ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Ο Ντάισελμπλουμ θύμωνε, η Λαγκάρντ... κοιμόταν

ΕΛΕΝΗ ΒΑΡΒΙΤΣΙΩΤΗ

O πρόεδρος του Eurogroup Γερούν Ντάισελμπλουμ ρωτούσε επίμονα τον κ. Τσακαλώτο για το ΤΑΙΠΕΔ, αλλά αυτός δεν απαντούσε.

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:

ΒΡΥΞΕΛΛΕΣ - ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΣΗ. «Αν το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο δεν κουνηθεί από τη θέση του τις επόμενες ώρες, όλη η συμφωνία μπορεί να τιναχτεί στον αέρα». Αυτή ήταν η εκτίμηση ενός από τους βασικούς διαπραγματευτές, 24 ώρες πριν λήξει ένα από τα πιο επεισοδιακά Εurogroup που έχουν γίνει ποτέ. Μεταξύ άλλων περιελάμβανε αναπάντητες κλήσεις... στο Καζαχστάν, συρτάκι στην αίθουσα συνεδρίασης και βασικά μια συνεδρίαση που εξελισσόταν μεταξύ τριών και μόνον ανθρώπων.

Για να πάρουμε τα πράγματα από την αρχή: Από το μεσημέρι της περασμένης Τρίτης, και πριν ακόμα καθίσουν οι υπουργοί Οικονομικών στο τραπέζι της συνεδρίασης, υπήρχε μια ανησυχία. Ηξεραν για το αδιέξοδο στο οποίο είχε φτάσει το προηγούμενο βράδυ η συζήτηση στο Euroworking Group, καθώς όλοι είχαν ενημερωθεί από τους συμβούλους τους για την τεράστια απόσταση που υπήρχε με το ΔΝΤ. Από το μεσημέρι και πριν ξεκινήσει η συνεδρίαση, ο ένας ρωτούσε τον άλλο: «Καλά, τι γίνεται τώρα; Πώς προχωράμε;».

Σύμφωνα με συμμετέχοντα στο Eurogroup, μόνο ο Σόιμπλε απέπνεε μια αισιοδοξία ότι «θα τα βρούμε». Μέχρι τις 8 το βράδυ, είχαν συζητηθεί όλα τα υπόλοιπα θέματα της ατζέντας. Η Ελλάδα είχε απασχολήσει για μία ώρα τους υπουργούς, καθώς είχε αποφασιστεί το ύψος της δόσης που θα έφτανε στα ελληνικά ταμεία (10,3 δισ.) και είχε ξεκαθαριστεί ότι για να φτάσουν τα χρήματα αυτά η Ελλάδα έπρεπε να ολοκληρώσει όλες, μα όλες, τις προϋποθέσεις. «Εγινε ξεκάθαρο πως υπάρχει ακόμα αρκετή δουλειά που πρέπει να γίνει», λέει Ευρωπαίος αξιωματούχος στην «Κ». Υπήρχε μια σειρά από προβλήματα στα νομοθετήματα που είχαν περάσει το προηγούμενο διάστημα για τα «κόκκινα» δάνεια, για το ασφαλιστικό (η εξαγγελία για το ΕΚΑΣ από τον ίδιο τον πρωθυπουργό είχε προβληματίσει). Οσον αφορά τις ιδιωτικοποιήσεις η θέση των θεσμών ήταν ξεκάθαρη: «Αν δεν υπογραφεί το πρώην αεροδρόμιο στο Ελληνικό, δεν υπάρχει περίπτωση να φτάσει ούτε ένα ευρώ στα ελληνικά ταμεία».

Θυμός

Ομως ο θυμός του προέδρου του Eurogroup, γνωστού για την ψυχραιμία του, δεν μπορούσε να κρυφτεί για ένα συγκεκριμένο θέμα. Ο κ. Ντάισελμπλουμ ρωτούσε επίμονα τον κ. Τσακαλώτο για την υπόθεση του ΤΑΙΠΕΔ, όπου οι εμπειρογνώμονες –ανάμεσά τους και ένας Ιταλός, ένας Ισπανός και ένας Σλοβάκος, που είχαν διοριστεί από το Euroworking Group για να συμβουλεύουν στη διαδικασία υποβολής προσφορών για τις ιδιωτικοποιήσεις– αντιμετωπίζουν δίωξη για το αδίκημα της απιστίας. Συγκεκριμένα, για την πώληση και επαναμίσθωση των 28 ακινήτων του ελληνικού Δημοσίου. «Το θεωρώ απαράδεκτο», είπε ο κ. Ντάισελμπλουμ στον κ. Τσακαλώτο, μπροστά στους 19 υπουργούς της Ευρωζώνης, και με ασυνήθιστα αυστηρό τόνο τον ρώτησε «ποιος κινεί τη διαδικασία;». Οι πληροφορίες στις Βρυξέλλες λένε ότι πίσω από τη διαδικασία είναι στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ, αλλά ο κ. Τσακαλώτος δεν απαντούσε. Τελικά έδωσε διαβεβαιώσεις πως θα επιληφθεί του θέματος. Γι’ αυτό δεν ήταν τυχαίο ότι μέχρι και στα τελευταία προσχέδια της δήλωσης του Eurogroup, στην τρίτη παράγραφο, υπήρχε αναφορά για δέσμευση της ελληνικής κυβέρνησης για νομική προστασία στα μέλη του ταμείου ιδιωτικοποιήσεων. «Θέλαμε να τονίσουμε τη σημασία του», λέει Ευρωπαίος αξιωματούχος στην «Κ». Η αναφορά αυτή αφαιρέθηκε στο τελικό κείμενο.

Αφού είχε δοθεί ένα από τα προσχέδια της συμφωνίας στους υπουργούς, ήταν ξεκάθαρο ότι το βασικό θέμα που θα έπρεπε να λυθεί ήταν η συμμετοχή του Ταμείου στο πρόγραμμα. «Θα επιστρέψουμε σε 10 λεπτά», ενημερώνει ο κ. Ντάισελμπλουμ και αποσύρεται σε διπλανή αίθουσα. Μαζί του ο επικεφαλής του Euroworking Group Τ. Βίζερ, ο Β. Σόιμπλε με τον Τόμας Στέφεν, εκπρόσωπο της Γερμανίας στο Euroworking Group, αλλά και ο Π. Τόμσεν, που είχε μαζί του την επικεφαλής του ελληνικού προγράμματος, Ντ. Βελκουλέσκου, τον νομικό σύμβουλο του Ταμείου, Σον Χέιγκαν, και τον υψηλόβαθμο αξιωματούχο από το τμήμα της στρατηγικής αξιολογήσεων Χιου Μπρέτενκαμπ (Strategy Policy Review). Η Λετονή υπουργός, όπως και μερικοί ακόμη, θεώρησε ότι θα πρέπει να τρέξει για να προλάβει να πάει στο γραφείο τής αντιπροσωπείας της, μερικούς ορόφους μακριά, καθώς δεν θα προλάβαινε, ενώ οι περισσότεροι από τους υπουργούς δεν κουνήθηκαν από τη θέση τους.

Πεντάωρη παράγραφος

Τα 10 λεπτά όμως έγιναν... 5 ώρες, για να συμφωνήσουν σε μία και μόνο παράγραφο. Αυτή που θα περιείχε σε μερικές γραμμές τη στάση του Ταμείου, έτσι ώστε από τη μία να μην εκφράζει την πλήρη στήριξη στα μέτρα που συμφώνησαν οι Ευρωπαίοι, καθώς δεν υιοθέτησαν τις βασικές γραμμές του ΔΝΤ, αλλά και από την άλλη να μην «τραβάει την πρίζα» στη συμμετοχή του στο ελληνικό πρόγραμμα. «Επρεπε να εκφραστεί, με κάποιο τρόπο, ότι το Ταμείο θα συμμετάσχει με το ένα πόδι μέσα και το άλλο έξω», λέει Ευρωπαίος αξιωματούχος. Η κοινή γραμμή δεν μπορούσε να βρεθεί ούτε ανάμεσα και στους τέσσερις συμμετέχοντες του Ταμείου. «Μπροστά στον Σόιμπλε διαφωνούσαν και διέκοπταν συνεχώς, για να πάνε σε άλλο δωμάτιο μόνοι τους», περιγράφει Ευρωπαίος αξιωματούχος.

Ο εκνευρισμός

Ο υπουργός Οικονομικών της Γερμανίας περίπου τα μεσάνυχτα είχε εκνευριστεί σε τέτοιο βαθμό από τις συνεχές διακοπές, που άρχισε να αποχωρεί από την αίθουσα. Ενα από τα βασικά προβλήματα προέβαλε ο νομικός σύμβουλος του Ταμείου, επιμένοντας ότι θα πρέπει να αναφέρεται ρητά στη δήλωση ότι θα πρέπει να υπάρξει μία δεύτερη ανάλυση βιωσιμότητας του χρέους από το Ταμείο το 2018, στο τέλος του προγράμματος, που θα κρίνει το ύψος των μεσοπρόθεσμων μέτρων. Ο Γερμανός ΥΠΟΙΚ είχε συμφωνήσει να υπάρχει μία ανάλυση βιωσιμότητας στο τέλος του χρόνου, που θα έκρινε τη συμμετοχή του ΔΝΤ. Αλλά αυτή του 2018, που να βασίζεται στα στοιχεία του Ταμείου, τα οποία θα αναφέρονταν σε μεγαλύτερη ελάφρυνση χρέους, δεν ήταν αποδεκτή. Βρέθηκε συμβιβασμός και γράφτηκε ότι θα γίνει από το ΔΝΤ, αλλά ύστερα από διαβούλευση με τους Ευρωπαίους και σύμφωνα με το Σύμφωνο Σταθερότητας.

Από την πλευρά του, το Ταμείο είχε κάνει επίσης μία μεγάλη παραχώρηση να δεχτεί τα βασικά μέτρα για το χρέος να ληφθούν το 2018 και όχι άμεσα, όπως υποστήριζε τους προηγούμενους μήνες. Το θέμα, όμως, είχε τεθεί στο G7 στην Ιαπωνία την προηγούμενη εβδομάδα, παρουσία της κ. Λαγκάρντ, που δεν είχε διαφωνήσει με την πρόταση αυτή, χωρίς όμως και να την δεχτεί. Από τότε ακόμα είχε φέρει μαζί του το προσχέδιο της συμφωνίας στη βαλίτσα του ο Τ. Βίζερ και είχε συζητηθεί με την κ. Λαγκάρντ, χωρίς όμως να ξεκαθαρίζεται ο ρόλος του Ταμείου. Η απουσία όμως της κ. Λαγκάρντ την προηγούμενη Τρίτη δημιούργησε επίσης μεγάλο πρόβλημα και καθυστέρηση.

Η κλήση προωθείται

Ο Π. Τόμσεν προσπαθούσε να επικοινωνήσει επί ώρες μαζί της, η οποία βρισκόταν για κάποιο συνέδριο στο Καζαχστάν και εκείνη την ώρα (τοπική 4 το πρωί) κοιμόταν και δεν σήκωνε το τηλέφωνο! Από τις έντεκα μέχρι τη μία περίπου μετά τα μεσάνυχτα, οι υπουργοί Οικονομικών περίμεναν βασικά την απάντηση της επικεφαλής του Ταμείου. Κατά τη διάρκεια αυτής της αναμονής, από τη μία άκρη της αίθουσας ακούγεται ένας γνώριμος ρυθμός. Από εκεί που καθόταν η γαλλική πλευρά, δηλαδή ο υπουργός Οικονομικών Μ. Σαπέν και ο εκπρόσωπός του στο Εuroworking Group Μ. Μπεζάρ, ακούγεται από κάποιο κινητό τηλέφωνο το συρτάκι του Ζορμπά. Ο Μπεζάρ αρχίζει να χτυπάει παλαμάκια για μερικά δευτερόλεπτα, αλλά πολύ σύντομα σταματάει, καθώς μάλλον κανένας άλλος δεν τον ακολουθεί. Καθώς τα βλέμματα στράφηκαν φυσικά στον Ελληνα υπουργό, ο κ. Τσακαλώτος λέει δυνατά στην αίθουσα: «Δεν ήμασταν εμείς»! Ετσι κι αλλιώς, η διαβούλευση για το χρέος γίνεται ερήμην της Αθήνας.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ