ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ

Η σύγχρονη τέχνη ανθεί στη Μύκονο

ΜΑΡΩ ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΟΥ

Aπό αριστερά, το έργο της Χάριτος Επαμεινώνδα «#01 g/j» (2018), στο βάθος τα τέσσερα έργα της Ρένας Παπασπύρου «Small Sampler from the Urban Landscapes» (1979, 2018-19), αριστερά και δεξιά στις βάσεις τα τέσσερα έργα της Σιμόν Φάταλ, «Broken Temple» (2018) και «Pyreus» (2018).

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:

Το Αρχαιολογικό Μουσείο της Μυκόνου έχει μια αυλή με τριανταφυλλιές και μια ψηλή πέτρινη μάντρα που το προστατεύει από τη φασαρία του παραλιακού δρόμου. Οταν το επισκέφθηκα, μπαίνοντας από την πίσω πόρτα, καθώς οι εργασίες της εκτενούς ανακαίνισης και παράλληλα οι προετοιμασίες της έκθεσης σύγχρονης τέχνης «The Palace at 4 a.m.» βρίσκονταν σε εξέλιξη, ήταν σαν να βρέθηκα στο παρελθόν. Το μουσείο, το παλαιότερο των Κυκλάδων και ένα από τα αρχαιότερα της χώρας, ιδρύθηκε στις αρχές του 20ού αιώνα και έκτοτε έγιναν μικρές τροποποιήσεις και προσθήκες στη μορφή του. Μέχρι πρόσφατα, που η πρόταση-πρόσκληση της Εφορείας Αρχαιοτήτων Κυκλάδων στον οργανισμό ΝΕΟΝ για σειρά αντισυμβατικών εκθέσεων και συνεργασιών έγινε δεκτή. Ετσι, «το παρελθόν υποδέχθηκε φιλόξενα στο “σπίτι” του το παρόν και το μουσείο, από περιχαρακωμένος πόλος μνήμης, μεταμορφώθηκε σε δημιουργικό εργαστήρι πολιτισμικών συναντήσεων», γράφει στον κατάλογο της έκθεσης ο δρ Δημήτρης Αθανασούλης, έφορος αρχαιοτήτων Κυκλάδων.

Ο διαρκής προβληματισμός πάνω στη σχέση του σύγχρονου ανθρώπου με το ιστορικό παρελθόν και η προσπάθεια επανατροφοδότησης με νέα ερεθίσματα, ώστε μια ακαδημαϊκή περιήγηση να μετατραπεί σε βιωματική εμπειρία, αποτελούν ζητούμενα για την Εφορεία Κυκλάδων. Σε αυτό τον άξονα κινείται η σύμπραξη της εφορείας με τον οργανισμό ΝΕΟΝ, η οποία έχει καρποφορήσει ήδη από το 2018 με την τολμηρή εικαστική έκθεση «Vanity» – που πλέον γίνεται διεθνής ταξιδεύοντας στην Πομπηία.

Η νέα έκθεση, που μόλις εγκαινιάστηκε, επιδιώκει να συνεχίσει τον διάλογο με το κοσμοπολίτικο περιβάλλον της σύγχρονης Μυκόνου αλλά και τον «ανοικτό», ανεκτικό πολιτισμό της αρχαίας Δήλου. Δανείζεται τον τίτλο της, «The Palace at 4 a.m.», από το ομώνυμο γλυπτό του Αλμπέρτο Τζακομέτι, μια μικρή σύνθεση από ξύλο που αναπαριστά ένα ανάκτορο πριν από το ξημέρωμα, «μια ώρα ονείρων και φαντασμάτων». Οπως σημειώνουν οι επιμελήτριες Ελίνα Κουντούρη και Ιβόνα Μπλάζγουικ, η έκθεση αντλεί έμπνευση από το έργο «για να επικαλεστεί τα πνεύματα, τις τελετές και τους μύθους που στοιχειώνουν τους αρχαιολογικούς χώρους, όπως η Δήλος».

Το δραματικό στοιχείο υποδέχεται τον επισκέπτη της έκθεσης από την πρώτη στιγμή. Το έργο που δημιούργησε με ανάθεση του ΝΕΟΝ ο σχεδιαστής Ντούρο Ολόου θυμίζει αυλαία θεατρικής σκηνής. Ο καλλιτέχνης από τη Νιγηρία παίρνει αφορμή από το περίφημο ψηφιδωτό της Οικίας του Διονύσου και δημιουργεί το δικό του «ψηφιδωτό» από υφάσματα και χρώματα διαφορετικών τόπων και εποχών. Τα έργα των 13 καλλιτεχνών που εκθέτουν τη δουλειά τους εδώ απλώνονται σε όλες τις αίθουσες του μουσείου και παρουσιάζονται με τέτοιο τρόπο ώστε να «συνομιλούν» με επιλεγμένες αρχαιότητες που συγκροτούν τη μόνιμη συλλογή. Ο γλυπτικός χάρτης της Στεφανίας Στρούζα –«The center will not hold», επίσης ανάθεση του ΝΕΟΝ– ένας σύγχρονος βωμός αφιερωμένος στις θηλυκές θεότητες, «προσεγγίζει» τον μεγάλο Πίθο της Μυκόνου με την εντυπωσιακή διακόσμηση, τα κομψά πορσελάνινα αγγεία του Μπαρτέλεμι Τόγκο και οι φωτογραφικές αυτοπροσωπογραφίες της Ζόρα Οπόκου συνδιαλέγονται με τους γαμικούς λέβητες από τον Βόθρο της Κάθαρσης στη Ρήνεια.

Η συνύπαρξη του αρχαίου κόσμου με τον σύγχρονο, οι ομοιότητες και οι διαφορές μιας τέχνης δημόσιας, καθημερινής, χρηστικής που επιδιώκει να «επικοινωνήσει» με τον απολύτως αποσπασματικό και εξατομικευμένο τρόπο καλλιτεχνικής δημιουργίας του 21ου αιώνα παράγει νέες ερμηνείες, τόσες όσες τα βλέμματα των επισκεπτών.

Ο Πέτριτ Χαλιλάι από το Κόσοβο, πρόσφυγας και πλέον πολίτης του κόσμου, στήνει τις χωμάτινες «φωλιές» του πάνω από τις βιτρίνες με τις αρχαιότητες. Από εδώ τα νεολιθικά κεραμικά πουλιά του μπορούν να πετάξουν στο μέλλον, ερχόμενα από πολύ μακριά, από τα βάθη του χρόνου.

Η έκθεση «The Palace at 4 a.m.» στο Αρχαιολογικό Μουσείο Μυκόνου θα διαρκέσει έως τις 31/10.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ