ΚΟΣΜΟΣ

Γιόγκα, Ρούμπα και ένα κοζανίτικο έθιμο στον κατάλογο της άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς της UNESCO

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:

Στην Αντίς Αμπέμπα της Αιθιοπίας συνεδριάζει η Διακυβερνητική Επιτροπή της Σύμβασης για τη Διαφύλαξη της Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς. Για 11η χρονιά η συγκεκριμένη επιτροπή προσπαθεί με τη δημιουργία ενός εκτενούς καταλόγου να διασώσει άυλα πολιτιστικά αγαθά από ολόκληρο τον κόσμο, όπως χορούς, έθιμα, μουσική, γιορτές, γαστρονομικές δημιουργίες και άλλα ιστορικά στοιχεία της εθνικής κουλτούρας.

Η παρουσία σ' αυτόν τον νέο κατάλογο μπορεί σε ορισμένες περιπτώσεις να επιφέρει μια οικονομική ή επιμελητειακή υποστήριξη εκ μέρους της UNESCO σε χώρες που δυσκολεύονται να προστατεύσουν οι ίδιες τις πρακτικές αυτές.

Χθες η επιτροπή ενέταξε τη βελγική μπύρα και την κουβανέζικη ρούμπα, ενώ σήμερα προσέθεσε τη γιόγκα, το ιδιόμορφο μίγμα άσκησης και διαλογισμού, που γεννήθηκε στην Ινδία και έγινε δημοφιλές σ' ολόκληρο τον κόσμο.

«Η φιλοσοφία πίσω από την αρχαία πρακτική της γιόγκα στην Ινδία επηρέασε πολυάριθμες πλευρές της ινδικής κοινωνίας», επισημαίνει σε ανακοίνωση ο οργανισμός του ΟΗΕ για την επιστήμη και τον πολιτισμό, η έδρα του οποίου βρίσκεται στο Παρίσι.
Γιόγκα κάνουν άνθρωποι «κάθε ηλικίας, χωρίς διάκριση φύλου, τάξης ή θρησκείας» και η πρακτική αυτή «συνδυάζει στάσεις, στοχασμό, ελεγχόμενη αναπνοή, απαγγελία λέξεων και άλλες τεχνικές που έχουν στόχο να αναπτύξουν το άτομο, να ανακουφίσουν τους πόνους και να επιτρέψουν μια κατάσταση απελευθέρωσης», συνοψίζει η UNESCO.

Την Τετάρτη η ίδια Επιτροπή ενέκρινε την εγγραφή στον Αντιπροσωπευτικό Κατάλογο της Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της Ανθρωπότητας των Μωμόγερων, εθιμικού δρώμενου του Δωδεκαημέρου, όπως τελείται σε οκτώ χωριά της ευρύτερης περιοχής της Κοζάνης (Τετράλοφος, Άγιος Δημήτριος, Αλωνάκια, Σκήτη, Πρωτοχώρι, Κομνηνά, Ασβεστόπετρα, Καρυοχώρι), οι κάτοικοι των οποίων είναι κατά κύριο λόγο Πόντιοι, απόγονοι Ποντίων προσφύγων από την περιοχή της ορεινής Τραπεζούντας (Ματσούκα), οι οποίοι εγκαταστάθηκαν στην Ελλάδα το 1923.

Το εθιμικό δρώμενο των Μωμόγερων, ένα από τα πολλά καρναβαλικά δρώμενα του δωδεκαημέρου (περίοδος Χριστουγέννων, πρωτοχρονιάς και Θεοφανείων) που πραγματοποιούνται ιδιαίτερα στη Βόρεια Ελλάδα, έχει εορταστικό αλλά και ευετηριακό χαρακτήρα, καθώς συνδέεται άμεσα με τον ερχομό του νέου έτους. Επίσης, χαρακτηρίζεται για τη έντονη θεατρική του διάσταση, καθώς περιλαμβάνει πλειάδα θεατρικών ρόλων, που ενσαρκώνονται από τα μέλη της κοινότητας.

Το έθιμο των Μωμόγερων αποτελεί παράλληλα και ένα από τα σημαντικότερα στοιχεία συλλογικής ταυτότητας και αυτοπροσδιορισμού των Ποντίων, όχι μόνο των οκτώ χωριών της ευρύτερης περιοχής της Κοζάνης, αλλά και άλλων ποντιακών κοινοτήτων όπου τελείται το δρώμενο. 

Το εθιμικό δρώμενο των Μωμόγερων είναι το τέταρτο στοιχείο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς που εγγράφει η χώρα μας στον συγκεκριμένο κατάλογο της UNESCO. Είχαν προηγηθεί η εγγραφή της Μεσογειακής Δίαιτας (από κοινού με την Ιταλία, Ισπανία, Μαρόκο, Πορτογαλία, Κύπρο, Κροατία), η Παραδοσιακή Μαστιχοκαλλιέργεια στη Χίο, καθώς και η Τηνιακή Μαρμαροτεχνία. Φακέλους υποψηφιότητας για εγγραφή στον ίδιο κατάλογο της UNESCO έχει υποβάλει η χώρα μας για το Ρεμπέτικο (η υποψηφιότητα θα αξιολογηθεί από τις αρμόδιες επιτροπές της UNESCO το φθινόπωρο του 2017), ενώ με πρωτοβουλία της Ελλάδας και της Κύπρου προετοιμάζεται από κοινού με άλλα κράτη-μέλη της Σύμβασης η υποβολή φακέλου για την Τέχνη της Ξερολιθιάς (2018).

Online

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ