ΚΟΣΜΟΣ

Καθημερινότητα στην Ευρώπη η έκθεση σε χημική μόλυνση

TΑΣΟΣ ΤΕΛΛΟΓΛΟΥ

Στην Ευρώπη χρησιμοποιούνται 12 έως 121 εκατ. τόνοι χημικών κάθε χρόνο. Τα περισσότερα βρίσκουν δίοδο στον οργανισμό μας μέσω της κατάποσης, λίγα μέσω επαφής με το δέρμα, ενώ στους πνεύμονες μέσω της αναπνοής.

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:

Η μεγαλύτερη περιβαλλοντική οργάνωση της Γερμανίας, το Bund, μέλος του ευρωπαϊκού γραφείου περιβάλλοντος, κατάφερε να αποκτήσει πρόσβαση σε διαβαθμισμένα έγγραφα της γερμανικής κυβέρνησης, σύμφωνα με τα οποία μία σειρά προϊόντων που χρησιμοποιούνται από τη χημική βιομηχανία είναι επικίνδυνα για τη δημόσια υγεία. Η ενέργεια αυτή έρχεται σε συνέχεια της αποκάλυψης περιβαλλοντικών οργανώσεων της ηπείρου και της «Καθημερινής» ότι εκτεταμένοι έλεγχοι που ολοκληρώθηκαν τον Δεκέμβριο του 2018, έδειξαν ότι τα 2/3 των χημικών προϊόντων που είχαν ελεγχθεί βρέθηκαν να παραβιάζουν σημαντικά τα όρια της ευρωπαϊκής οδηγίας για τα χημικά, της περίφημης Reach.

Η γερμανική κυβέρνηση είχε καταλήξει στο συμπέρασμα, το 2014, ότι 940 χημικά προϊόντα δεν ανταποκρίνονταν στις προδιαγραφές της Reach. Κατάφερε να «μπλοκάρει» την προσπάθεια της γερμανικής οργάνωσης να διαπιστώσει τις λεπτομέρειες για τα όρια όλων των χημικών ουσιών, αλλά το Bund απέκτησε πρόσβαση σε 41 φακέλους που αφορούν προϊόντα 654 διαφορετικών εταιρειών. Αυτές δεν είχαν προσαρμοστεί σε όσα επέβαλε η ευρωπαϊκή νομοθεσία. Η Γερμανία κρατάει τα σκήπτρα στη σχετική λίστα με 169 παρόμοιες ουσίες, ενώ ακολουθούν το Ηνωμένο Βασίλειο με 80 και η Ολλανδία με 68. Στις σχετικές λίστες, τόσο του 2014 όσο και τη σημερινή, φιγουράρουν η ΔΕΗ λόγω της τέφρας το 2010 και μία εταιρεία παραγωγής χημικών αυτοκινήτου με έδρα την Αργολίδα. 

To κύριο πρόβλημα, πάντως, για τη χώρα μας προέρχεται από είδη που εισάγονται από μεγάλες πολυεθνικές εταιρείες του εξωτερικού, καθώς όλοι οι κολοσσοί της χημικής βιομηχανίας περιλαμβάνονται στη σχετική λίστα (Bayer, Dow Chemicals, Endessa, BP). Στην Ευρώπη χρησιμοποιούνται 12 έως 121 εκατομμύρια τόνοι των συγκεκριμένων χημικών κάθε χρόνο. Μερικά χρησιμοποιούνται σε παιχνίδια ή προϊόντα από πλαστικό που έρχονται σε επαφή με τρόφιμα. Τα περισσότερα βρίσκουν δίοδο στον οργανισμό μας μέσω της κατάποσης, λίγα σε επαφή με το δέρμα, ενώ στους πνεύμονες μέσω της αναπνοής. Στους οργανισμούς των Ευρωπαίων υφίστανται σήμερα περίπου 300 ουσίες που δεν υπήρχαν στους οργανισμούς των παππούδων και των γιαγιάδων τους.

Σε 124 περιπτώσεις η οργάνωση που απέκτησε τα έγγραφα, δεν βρέθηκε σε θέση να αποκτήσει πρόσβαση σε στοιχεία ισάριθμων επιχειρήσεων, που χαρακτηρίστηκαν «εμπιστευτικά». Το γερμανικό περιβαλλοντικό γραφείο που έκανε τη σχετική έρευνα, αρχικά το 2015 διαπίστωσε ότι μόλις μία από τις 1.814 ουσίες ανταποκρινόταν στα όρια. Αργότερα, αυτό οδήγησε τους Γερμανούς περιβαλλοντολόγους να ζητήσουν για μία ακόμα φορά στοιχεία, το 2017, για να διαπιστώσουν ότι μόλις ένα μικρό ποσοστό των χημικών ουσιών ανταποκρινόταν στις προδιαγραφές, ενώ για το 37% των περιπτώσεων οι Αρχές συνομολογούσαν ότι τα τεστ που επέβαλε η νομοθεσία είναι εξαιρετικά «πολύπλοκα». Oι βλάβες στην υγεία σχετίζονται με διαταραχές του μεταβολισμού, ορμονικές διαταραχές, νεοπλασίες και νευροπαθολογικά προβλήματα στην ανάπτυξη. Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι επιπτώσεις παρουσιάζονται ήδη στα έμβρυα.

Η εκπρόσωπος του ευρωπαϊκού περιβαλλοντικού γραφείου, Τατιάνα Σάντος, είπε ότι η «Ευρωπαϊκή Επιτροπή Xημικών (ECHA) κινείται προς τη σωστή κατεύθυνση, αλλά γιατί όλη αυτή η μυστικότητα;». O συνολικός τζίρος της ευρωπαϊκής βιομηχανίας χημικών φτάνει τα 500 δισεκατομμύρια ευρώ τον χρόνο. Ο εκπρόσωπος του Bund, Mανουέλ Φερνάντεζ, είπε ότι οι «καταναλωτές βρίσκονται στο σκοτάδι, καθώς δεν γνωρίζουν ποια προϊόντα καθημερινής χρήσης είναι ασφαλή και ποια όχι».

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ