοιασιά και η γραφειοκρατία της πολιτείας μας και τα κατάφεραν να με κουράσουν και να με σιγήσουν.  Ναι αλλά πριν από ένα χρόνο άρχισα τις «γκρίνιες» πάλι. Απευθύνθηκα αυτήν τη φορά στο υπουργείο Πολιτισμού και με μεγάλη ευχαρίστηση είδα να δείχνουν σοβαρό ενδιαφέρον. Σκαλίζοντας το Ιντερνετ, είδα ότι σήμερα είναι πολλοί που συμμερίζονται την ιδέα, με πρώτη πρώτη την κυβέρνηση, η οποία διά στόματος του τέως αναπληρωτή υπουργού Προστασίας του Πολίτη κ. Τόσκα υποστηρίζει την πρόταση και θέλει να  την υλοποιήσει το καλοκαίρι του 2019. Εντονη είναι η προβολή της ιδέας και από τη Νεα Δημοκρατία (Μητσοτάκης, Βαρβιτσιώτης, Μπακογιάννης).

Φαίνεται ότι ήλθε η κρίσιμη στιγμή για τη λύση αυτού του προβλήματος. Απευθύνομαι και σε εσένα, αγαπητή «Καθημερινή», «βάλε πλάτη» με τις μεγάλες δυνατότητες που έχεις. Να καμφθούν οι αντιρρήσεις (ηγεσία Πολυτεχνείου), να το υποστηρίξουν και οι φοιτητές.

Υπάρχει «ιδεολογικό» ζήτημα εδώ: η αιτιολόγηση. Για ποιον λόγο «διώχνουμε» το Πολυτεχνείο από την Πατησίων; Οι περισσότεροι το «διώχνουν» για να απαλλαγούμε από τους κουκουλοφόρους. Ντροπιαστική αιτιολόγηση! Εγω το «διώχνω» για να πλατύνω την ελληνική αρχαιολογία, να υψώσω την Ελλάδα στο επίπεδο που της ανήκει. Να δείξουμε με άνεση και αρχοντιά όλη την ιστορική αξία μας. Για να φέρουμε στο μέλλον και τα άλλα αγάλματά μας από την ξενιτιά (Αφροδίτη της Μήλου, Νίκη της Σαμοθράκης, Λαοκόων κ.ά.).     

Κωστας Ζαγκαλης, συνταξιούχος φυσικομαθηματικός, Αθήνα

Οταν ο  Πορθητής ήρθε στην Αθήνα

Κύριε διευθυντά
Διαβάζοντας για την ιστορία της πόλης των Αθηνών (Η Αθηναϊκή περιπέτεια β΄ τόμος Γ. και Λ. Κορομηλάς), πληροφορήθηκα με μεγάλη έκπληξη –και το διασταύρωσα ανατρέχοντας σε άλλα δύο σχετικά βιβλία: Γ. Μίλλερ. «Η Ελλάς επί Ρωμαίων, Φράγκων και Τούρκων» και Δ. Γέροντα και Ν. Νικολαΐδη «Η προσωπογραφία μιας Πόλης» (1456-1680)– πως το 1458 ο Μωάμεθ ο Πορθητής επισκέφθηκε ως προσκυνητής και όχι ως κατακτητής την πόλη των Αθηνών. Βενετσιάνικα και βυζαντινά χρονικά αναφέρουν γι’ αυτόν πως ήταν «δυναμικός και διπλωματικότατος, μορφωμένος, καλά πληροφορημένος για τη “διεθνή” κατάσταση, γνώστης και θαυμαστής της ελληνικής κλασικής παιδείας και “φιλέλληνας”, με την έννοια του εραστή της αρχαιότητας βέβαια». «Εκτός από τη γλώσσα του, μιλούσε χαλδαϊκά, περσικά, αραβικά, λατινικά και ελληνικά». Επακόλουθο αυτής της επίσκεψης από τον μορφωμένο σουλτάνο ήταν η παραχώρηση πλείστων προνομίων στην πόλη των Αθηνών!

Στον 21ο αιώνα τώρα, χωρίς πολέμους και εμφυλίους, εστίες της πόλης μας καίγονται συστηματικά από συμπολίτες μας για ανεξιχνίαστες σκοπιμότητες και διαστρεβλωμένες ιδεοληψίες! Η κατάσταση όσο πάει και χειροτερεύει. Μήπως λοιπόν –ρητορική ερώτηση– είναι καιρός να έρθει στα πράγματα μια κυβέρνηση χωρίς ελλιπείς γνώσεις της ιστορίας, της γεωγραφίας, της γεωμετρίας, των λαϊκών γνωμικών και των ξένων γλωσσών; Φράσεις όπως: Ο αιώνας Μεσαίωνας, άλλο νησί η Λέσβος και άλλο η Μυτιλήνη, στροφή 360 μοιρών, we ate the camel and we left the queue, όταν προέρχονται από ηγετικά πρόσωπα της χώρας κι όχι από έναν απλό πολίτη, είναι όπως και να το κάνουμε πολύ ανησυχητικά!  Μήπως η άγνοια, η ομφαλοσκόπηση και το στενό κομματικό συμφέρον αποκλείουν τη θεώρηση της πραγματικότητας στον πολύπλοκο αιώνα της παγκοσμοιοποίησης; Δεν είναι άραγε ζητούμενο η σωστή ανάλυση και λήψη αποφάσεων, που προϋποθέτει βαθιές γνώσεις κι εμπειρία, σ’ αυτήν την εποχή που η Ελλάδα είναι πτωχευμένη, εξαντλημένη κι εγκαταλελειμμένη, μέσα σ’ ένα σύμπαν που βράζει;

Κ. Ρουφου

Μετρώντας δισ. και χλμ. στις ράγες

Κύριε διευθυντά
Σε ένα επιτραπέζιο ημερολόγιο του 2004 το υπουργείο Μεταφορών και Επικοινωνιών παρουσίαζε τα έργα που εκτελούντο στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράμματος (Ε.Π.) «Σιδηρόδρομοι, Αεροδρόμια, Αστικές Συγκοινωνίες» (ΣΑΑΣ) του Γ΄ Κοινοτικού Πλαισίου και του Ταμείου Συνοχής και υλοποιούντο υπό την επίβλεψη του υπουργείου Μεταφορών και Επικοινωνιών. Το Ε.Π. είχε διάρκεια από 1-1-2000 έως 31-12-2006 με προθεσμία αποπληρωμής και ολοκλήρωσης δράσεων την 31-12-2008. Χρηματοδοτείτο κατά 50% δηλ. 1.469 εκατ. ευρώ από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) και κατά 50% από εθνική συμμετοχή. Είχε δηλ. συνολικό προϋπολογισμό 2.938 εκατ. ευρώ, ο οποίος κατενέμετο στις επιμέρους επεμβάσεις ως εξής:

Συνολικό κόστος για τις σιδηροδρομικές παρεμβάσεις 2.000 εκατ. ευρώ, για τα αεροδρόμια 264 εκατ. ευρώ, για τις αστικές συγκοινωνίες 642 εκατ. ευρώ και για την οδική ασφάλεια 32 εκατ. ευρώ. Εκτός των ανωτέρω δράσεων του Ε.Π. «ΣΑΑΣ» εκτελούντο έργα σιδηροδρομικά και εκσυγχρονισμού της αεροναυτιλίας συνολικού κόστους 1.548 εκατ. ευρώ, με τη συνδρομή του Ταμείου Συνοχής να ανέρχεται στο ποσό των 780 εκατ. ευρώ. Συγκεκριμένα, για τον εκσυγχρονισμό του ΟΣΕ και του σιδηροδρομικού δικτύου της χώρας το Ε.Π. προέβλεπε:

1. Αναδιοργάνωση του ΟΣΕ με στόχο τον εκσυγχρονισμό και τη μετεξέλιξή του σε βιώσιμη και ανταγωνιστική επιχείρηση παροχής σιδηροδρομικού έργου.

2. Αναβάθμιση του σιδηροδρομικού άξονα Αθήνα-Θεσσαλονίκη-Ειδομένη με ολοκλήρωση ηλεκτροκινούμενης διπλής γραμμής μήκους 520 χλμ. υψηλών ταχυτήτων της τάξης των 200 χλμ./ώρα, εξοπλισμένης με σύγχρονα συστήματα σηματοδότησης και τηλεδιοίκησης.

3. Ανάπτυξη του προαστιακού σιδηροδρομικού δικτύου Αττικής μέχρι Κιάτο-Θήβα-Χαλκίδα.

4. Κατασκευή διπλής γραμμής κανονικού εύρους Αθήνα-Πάτρα μήκους 200 χλμ., εξοπλισμένη με σύγχρονα συστήματα σηματοδότησης και τηλεδιοίκησης, με ταχύτητες της τάξεως 160-200 χλμ./ώρα.

Δώδεκα χρόνια μετά το πέρας του Ε.Π., έχουν περάσει πέντε κυβερνήσεις και νομίζω ότι θα ήταν πολύ ενδιαφέρον κάποιος αρμόδιος του υπουργείου Μεταφορών και Επικοινωνιών να μας ενημερώσει ποια από τα έργα του Ε.Π. έχουν ολοκληρωθεί και σε ποιο ύψος έφθασε η τελική δαπάνη, ειδικά για τα έργα εκσυγχρονισμού του σιδηροδρομικού δικτύου της χώρας.

Στην οικονομική «Κ» της Τετάρτης 12-12-2018 διαβάσαμε ότι ο ΟΣΕ έχει διαθέσει πάνω από 10 δισ. ευρώ για την κατασκευή της σιδηροδρομικής γραμμής Αθήνα-Θεσσαλονίκη, που ακόμη δεν έχει ολοκληρωθεί και ότι οι συσσωρευμένες ζημίες του ΟΣΕ ξεπερνούν τα 8,5 δισ. ευρώ. Πώς και πότε θα βγει επιτέλους ο ΟΣΕ από το τούνελ; Με την κατάτμησή του σε διάφορες εταιρείες, που δεν μπορούν να συνεργασθούν αρμονικά και με την αλλαγή του λογότυπου από ΟΣΕ σε ΟSΕ δεν γίνονται θαύματα.

Ματθαίος Μ. Δημητρίου, Πλοίαρχος Π.Ν. ε.α.

Οι Αιθίοπες έφεραν τη ζείδωρη βροχή

Κύριε διευθυντά
Με αφορμή το πρόσφατο αφιέρωμα της «Κ» (5-6 Ιανουαρίου 2019) στην ελληνική κοινότητα της Αιθιοπίας και στη διαχρονική γέφυρα φιλίας των δύο λαών, ο συνειρμός μάς οδήγησε στους Στύλους του Ολυμπίου Διός («Ολυμπιείον»). Γιατί; Πολύ απλά, διότι σε εκείνο το σημείο συναθροίζονταν οι Αιθίοπες των οθωμανοκρατούμενων Αθηνών, για να εκπληρώσουν τα λατρευτικά  τους καθήκοντα.

Υπενθυμίζεται ότι στο Κλεινόν Αστυ επί τουρκοκρατίας κατοικούσαν διάφορες εθνότητες - κοινωνικές ομάδες (Ελληνες, Τούρκοι, Αθίγγανοι κ.τ.λ.) μεταξύ των οποίων και οι Αιθίοπες, που συνήθως ήταν υπηρέτες των «ντόπιων» αγάδων. Δυστυχώς, ο εκάστοτε «εφέντης» αντιμετώπιζε με απάνθρωπη σκληρότητα τους Αφρικανούς σκλάβους, ενώ υπήρχε αλληλεγγύη προς τους συνυπόδουλους Ρωμιούς, καθότι «οι Αιθίοπες ηγάπων τους Χριστιανούς συμπάσχοντες μετ’ αυτών εν τη κοινή δουλεία, επίσης και οι Ελληνες όσον ηδύναντο τους επροστάτευον...».

Η εν λόγω αφρικανική κοινότητα κατοικούσε στους βραχώδεις βόρειους πρόποδες της Ακροπόλεως, στα σημερινά Αναφιώτικα. «Εκεί είχον συνοικισθή, [...] κρύπτοντες την αθλιότητα αυτών εις καλύβας, εις ερείπια» και «εν ταις οπαίς της γης». Μολαταύτα, φαίνεται ότι η μιζέρια και η μεμψιμοιρία ήταν έννοιες άγνωστες στους Αιθίοπες, αφού «μεθ’ όλην την κακοτυχίαν συνήθως, εγέλων ευκόλως, σχεδόν διαρκώς, και εχόρευον οσάκις προσεκαλούντο προς τούτο, άνευ ενστάσεως ή ενδοιασμού τινός...» («Ιστορία των Αθηναίων», Δ. Καμπούρογλου, 1889).

Ανατέμνοντας την ανθρωπογεωγραφία της Παλιάς Αθήνας, στεκόμαστε σε μια ομαδική προσευχή των Αιθιόπων, που προκαλεί ιδιαίτερη εντύπωση. Αναλυτικότερα, εκείνον τον καιρό η πόλη της θεάς Αθηνάς είχε χτυπηθεί από δεινή ανομβρία… «εδεήθησαν οι Τούρκοι εις τον Μωάμεθ, αλλά δεν έβρεξεν, οι Χριστιανοί εις τον Προφήτην Ηλίαν, δεν έβρεξεν επίσης». Ετσι, η «σκυτάλη» των δεήσεων πέρασε στους Αιθίοπες, οι οποίοι… «είχον συγκεντρωθή όλοι συν γυναιξί και τέκνοις, εις το Ολυμπιείον. Προηγήθη άκρα σιωπή, γονυκλισία και σκύψιμον της κεφαλής επάνω εις το χώμα. Μετ’ ολίγον οι μύες του προσώπου αρχίζουν να κινούνται πρώτοι. Και έξαφνα ακούεται ένας γενικός και φοβερός αλαλαγμός [...]. Ο γενικός αλαλαγμός επανελήφθη τρεις φοράς. Μετά τον πρώτον ξεμύτισαν από τον Υμηττόν κάτι συννεφάκια. Μετά τον δεύτερον ο ουρανός των Αθηνών συννέφιασεν ολόκληρος και διαρκούντος του τρίτου αλαλαγμού» ξέσπασε έντονη βροχή, λυτρώνοντας την Αττική γη («Αι Παλαιαί Αθήναι», Δ. Καμπούρογλου, 1922).

Τέλος, αναφέρεται ότι η θερινή διαβίωση των νοσταλγούντων Αφροαθηναίων ελάμβανε χώρα παρά θίν’ αλός, σε περιοχή που αντιστοιχεί στις σημερινές Τζιτζιφιές: «Εκεί εξαπλούμενοι επί της φλεγούσης ψάμμου της παραλίας συνεκέντρουν τας αμυδράς, αλλά γλυκυτάτας αναμνήσεις της πατρίδος των». Αυτή η τελευταία αναφορά μας παραπέμπει στο παλαιοδιαθηκικό: «Εις τας όχθας των ποταμών της Βαβυλώνος εκεί εκαθήσαμεν δούλοι και εξόριστοι και εκλαύσαμεν ενθυμούμενοι την Ιερουσαλήμ» (Ψαλμός 136).

Βέβαια, στην Ελλάδα της κρίσης και της έντονης εξαγωγής «πνευματικού κεφαλαίου», ίσως μας είναι πιο οικείος ο πικρός συνειρμός, μέσα από τους στίχους  που διασώζει η λαϊκή Μούσα...

«Την ξενιτιά, τη γυμνωσιά, την πίκρα, την αγάπη.

Τα τέσσερα τα ζύγισαν· βαρύτερα είν’ τα ξένα».

Ιωαννης Μιχαηλ Μιχαλακοπουλος, Κυψέλη

Για τις «Πύλες της Κολάσεως»

Κύριε διευθυντά
Αφορμή μου έδωσε το δημοσίευμά σας στην εφημερίδα της Κυριακής 23.12.2018, στην οποία το κείμενό σας ξυπνάει εφιάλτες. Ο διχασμός, ο εμφύλιος, ο αλληλοσπαραγμός αποτελεί το φόβητρο, με το οποίο μεγαλώσαμε κι όχι μόνο. Μας έχει φυλακίσει «σε κατ’ οίκον» περιορισμό, με όρους ανελευθερίας που μας τρομάζουν ακόμη και σήμερα. Μασκοφόροι καταντήσαμε, για να κρύψουμε τα αισθήματά μας και στο στόμα μας βάλαμε φερμουάρ για να μην μας προδώσουν τα λόγια μας.

Τώρα, εσείς που δεν έχετε μνήμες απεριόριστες και που οι εμπειρίες σας έχουν διηγηματική χροιά, βάζετε στην επικεφαλίδα του γραπτού λόγου σας «Οι Πύλες της Κολάσεως» με προσεκτική την υπενθύμιση της δεκαετίας του ‘40 γιατί η επανάληψη που καραδοκεί, τρομάζει και γίγαντες. Μένω και κρατώ, ως ανάσα παρηγοριάς την κατακλείδα σας. Οι πολιτικοί μας διαμορφωτές της κοινής γνώμης, διανοούμενοι, όλοι πρέπει να δώσουμε τη μάχη για να κλείσουν «Οι Πύλες της Κολάσεως». Μακάρι.

Νορα Κωνσταντινιδου, Δράμα

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ