ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Σε πολιτικές λιτότητας στρέφεται η άλλοτε ευημερούσα Φινλανδία

ΡΟΥΜΠΙΝΑ ΣΠΑΘΗ

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:

Υπό το βάρος μιας παρατεταμένης ύφεσης, που προβλημάτισε τους οικονομολόγους, και μιας εξαιρετικά δυσμενούς διεθνούς συγκυρίας, η άλλοτε ευημερούσα Φινλανδία εγκαταλείπει το σκανδιναβικό κοινωνικό κράτος και στρέφεται σε πολιτικές λιτότητας. Στην αρχή της εβδομάδας η κυβέρνηση του Γιούχα Σιπίλα και τα μεγαλύτερα εργατικά συνδικάτα της χώρας υπέγραψαν συμφωνία για πάγωμα μισθών, επέκταση του συνόλου ετήσιων ωρών εργασίας, μείωση των ημερών άδειας μετ’ αποδοχών και αύξηση των συνταξιοδοτικών εισφορών για τους εργαζομένους. Το δέλεαρ ήταν οι 35.000 νέες θέσεις εργασίας που υποσχέθηκε η κυβέρνηση αλλά και η απομάκρυνση του πολύ σκληρότερου σχεδίου που προωθούσε πέρυσι και το οποίο έβγαλε τους Φινλανδούς στους κρύους δρόμους της χώρας. Δεδομένου, όμως, ότι η δημοσιονομική εικόνα της χώρας παραμένει εξαιρετική, διίστανται οι απόψεις για τις αιτίες πίσω από τη βαθύτατη κρίση της Φινλανδίας.

Παρά την ύφεση στην οποία έχει διολισθήσει από το 2008, η Φινλανδία παραμένει μέλος της ευρωπαϊκής ελίτ των χωρών με βαθμολογία ΑΑΑ, δημόσιο χρέος συνετό καθώς δεν υπερβαίνει το 62% του φινλανδικού ΑΕΠ και υγιή τραπεζικό τομέα που δεν φάνηκε να κλονίζεται παρά την παγκόσμια χρηματοπιστωτική κρίση. Παράλληλα, το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ έχει κατατάξει τη χώρα ανάμεσα στις 10 πλέον ανταγωνιστικές οικονομίες του κόσμου.

Αναμφίβολα στην περίπτωση της Φινλανδίας έχουν δράσει καταλυτικά παράγοντες όπως οι οικονομικές κυρώσεις κατά της Ρωσίας και η συνεπακόλουθη ύφεση στη γειτονική της χώρα με την οποία διατηρεί στενούς οικονομικούς δεσμούς. Εχει, άλλωστε, πληγεί από την παρακμή της ναυαρχίδας των επιχειρήσεών της και άλλοτε σημαντικότερο εργοδότη στη χώρα, της Nokia, καθώς και από την κατάρρευση της βιομηχανίας χαρτιού που αντανακλά την πτώση των τιμών των πρώτων υλών. Ολα αυτά συνδυάστηκαν με την κρίση της Ευρωζώνης, με αποτέλεσμα να μειωθεί το μερίδιο της Φινλανδίας στην αγορά εξαγωγών κατά το 1/3 από την κρίση του 2008 μέχρι σήμερα και σχεδόν να εξανεμισθεί το σημαντικό πλεόνασμα τρεχουσών συναλλαγών της χώρας.

Η διάσταση απόψεων σε ό,τι αφορά τα αίτια της φινλανδικής κρίσης οφείλεται στο γεγονός ότι η οικονομία της Φινλανδίας αναπτυσσόταν με υγιέστατους ρυθμούς όχι μόνον πριν από την ένταξή της στο ευρώ το 1999 αλλά και για αρκετά χρόνια έπειτα από αυτήν. Διολίσθησε σε ύφεση με την κρίση του 2008 και μολονότι ανέκαμψε προσωρινά, επανήλθε σε αρνητικούς ρυθμούς ανάπτυξης τα τελευταία τρία χρόνια. Ακόμη κι αν επαληθευτεί η πρόβλεψη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής πως φέτος θα σημειώσει ανάπτυξη 0,7%, θα πρόκειται για ρυθμό πενιχρό σε σύγκριση με το παρελθόν της. Ετσι μερίδα οικονομολόγων αποδίδει τα δεινά της φινλανδικής οικονομίας στο ευρώ υποστηρίζοντας πως η οικονομία της θα είχε ανακάμψει αν είχε τη δυνατότητα να υποτιμήσει το νόμισμά της. Επικαλούνται, μάλιστα, τις περιπτώσεις της Σουηδίας και της Βρετανίας που όντως υποτίμησαν τα εθνικά τους νομίσματα όταν εκδηλώθηκε η χρηματοπιστωτική κρίση, με αποτέλεσμα να ανακάμψουν οι οικονομίες τους που έχουν αναπτυχθεί κατά 8% και 6% έκτοτε.

Μια άλλη μερίδα οικονομολόγων, όμως, επισημαίνει πως η μικρή χώρα των πέντε εκατ. ατόμων έχει επωφεληθεί από τον φτηνό δανεισμό της Ευρωζώνης χάρη στην πολιτική της ΕΚΤ και εντοπίζει τα αίτια των δεινών της Φινλανδίας στη διάρθρωση της οικονομίας της. Τονίζουν πως μέχρι προσφάτως οι δημόσιες δαπάνες της έφταναν στο 59% του ΑΕΠ της ενώ το φινλανδικό εργατικό δίκαιο ήταν από τα πλέον άκαμπτα στον κόσμο: το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ το έχει κατατάξει στην 103η θέση μεταξύ 144 χωρών με κριτήριο την ευελιξία στην αγορά εργασίας. Σύντομα πολλά από αυτά θα αποτελούν παρελθόν όπως και το κόστος της εργασίας, που μέχρι προσφάτως ήταν κατά 20% υψηλότερο από της Γερμανίας.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ