ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ

Η αμερικανική ταυτότητα ολοκληρώνεται

ΝΙΚΟΣ ΒΑΤΟΠΟΥΛΟΣ

Τελευταίες προετοιμασίες πριν από τα εγκαίνια στις 24 Σεπτεμβρίου. Το Μουσείο Αφροαμερικανικής Ιστορίας και Πολιτισμού αφηγείται τη συγκρότηση της σύγχρονης κοινωνίας των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής.

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:

Στην προθήκη της αμερικανικής εθνικής αφήγησης, στο National Mall της Ουάσιγκτον, εγκαινιάζεται στις 24 Σεπτεμβρίου το Εθνικό Μουσείο Αφροαμερικανικής Ιστορίας και Πολιτισμού. Eίναι ένα νέο εντυπωσιακό αρχιτεκτόνημα, σύμβολο της εποχής μας, έργο του Βρετανού, με καταγωγή από την Τανζανία, αρχιτέκτονα David Adjaye, που κέρδισε τον διαγωνισμό που είχε προκηρυχθεί το 2008. Για πολλούς το νέο Μουσείο Αφροαμερικανικής Ιστορίας και Πολιτισμού είναι το επιστέγασμα ενός αγώνα 100 ετών αλλά και η ολοκλήρωση της παρουσίασης του αμερικανικού έθνους στην καρδιά της πρωτεύουσας. Το νέο μουσείο, που διαθέτει δέκα ορόφους, πέντε υπέργειους και πέντε υπόγειους, ανήκει στο Ιδρυμα Σμιθσόνιαν και εντάσσεται και αυτό στη μεγάλη οικογένεια των εθνικών μουσείων. Είναι το 19ο μουσείο του Ιδρύματος.
Αυτό που εντυπωσιάζει είναι ότι το νέο μουσείο δείχνει να ολοκληρώνει και να εκπροσωπεί την κατάληξη μιας μακράς ζύμωσης γύρω από τον τρόπο με τον οποίο μπορεί να αναπαρασταθεί η αφροαμερικανική κουλτούρα. Υπήρχε το ζητούμενο μιας όχι εξεζητημένης ισορροπίας και μιας καλώς εννοούμενης ευρυχωρίας ανάμεσα στα δεινά της δουλείας και τα επιτεύγματα σε όλους τους τομείς. Το μουσείο είναι μια κιβωτός, αν επιλέξει κανείς μια έκφραση λίγο κλισέ, αλλά σε καμία περίπτωση δεν φαίνεται να υπηρετεί μια κλασική, τετριμμένη και προβλέψιμη παράθεση των 36.000 αντικειμένων των συλλογών του.

Μία από τις αρχικές δικαιολογίες τον 20ό αιώνα που καθυστερούσαν την απόφαση, τη χωροθέτηση και τη χρηματοδότηση ήταν η δυσπιστία ότι θα μπορούσε να συγκροτηθεί μια πλήρης και μεστή μουσειολογική μελέτη. Επί της ουσίας, η δημιουργία του είναι προϊόν της νέας συζήτησης που εντάθηκε τον 21ο αιώνα και που συμπεριέλαβε ζητήματα δημοκρατίας και αντιπροσώπευσης. Ηταν ο πρόεδρος Μπους που υποστήριξε το 2005 τη χωροθέτηση του μουσείου στο National Mall, πρόταση που επικυρώθηκε ένα χρόνο αργότερα από τη σχετική επιτροπή. Το 2012 στην τελετή έναρξης των εργασιών κατασκευής, ο Μπαράκ Ομπάμα έκανε την πρώτη συμβολική κίνηση της θεμελίωσης και το έργο δεχόταν διαρκώς ιδιωτικές χορηγίες, με πιο εντυπωσιακή ίσως αυτήν της Οπρα Ουίνφρεϊ, η οποία το 2013 δώρησε το ποσόν των 12 εκατομμυρίων δολαρίων. Το Σμιθσόνιαν δεσμεύθηκε τότε ότι θα δώσει το όνομά της στο 350 θέσεων θέατρο του μουσείου. Στην πολυετή διάρκεια των ζυμώσεων και της κατασκευής του κτιρίου, πάνω από 100.000 άτομα συνδέθηκαν με χορηγίες ή εργασία για την πραγματοποίηση αυτού του στόχου.

Μία από τις επιδράσεις του νέου μουσείου είναι η διάχυση διευρυμένων και πιο δημοκρατικών ερμηνειών της αμερικανικής ταυτότητας. Η αφροαμερικανική κουλτούρα δεν παρουσιάζεται ως κάτι ξέχωρο από τη διαδικασία συγκρότησης του αμερικανικού έθνους, αλλά συνδέεται με τις αμερικανικές αξίες της ανθεκτικότητας, της αισιοδοξίας και της πνευματικότητας. Οι απόψεις αυτές πηγάζουν από το σκεπτικό του ίδιου του μουσείου, το οποίο διαθέτει πολλές αίθουσες που θα συναρπάσουν κάθε επισκέπτη, καθώς Αφροαμερικανοί αστέρες της μουσικής, του κινηματογράφου και του αθλητισμού προβάλλονται ελκυστικά. Ωστόσο, έχει ενδιαφέρον και το ότι η διαδραστικότητα των θεματικών εκθέσεων αλλά και της μόνιμης συλλογής θα δημιουργήσει ένα δίκτυο ανάμεσα στο νέο μουσείο και ένα πλήθος άλλων μουσείων στις ΗΠΑ και αλλού που θα συνδέονται επιλεκτικά με πτυχές των εκθεμάτων. Η ίδια η δημιουργία του μουσείου, άλλωστε, βασίστηκε σε εκτεταμένη έρευνα που έφερε στο φως αδιανόητη έως χθες νέα γνώση. Η γέννησή του ήταν αποτέλεσμα τεράστιας κινητοποίησης.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ