Μαρία Κατσουνάκη ΜΑΡΙΑ ΚΑΤΣΟΥΝΑΚΗ

Την προσπεράσαμε και... σκοντάψαμε

ΠΟΛΙΤΙΚΗ

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:

​​Ο Ρόναλντ Ρέιγκαν ήταν ο 40ός πρόεδρος των ΗΠΑ, το πυρηνικό πρόγραμμα, γνωστό και ως «ο πόλεμος των άστρων», βρισκόταν σε εξέλιξη και ο Ψυχρός Πόλεμος έφτανε στο απόγειό του. Ακόμη όμως κι έτσι, τα αμερικανικά ’80s, ως παρελθόν, γεννούν νοσταλγία σε μια βασανιστικά ταραχώδη εποχή. Αυτό θα σκέφτηκαν και οι δίδυμοι αδελφοί Ντάφερ που γύρισαν τη σειρά, 8 επεισοδίων, του Netflix «Stranger Things», μεγάλη, εθιστική, επιτυχία του φετινού καλοκαιριού. Γι’ αυτό το «Ταξίδι μυστηρίου» έγραψε αναλυτικά την περασμένη Κυριακή (4/09) στην «Κ» ο συνάδελφος Αιμίλιος Χαρμπής. Σε μια μικρή αμερικανική πόλη, κάπου στην Ιντιάνα, μια τετραμελής παρέα αγοριών, περίπου 10 - 12 χρόνων, παίζουν το επιτραπέζιο φαντασίας «Dungeons and Dragons», στο υπόγειο του σπιτιού ενός εξ αυτών. Οταν το παιχνίδι διαλύεται λόγω ώρας, οι φίλοι επιστρέφουν με τα ποδήλατα σπίτια τους. Ο δεκάχρονος Γουίλ Μπάιερς εξαφανίζεται μυστηριωδώς. Στην περιοχή βρίσκεται μια μεγάλη έκταση απροσπέλαστη. Μια κυβερνητική - στρατιωτική εγκατάσταση, όπου διεξάγονται περίεργα επιστημονικά πειράματα, τα οποία κατά καιρούς έχουν απασχολήσει και τον Τύπο.

Από τις πρώτες κιόλας σκηνές δεν γλιτώνεις ούτε την αναπήδηση στην καρέκλα ούτε την ασίγαστη επιθυμία να εξαντλήσεις το συντομότερο δυνατό και τα 8 επεισόδια (προσωπικά, χρειάστηκα μιάμιση μέρα). Από τη στιγμή που ανοίγει ορμητικά η πόρτα του εργαστηρίου από έναν έντρομο και κάθιδρο επιστήμονα, με τα φώτα να αναβοσβήνουν στον διάδρομο και τον συναγερμό να προετοιμάζει για την πρώτη «έξοδο» από τη σκηνή, το «άγνωστο» έχει κάνει πανηγυρικά την είσοδό του. Η αγωνία έχει αρχίσει να υφαίνεται γύρω από τη φιλήσυχη –ως εκδοχή της πληκτικής και μέχρι θανάτου συμβατικής και αναμενόμενης– ζωή της μικρής πόλης.

Ο,τι εξελίσσεται μπορεί να παραπέμπει ευθέως στον μετρ Στίβεν Κινγκ, στο αξεπέραστο «Ε.Τ.» (1982) του Στίβεν Σπίλμπεργκ και σε πολλά συναφή (βιβλία και ταινίες), θα πρόσθετα και το «Minority Report» του Σπίλμπεργκ, κι αυτό, όμως, εν τέλει, συνθέτει το δικό του σύμπαν.

Το «Stranger Things» είναι μια σειρά πολυεπίπεδη: η φιλία, οι οικογενειακές σχέσεις, η πολιτική (τα τέρατα που γέννησε ο Ψυχρός Πόλεμος), η αμερικανική κοινωνία, οι προκαταλήψεις, ο τρόπος που το υπερφυσικό, μέσα από τις ικανότητες ενός μικρού κοριτσιού, της El (από το «Eleven»), παρεμβαίνει για να αποδώσει δικαιοσύνη στις αναποδιές και αδικίες. Η «λύση» χρειάζεται στενή συνεργασία, εμπιστοσύνη και θυσίες.

Είναι μόδα η επιστροφή στα ’80s; Κι αν ναι, γιατί; Δεν φαίνεται καθόλου επαρκής η απάντηση περί «αθωότητας» ή «νοσταλγίας», δύο λέξεων που χρησιμοποιούνται κατά κόρον για όποια επιστροφή σε περασμένες δεκαετίες. Και στην Αθήνα, αρχές του 2017, θα εγκαινιαστεί μεγάλη έκθεση με θέμα «Η Ελλάδα του Ογδόντα στην Τεχνόπολη», σε συνεργασία με δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς, ιδρύματα, ινστιτούτα, πανεπιστήμια κ.ά. Πρόκειται για αναπόληση ή για ανάγκη να «ξαναδούμε» μια εποχή που προσπεράσαμε κάπως αβασάνιστα και εμφανίζεται στη συνέχεια διαρκώς μπροστά μας είτε μέσα από τις πολιτικές που εφαρμόστηκαν είτε μέσα από τις κοινωνικές-οικονομικές-πολιτικές σχέσεις που εδραιώθηκαν; Μήπως οι επιπτώσεις εκείνης της περιόδου εξακολουθούν να ανιχνεύονται στην ευρωπαϊκή όσο και στην αμερικανική ζωή;

Το σώμα των ’80s προφανώς δεν είναι ενιαίο στις δύο ηπείρους. Ούτε συναντιέται η Ελλάδα με την Αμερική, η Αθήνα με την Ιντιάνα. Στις αλλαγές που συντελέστηκαν, εντελώς διαφορετικές και καθοριστικές, προέχει, ίσως, η σταδιακή αλλαγή νοοτροπίας. Το «Stranger Things» μπορεί να προσπεραστεί σαν μια επιτυχημένη σειρά της ψηφιακής συνδρομητικής πλατφόρμας. Ομως, ακόμη κι αν οι αναφορές της στη δεκαετία του ’80 είναι κυρίως κινηματογραφικές και λογοτεχνικές, δηλώνει ότι η εποχή άφησε αποτυπώματα. Μετέτρεψε παραμύθια σε εφιάλτες, όχι υποχρεωτικά επιστημονικής φαντασίας.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ