ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Πικρή χρονιά το 2015 για τις τράπεζες

ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΠΑΔΟΓΙΑΝΝΗΣ

ΕΤΙΚΕΤΕΣ: Τράπεζες

Ετος καταστροφής αποτέλεσε το 2015 για το τραπεζικό σύστημα. Οι τράπεζες διολίσθησαν στο χαμηλότερο σημείο από το ξέσπασμα της μεγάλης κρίσης το 2009, με τις καταθέσεις να συρρικνώνονται στα χαμηλότερα επίπεδα των τελευταίων 10 και πλέον ετών. Παράλληλα τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια ανήλθαν σε ιστορικά υψηλά επίπεδα, οι δανειοδοτήσεις προς επιχειρήσεις και νοικοκυριά συρρικνώθηκαν για 5ο συνεχόμενο έτος, ενώ η αξία των τραπεζών εκμηδενίστηκε και πραγματοποιήθηκε νέα ανακεφαλαιοποίηση! Βασική αιτία όλων η πολιτική αβεβαιότητα, καθώς μετά τις ευρωεκλογές του καλοκαιριού του 2014 η χώρα μπήκε σε άτυπη προεκλογική περίοδο λόγω της διαφαινόμενης αδυναμίας εκλογής Προέδρου της Δημοκρατίας. Από τον Δεκέμβριο ’14 και την προκήρυξη εκλογών η χώρα εισήλθε σε μια κατάσταση περιδίνησης, που επιδεινώθηκε ραγδαία το πρώτο εξάμηνο του 2015 –λόγω της παρατεταμένης αλλοπρόσαλλης διαπραγμάτευσης– που έφερε τη χώρα ένα βήμα πριν από την εκδίωξή της από την Ευρώπη. Στο περιβάλλον αυτό το τραπεζικό σύστημα δέχθηκε νέες ισχυρότατες πιέσεις, τις μεγαλύτερες από το ξέσπασμα της κρίσης.

Στο επτάμηνο Ιανουαρίου - Ιουλίου οι καταθέσεις μειώθηκαν κατά 40 δισ. ευρώ και κατέρρευσαν στα επίπεδα των 120,8 δισ. ευρώ, που είναι το χαμηλότερο σημείο από τον Μάιο του 2003! Αν συνεκτιμηθούν και οι εκροές του Δεκεμβρίου 2014 τότε στο οκτάμηνο Δεκέμβριος 2014 - Ιούλιος 2015 οι καταθέσεις μειώθηκαν κατά 44 δισ. ευρώ! Η κατάρρευση των καταθέσεων ανάγκασε την κυβέρνηση να προχωρήσει στην επιβολή κεφαλαιακών περιορισμών, κάτι που δεν έχει προηγούμενο στη σύγχρονη ιστορία της χώρας. Η μαζική φυγή των καταθέσεων εξαιτίας της αβεβαιότητας, όπως είναι φυσικό, προκάλεσε ανακοπή και στη χρηματοδότηση της οικονομίας και το τραπεζικό σύστημα παρέμεινε όρθιο λόγω της άφθονης ρευστότητας που παρείχε η ΕΚΤ.

Τα υπόλοιπα δάνεια προς τον ιδιωτικό τομέα, επιχειρήσεις και νοικοκυριά, μειώθηκαν κατά περίπου 7 δισ. ευρώ στο 11μηνο Ιανουαρίου - Νοεμβρίου, ενώ ο ρυθμός πιστωτικής επέκτασης διαμορφώθηκε στο -2,2% έναντι -1,9% που ήταν τον Σεπτέμβριο του 2015. Την 5ετία 2011 - 2015 τα υπόλοιπα δανείων προς τον ιδιωτικό τομέα έχουν συρρικνωθεί κατά περίπου 53 δισ. ευρώ ή 20,6% και από το επίπεδο των 257,4 δισ. ευρώ τον Δεκέμβριο του 2010 διαμορφώθηκαν στα 204,6 δισ. ευρώ τον περασμένο Νοέμβριο. Τη μεγαλύτερη μείωση, κατά 26,7 δισ. ευρώ ή σε ποσοστό 21,7%, παρουσιάζουν τα δάνεια προς επιχειρήσεις, ενώ τα δάνεια προς νοικοκυριά έχουν συρρικνωθεί κατά 23,2 δισ. ευρώ που αντιστοιχεί σε μείωση 19,7%. Παρά τις προσδοκίες ότι το 2015 θα αποτελούσε έτος αποκλιμάκωσης των μη εξυπηρετούμενων δανείων μετά από 5 χρόνια ανεξέλεγκτης αύξησης, τελικά τα «κόκκινα» δάνεια ανήλθαν σε νέα ιστορικά υψηλά ξεπερνώντας τα 100 δισ. ευρώ σε ένα σύνολο χαρτοφυλακίων δανείων ύψους 204 δισ. ευρώ.

Οι εξαιρετικά αρνητικές αυτές εξελίξεις, που επανέφεραν την οικονομία σε ύφεση μετά τη μικρή ανάπαυλα του 2014, προκάλεσαν την κατάρρευση των τραπεζικών μετοχών. Είναι χαρακτηριστικό ότι σε διάστημα 17 μηνών (από το καλοκαίρι του 2014 μέχρι τον Νοέμβριο του 2015) η χρηματιστηριακή αξία των τεσσάρων συστημικών τραπεζών μειώθηκε κατά 32,7 δισ. ευρώ και από τα επίπεδα των 33,4 δισ. ευρώ (Ιούνιος 2014) κατάρρευσε στα... 747 εκατ. ευρώ λίγο πριν από την ολοκλήρωση της τρίτης ανακεφαλαιοποίησης.

 

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ