Γράμματα Αναγνωστών

ΠΟΛΙΤΙΚΗ

ΕΤΙΚΕΤΕΣ: Γραμματα Aναγνωστων

Μνήμες από την Αλεξάνδρεια

Κύριε διευθυντά
Με μεγάλο ενδιαφέρον εδιάβασα το εξαίρετον άρθρο των Νίκου Βατόπουλου και Μαργαρίτας Πουρνάρα για τον Εθνικό Κήπο («Καθημερινή» 18/2/17). Θυμήθηκα με συγκίνηση τη γενέτειρά μου Αλεξάνδρεια Αιγύπτου και τους εκεί Κήπους και το Μέγαρο Αντωνιάδη.

Το Μέγαρο και οι Κήποι Αντωνιάδη στην Αλεξάνδρεια Αιγύπτου υπήρξαν η κατοικία του Sir John Antoniadis, Ελληνος εκ Λήμνου, μεγαλεμπόρου και τραπεζίτου. Κατασκευής 1865, τριών ορόφων, 2.859 τετραγωνικών μέτρων, με Κήπους 170 στρεμμάτων (Εθνικός Κήπος, 160 στρέμματα), εγνώρισε λαμπρές δεξιώσεις, τελετές, συνέδρια. Με τα εγκαίνια της Διώρυγος Σουέζ το 1869, εφιλοξένησε την αυτοκράτειρα Ευγενία της Γαλλίας, αργότερα τους βασιλείς Βελγίου, Ελλάδος, Ιταλίας, το 1938 τον Reza Pahlavi, κατόπιν Σάχη Περσίας, με γάμους του με την πριγκίπισσα Fawzia. Εκεί υπεγράφη η Συνθήκη του 1936 Αιγύπτου - Αγγλίας.  Το 1928 το Μέγαρον και οι Κήποι εκληροδοτήθησαν στον Δήμο Αλεξανδρείας. Παραμένουν όμως με την ονομασία Αντωνιάδη και είναι ένα λαμπρό στολίδι της πόλεως. Προ τριών ετών ο δήμος τα παρεχώρησε στη Νέα Βιβλιοθήκη Αλεξανδρείας διά χρήσιν ως παράρτημα, μουσείο κ.λπ. Ιδρυθείσα το 2002, η Βιβλιοθήκη εξελίχθη έκτοτε σε ένα λαμπρό διεθνές κέντρο πολιτισμού, τέχνης και μαθήσεως.  Με τα πρόσφατα εγκαίνια του Ιδρύματος Νιάρχου και Εθνικής Βιβλιοθήκης στο Φάληρο παρουσιάζεται μια μοναδική ευκαιρία συνεργασίας με τη σημερινή Αλεξάνδρεια Αιγύπτου, τέως των Πτολεμαίων, Βυζαντινών αλλά και Αιγυπτιωτών Ελλήνων του 19ου και 20ού αιώνος, με τον Εθνικό μας Κήπο και την Εθνική μας Βιβλιοθήκη.

Δημητριος Γ. Καπαϊτζης
Ναυπηγός μηχανολόγος

Ο Βενιζέλος, ο Μεταξάς, τα Δαρδανέλλια και ο εθνικός διχασμός...

Κύριε διευθυντά
Ο σεβαστός καθηγητής Θάνος Βερέμης («Καθημερινή» της Κυριακής 19 Φεβρουαρίου 2017), για να αναδείξει την αντίσταση του Ελευθερίου Βενιζέλου προς τον λαϊκισμό, επιλέγει μιαν πολύ αμφιλεγόμενη ιστορική στιγμή. Διότι, πρώτος ο Βενιζέλος γνώριζε καλύτερα από όλους τους πολιτικούς ηγέτες της Ελλάδος, και από τον βασιλέα, το επισφαλές της συμμετοχής της Ελλάδος στην εκστρατεία των Δαρδανελίων, τον Φεβρουάριο του 1915, ακριβώς 102 χρόνια πριν από σήμερα. Δέκα υπομνήματα είχε προετοιμάσει για το θέμα αυτό ο Ιωάννης Μεταξάς, το τελευταίο των οποίων συνόδευσε την παραίτησή του από τη θέση του αρχηγού του Γενικού Επιτελείου. Στα υπομνήματα αυτά βρίσκουμε πολύ καθαρά, εύγλωττα και αμερόληπτα διατυπωμένες και τις θέσεις του Βενιζέλου. Μετά τον (στρατηγικώς ανόητο) βομβαρδισμό από τα πλοία των Αγγλογάλλων των εξωτερικών φρουρίων των Δαρδανελλίων, ολόκληρος ο ελληνικός λαός, μαζί κι ο βασιλιάς, πίστευε ότι είχε έλθει η ώρα να πάρουμε την Πόλη και την Αγία Σοφιά. Μόνος μέσα στα εκατομμύρια των ενθουσιασμένων, ο Μεταξάς δίσταζε. Ο δεύτερος που κλονίσθηκε ήταν ο Βενιζέλος ο ίδιος! Γι’ αυτό, αν και παντοδύναμος πρωθυπουργός, μετά την παραίτηση Μεταξά (που δεν ανακοινώθηκε στον λαό αμέσως) συνεκάλεσε το Συμβούλιο του Στέμματος και, έτσι, προσέδωσε αξία στα ρετάλια του παλαιοκομματικού πολιτικού συστήματος της εποχής του, στους ιδίους πολιτικούς που η παρουσία του είχε ολοκληρωτικά απαξιώσει. Αλλά, βεβαίως, ο Βενιζέλος ήταν σθεναρός αντίπαλος του λαϊκισμού. Και πολύ γενναιότερος από πολλούς σημερινούς υπερμάχους της μνήμης του. Ιδού τι είπε στη Βουλή στις 17 Δεκεμβρίου 1929: «…Εγώ υπήρξα ο κύριος αίτιος διότι εδιχάσθη ο ελληνικός λαός, κατά τον μέγαν πόλεμον… Εγώ, καλώς ή κακώς, είμαι εκείνος, ο οποίος επροκάλεσε τον διχασμόν αυτόν. Και πρέπει να γνωρίζετε ότι και τώρα που είμαι στην Ελλάδα, και όταν έλειπα μακράν αυτής, εκείνο το οποίον με απησχόλησε και με απασχολεί και αποτελεί τον διάπυρον πόθον μου και θα με κάμη ευτυχή είναι, πριν κλείσω τα μάτια μου, να ίδω ότι αυτό το χάσμα εγεφυρώθη και ότι η διαίρεσις την οποίαν η πολιτική μου επροκάλεσε διά μεγάλους λόγους, τους οποίους θα εκτιμήση η Ιστορία, εξηλείφθη».

Ακόμη καλύτερα δείχνει την προσέγγιση Βενιζέλου στην πολιτική το ακόλουθο απόσπασμα από το Ημερολόγιο του Ιωάννη Μεταξά, που περιγράφει ένα στιγμιότυπο από την επίσκεψη του Κάιζερ στην Κέρκυρα την άνοιξη του 1912:
«Κυριακή, 29 Απριλίου 1912

....Την προηγουμένην [18 Απριλίου 1912 με το Παλαιό Ημερολόγιο, 1 Μαΐου 1912 με το Νέο Ημερολόγιο] μετά το βασιλικόν γεύμα, ο Βενιζέλος δεν είχεν όρεξιν διά ύπνον –από την χαράν του διότι η πριγκήπισσα Σοφία του ωμίλησε διά μακρών;– και εκάμαμεν πεζή νυκτερινόν περίπατον από την Γαρίτσαν.

– Τώρα, όταν οι αντιπολιτευόμενοι μάθουν ότι η πριγκήπισσα μοι ωμίλησεν επί πολύ, δεν τους μένει παρά να αυτοκτονήσουν, έλεγε γελών. Εν τη σχετικώς αναπτυχθείση ομιλία, του είπα ότι δεν έχει αντιπολίτευσιν, διότι οι αντιπολιτευόμενοι δεν έχουν κύρος· ούτε τρόπον αντιπολιτεύσεως έχουν, διότι οι μεν Θεοτόκης και Ράλλης έχουν τριβή, οι δε λοιποί δεν αξίζουν τίποτε.

– Ο Γούναρης; με ηρώτησεν.

– Ο Γούναρης δεν έχει επιβολήν, του είπα – το πνεύμα του πλέει εις μεταφυσικά ύψη· ούτε θέλησιν έχει, ούτε επιμονήν, ούτε αξίαν πολιτικού ανδρός.

– Ο Ζαΐμης; μου λέγει.

– Και αυτός δεν έχει combativité [μαχητικότητα] – είναι έλλειψις μεγάλη διά πολιτικόν άνδρα.

– Και όμως, κύριε Μεταξά, πολύ θα επεθύμουν να είχα έναν ισχυρόν αντιπολιτευόμενον, ο οποίος να με έρριπτε μετά δυο χρόνια, διότι εις πολιτικός ανήρ τρίβεται μένων διαρκώς εις την εξουσίαν· δεν έχει καιρόν να εργασθή (ηννόει εργασίαν προς ανάπτυξιν του πνεύματός του)· πρέπει δι’ εν χρονικόν διάστημα να απαλλάσσεται του βάρους της εξουσίας και των ασχολιών αι οποίαι, εις εν κοινοβουλευτικόν πολίτευμα, κατασυντρίβουν έναν πολιτικόν άνδρα εν τη αρχή...».
Ας τα βλέπουν οι σημερινοί λαϊκιστές, εξουσιολάγνοι και καρεκλολάτρες.

Γεωργιος Ιακ. Γεωργανας

Χρήστος Μαλεβίτσης, ένας μείζων διανοητής

Κύριε διευθυντά
Συμπληρώθηκαν είκοσι χρόνια από την εκδημία (1.3.97) του λυρικού φιλοσόφου-δοκιμιογράφου, του χαρισματικού ομιλητή Χρήστου Μαλεβίτση, κατά την περίοδο ’87-’97 τακτικού συνεργάτη της «Καθημερινής» – ας επιτραπεί δε ως εκ τούτου να θεωρήσουμε ότι εκείνα τα δέκα χρόνια παρουσιάζουν ιδιαιτερότητα, εκείνη ακριβώς της φιλοξενίας στις σελίδες της, της φιλοσοφικής του σκέψης με δοκίμια υπό τον γενικό τίτλο στήλης «Ανθρωποι καί Ιδέες». Είναι δε δοκίμιον «έργον άμεσου στοχασμού και έντεχνου λόγου». Με τα δύο αυτά στοιχεία σε διαλεκτική σχέση. Σχετικά, η Ιστορία Νεοελληνικής Λογοτεχνίας (Δ. Τσάκωνα) γράφει για τον Μαλεβίτση «(...) ως σύνθετο τέκνο των κυριοτέρων φιλοσόφων έχει ένα έργο επιβλητικό - υπόδειγμα φιλοσοφικού νου με στέρεη σπονδυλική στήλη».
Τα περίπου 32 βιβλία του, σε κάποια εκ των οποίων περιλαμβάνονται και πολλά δοκίμιά του από την «Καθημερινή», έχουν σχεδόν όλα εξαντληθεί και επανεκδοθεί , ο δε Σύνδεσμος Φίλων Χρήστου Μαλεβίτση έχει εκδώσει και σε ηλεκτρονική μορφή το έργο του προσφορά στο ευρύτερο κοινό. Και ίσως τώρα παρουσιάζεται η ευκαιρία, με κατάλληλη προετοιμασία διδασκόντων και διδασκομένων, να συμβεί παιδευτικά στην Ελλάδα ό,τι από καιρό έχει συμβεί στην Κύπρο, όπου στις αλλεπάλληλες εκδόσεις δοκιμίων του εκεί υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού έχουν φιλοξενηθεί δοκίμια του Χρήστου Μαλεβίτση, προς διδαχή στη Β΄ και Γ΄ Λυκείου. Αναμφίβολα φιλοσοφική προσέγγιση ανώτερη υπάρχει, δύσκολα όμως με την ποιητική έκφραση του φιλοσοφικού λόγου του Μαλεβίτση, ο οποίος λόγος έτσι ενσταλάζεται στην ψυχή του αναγνώστη δημιουργικά και τη μεταποιεί, τη μεταστρέφει, με τον φωτισμό της από την υπαρξιακή α-λήθεια. Πίστευε ότι πνευματική ζωή είναι κοινωνία πνευμάτων και απευθυνόταν με τα γραπτά του και σε απλούς ανθρώπους, με δωρημένη όμως υπαρξιακά ευαίσθητη συνείδηση, για να τους ανακηρύξει κι αυτούς, δίπλα στον πρώτο τη τάξει Νικηφόρο Βρεττάκο, «μηλαδέλφους του της μέριμνας περί του εσχάτου νοήματος». Μέριμνα, που δεν είναι ίδιον απαραίτητα της υψηλής μόνον διανόησης, αλλά και της γνησιότητας, της αυθεντικότητας στην υπαρξιακή απλότητα. Κάτι που συνειρμικά από μια πλευρά θυμίζει το «μακάριοι οι πτωχοί τω πνεύματι», αν και, όπως συνήθιζε να λέει ο φιλοσοφός μας, πολλά πράγματα, όχι απλά αλλά μόνο αινικτικά μπορούν να παρουσιασθούν και αντίστοιχα «στην αιχμή» μόνο να συνειδητοποιηθούν. «Η ρήξη της βασκανίας είναι απλή, αλλά και άπειρα δυσχερής» για να προσεγγισθεί η «παρουσία της μεγάλης απουσίας» μέσα στο «ιλιγγιώδες συμβαίνον». Τώρα και είκοσι χρόνια ο Μαλεβίτσης απλώς χάθηκε από την ανθρώπινη ορασιά, περαιούμενος αντίπερα, η ποιητική του πένα είχε ήδη εκμετρήσει τραγουδώντας τα ηδείας / δριμείας γεύσης γόνιμα όρια του εν τω κόσμω υπάρχειν, εκείθεν των οποίων άρχει ο αρχέγονος Θεός.  Απερχόμενος άφησε πίσω του το επιτύμβιο: «Χαίρε ζωή / Πλατιά ζωή / Ζωή αγία».

Δημητρης Ταμπαογλου
Υμηττός

«Με τους Γερμανούς συνεννοείσαι»...

Κύριε διευθυντά
Συγχωρήστε με για το πολύ σύντομο βιογραφικό, όμως πιστεύω πως είναι αναγκαίο για να υπάρξει πιο ευκρινής εικόνα για τον υπογράφοντα από εκείνους που θα αφιερώσουν χρόνο για να διαβάσουν τις ταπεινές μου σκέψεις. Κατάγομαι από τον Δήμο Βιάννου, που μετράει 460 νεκρούς από τις θηριωδίες των ακραίων ανθρωποειδών-εθνικιστών, των ναζί. Η λίστα των αθώων θυμάτων συμπεριλαμβάνει το όνομα του παππού μου, πολλών συγγενών και του πεθερού μου Στάθη Μάστορα, γνωστού μουσικοσυνθέτη-μαθηματικού. Αναγκαία τα βιογραφικά αυτά στοιχεία για να τεκμηριώσω τον τίτλο του «γερμανοτσολιά» που απέκτησα μαζί με το 40% των Ελλήνων που ψήφισαν «Ναι» στο αχαρακτήριστο δημοψήφισμα. Τον τίτλο αυτόν τον διεκδικώ και για έναν ακόμη πρόσθετο και επίκαιρο λόγο. Πιστεύω, άκουσον άκουσον, ότι οι Γερμανοί αδικούνται από την εικόνα που σμιλεύουν για αυτούς εκείνοι που καλύπτουν τη δική τους ανεπάρκεια πίσω από την καρικατούρα που φιλοτεχνούν. Η εικόνα, ευτυχώς, για την Ε.Ε. είναι εντελώς διαφορετική. Είναι από τους λίγους λαούς της Ευρώπης που μπορείς να συνεννοηθείς χρησιμοποιώντας το εργαλείο της απλής, απλούστατης λογικής. Η αλήθεια για αυτούς είναι γυμνή. Δεν κρύβεται πίσω από βερμπαλισμούς, φθηνές φιλοσοφίες και γλυκανάλατους συναισθηματισμούς. Είναι αφτιασίδωτη και κατανοητή. Και βέβαια στην παραγωγική διαδικασία, εκτός των παραπάνω ιδιοτήτων, πειθαρχημένοι απλοί και οικονόμοι. Δεν σπαταλούν τίποτα περισσότερο από την αναγκαία, για το επιθυμητό αποτέλεσμα, ενέργεια. Αυτόν τον τρόπο ζωής, και βέβαια παραγωγής, έζησα ως φοιτητής και εργάτης τη δεκαετία του εξήντα, όταν πραγματικά εξελισσόταν το γερμανικό οικονομικό θαύμα. Οταν η χώρα αυτή απασχολούσε πολλά εκατομμύρια ξένους εργάτες (Ελληνες, Ιταλούς, Τούρκους, Γιουγκοσλάβους, Ισπανούς). Οταν το νόμισμά τους, το DM, κάλπαζε από την αντιστοιχία των επτά δραχμών στις 140. Οταν και στον πολιτικό τομέα, ο από την αντίσταση προερχόμενος καγκελάριος Βίλι Μπραντ, γονυκλινής μπρος το μνημείο των Εβραίων θυμάτων, στην Πολωνία, ζητούσε συντετριμμένος συγγνώμη από την παγκόσμια κοινότητα για τα ειδεχθή εγκλήματα των ναζί. Αυτή είναι με αδρές γραμμές η περιγραφή της νοοτροπίας του γερμανικού λαού. Αυτή τον καθιστά αντιπαθή για τους αδαείς και επικίνδυνο για τους οικονομικούς του αντιπάλους. Το ερέθισμα για αυτό το αφήγημα είναι το άρθρο του δημοσιογράφου κ. Ιορδανίδη στην πρώτη σελίδα της «Καθημερινής» στις 2-2-2017, της οποίας τακτικός αναγνώστης είμαι το τελευταίο διάστημα. Πραγματικά έμεινα έκπληκτος από τον καθαρό, θα έλεγα, με πρόσχημα το γερμανικό οικονομικό μέγεθος, αντιευρωπαϊσμό και την αγγλοσαξονική αγάπη του συγγραφέα. Από αυτήν πηγάζουν και οι κρυφές ελπίδες για τη διάλυση της Ε.Ε. που δημιουργεί η έλευση του αγγλόφωνου, Βαυαρού στην καταγωγή, κ. Τραμπ στη θέση του προέδρου των ΗΠΑ. Το κοντράστ που δημιουργεί η εικόνα του αποχωρήσαντος προέδρου με τον νέο ένοικο του Λευκού Οίκου δεν είναι μόνον από το χρώμα της επιδερμίδας. Είναι κυρίως από το ήθος. Δυστυχώς για την ανθρωπότητα, από έναν έγχρωμο διανοούμενο, με ταπεινή καταγωγή και προέλευση, μεταβήκαμε σε έναν αποικιστή που από ό,τι φαίνεται κουβαλάει μαζί του όλο εκείνο το πολιτισμικό φορτίο των εκ της Ευρώπης μεταναστών υπό την κυριαρχία των οποίων πολλαπλασιάστηκαν(!) μέχρι αφανισμού οι αυτόχθονες κάτοικοι της αμερικανικής ηπείρου.  Το άρθρο του κ. Ιορδανίδη εκπέμπει έναν ακραίο αντιγερμανισμό, ο οποίος αν μη τι άλλο δικαιώνει όλους εκείνους τους αχαρακτήριστα αφελείς και επικινδύνους, θα τολμούσα να πω, οι οποίοι έχουν πια εμπεδώσει πως για το κατάντημα μας υπαίτιοι είναι οι μισέλληνες-τοκογλύφοι (1%) Γερμανοί. Πραγματικά αφελές και απολύτως αποπροσανατολιστικό αυτό το παραμύθι, στο οποίο πρωταγωνιστεί, ποιος άλλος, ο ανεκδιήγητος κ. Σόιμπλε! Εφεύρεση ακραία επικίνδυνη, για να δικαιολογηθεί η εγκληματική εκ μέρους μας διαχείριση της οικονομικής κρίσης.  Αλήθεια, ας κοιτάξουμε κάποια στιγμή με ειλικρίνεια τον καθρέπτη και, αφού αναλογιστούμε γιατί τα αποτελέσματα των προγραμμάτων που επέβαλαν οι τοκογλύφοι εταίροι μας στην Κύπρο, την Ισπανία την Πορτογαλία και την Ιρλανδία είχαν θετικά αποτελέσματα, να σοβαρευτούμε λιγάκι.

Γιωργος Κατσαρακης
Η/Μ Μηχανικός

Εμείς οι ξιφήρεις και ο οίκος Gucci

Κύριε διευθυντά
Η πρόσφατη υστερία και η μέσω εφημερίδων σκληρή ξιφούλκηση επί του θέματος ηχούν τουλάχιστον παράφωνες. Αντιδράσαμε σαν ο οίκος Gucci, ζητώντας την άδεια να επιδείξει τις δημιουργίες του στην Ακρόπολη, να το έκανε κακοβούλως με σκοπό να μας προσβάλει και να θίξει ό,τι πιο ιερό και όσιο έχουμε. Αντί να απαντήσουμε απλά και επί της ουσίας, ότι δηλαδή ο χώρος αυτός καθεαυτόν αντενδείκνυται, γιατί η πολυκοσμία, τα πολλά καθίσματα των θεατών, οι απαραίτητοι βοηθητικοί χώροι των συντελεστών μιας τέτοιου είδους πολυάνθρωπης εκδηλώσεως, και μάλιστα νύχτα, θα καθιστούσαν αδύνατη την ασφάλεια μνημείου και ανθρώπων, φροντίσαμε να πάθουμε ομαδική νευρική κρίση και να αντιδράσουμε παράλογα, φλύαρα και εν πολλοίς αγενώς και κακότροπα.
Μαιρη Φωτεινου

Μια Κυριακή, για μιαν ανάσα

Κύριε διευθυντά
«Ιστορίες της Κυριακής». Με αυτό τον τίτλο δημοσιεύονται στο περιοδικό της έγκριτης εφημερίδας σας άρθρα σχετικά με το πώς εκμεταλλεύονται κάποιοι την κυριακάτικη αργία τους. Σκέφτηκα, λοιπόν, να γράψω κι εγώ για μια δική μου Κυριακή, από αυτές που ζουν πολλοί καθημερινοί άνθρωποι.

1997. Τρία παιδιά, τρεις διαφορετικές τάξεις. Α΄ Λυκείου η μεγάλη κόρη, Α΄ Γυμνασίου ο γιος, Α΄ Δημοτικού η μικρή κόρη. Χρονιά δύσκολη. Δουλειά, σπίτι, υποχρεώσεις και παρακολούθηση - φροντίδα των παιδιών. Λέμε πότε να τελειώσει η εβδομάδα. Το Σάββατο, η καθαριότητα, τα ψώνια, μια γρήγορη μακαρονάδα, το κέικ της ημέρας, οι δραστηριότητες των παιδιών, το καθιερωμένο μάθημα των Αρχαίων Ελληνικών των δύο μεγαλύτερων παιδιών, μαζί με την παρέα τους. Αλλά η επόμενη μέρα είναι Κυριακή!

Στις 8 το πρωί είμαστε όλοι έτοιμοι, φορώντας τα κυριακάτικά μας. Το φαγητό στο ταψί και φύγαμε με το αυτοκίνητο. Πρώτη στάση στον φούρνο και μετά στο περίπτερο για την «Καθημερινή». Υστερα έξω από το κλεινόν άστυ, προς τη Δυτική Αττική, σε κάποιο μοναστηράκι ή στην ήσυχη κεντρική εκκλησία των Βιλλίων –έργο του Τσίλλερ, παρακαλώ– που μας αρέσει πολύ. Αδεια η εθνική τέτοια ώρα, αφήνουμε γρήγορα τη θάλασσα και το βιομηχανικό τοπίο για να αντικρίσουμε το πράσινο του όρους Πατέρα, το οροπέδιο της Οινόης, χειμωνιάτικο, αλλά όμορφο στην απλότητά του. Και γύρω ο ορίζοντας! Να το μοναστήρι του Οσίου Μελετίου και πιο κει, στον Κιθαιρώνα, αυτό του Προφήτη Ηλία.  Κατευθυνόμαστε στην εκκλησία του χωριού. Μπαίνω μέσα σκυφτή, ανάβω κερί, ασπάζομαι την εικόνα και παίρνω τη θέση μου. Ο κόσμος λιγοστός, η ατμόσφαιρα κατανυκτική. Τι εβδομάδα κι αυτή, Θεέ μου! Ενταση στο γραφείο, προβλήματα οικογενειακά, τρέξιμο… Να «βουλώνεις τρύπες» και καινούργιες να παρουσιάζονται. Να μη σε φτάνουν οι ώρες της ημέρας… Σηκώνω τα μάτια μου στο τέμπλο. Απέναντί μου η εικόνα του Χριστού, που τη φωτίζει το ιλαρό φως του καντηλιού. «Και τι ήλθα να κάνω εδώ, αφέντη Χριστέ;» που θα έλεγε κι ο Καζαντζάκης. «Ηλθα να απιθώσω στα πόδια σου όσα δεν πρόλαβα όλη τη βδομάδα… Και να σου ζητήσω μια χάρη: δώσε ένα χεράκι κι εσύ… δεν μου φτάνουν οι ώρες…» Είναι η ηρεμία, είναι η γλύκα που εκπέμπει η ματιά του Χριστού… Ενα ρίγος αισθάνομαι στην πλάτη μου. Αποφορτίζομαι.

Ο παπάς είπε ήδη το «Δι’ ευχών». Ορθια πλέον, προχωρώ να πάρω αντίδωρο. Γύρω μου πρόσωπα φωτεινά, οικεία – παρόλο που δεν είμαστε ντόπιοι. Λέω πέντε καλημέρες και δυο ζεστές κουβέντες και τρέχω να βρω τους δικούς μου. Με χαρούμενη διάθεση κατηφορίζουμε για το καφενεδάκι του χωριού. Παραγγέλνουμε καφέ οι μεγάλοι και σοκολάτα οι μικροί, ενώ μοιραζόμαστε στη μέση δυο ωραιότατα τοπικά γλυκά: αμυγδαλόπιτα και γαλακτομπούρεκο. Κι ενώ ο μπαμπάς προσπαθεί να λύσει το σταυρόλεξο της «Καθημερινής», τα παιδιά γύρω μας σχολιάζουν τα συμβάντα του σχολείου με χιουμοριστική διάθεση, ενώ τα πειράγματα δίνουν και παίρνουν…

Οταν επιτέλους το σταυρόλεξο λύνεται, ο μπαμπάς σχολιάζει τις γελοιογραφίες. Τα σοβαρά διαβάζονται στο σπίτι! Μεσημεράκι πια η επιστροφή. Το φαγητό από τον φούρνο, μια σαλάτα και «Μαμά, είναι σα να τρώμε έξω, σε ταβέρνα!». Μετά τη μεσημεριανή σιέστα και το απογευματινό, ο καθένας στη δουλειά του. Τα μεγαλύτερα παιδιά στα γραφεία τους, η Α΄ Δημοτικού δίπλα μου να την κατευθύνω, ενώ προγραμματίζω τη δουλειά της εβδομάδας, συχνά μέχρι αργά το βράδυ, μαγειρεύοντας παράλληλα για την αυριανή.

2017: Είκοσι χρόνια αργότερα, το κάθε παιδί πήρε τον δρόμο του. Δεν είναι λίγες ωστόσο οι φορές που μας τηλεφωνούν: «Πού θα πάτε την Κυριακή εκκλησία; Θέλουμε να γεμίσουμε τις μπαταρίες μας για την εβδομάδα!».

Αικατερινη Σιδηρα
Φιλόλογος

Ηλεκτρονικά άλμπουμ για τα μουσεία μας

Κύριε διευθυντά
Με το γράμμα αυτό θέλω να διατυπώσω μία πρόταση προς το υπουργείο Πολιτισμού σχετικά με τη διάθεση από τα πωλητήρια των αρχαιολογικών χώρων και μουσείων ψηφιακών δίσκων (CD) με πολύ πλούσια και υψηλής ποιότητος φωτογραφικά άλμπουμ-οδηγούς των χώρων και των εκθεμάτων (συμπεριλαμβανομένων και των περιοδικών εκθέσεων), με τις περιγραφές τους στα ελληνικά και στα αγγλικά. (Αντίστοιχη πρόταση ισχύει και προς την Εκκλησία για τους μνημειώδεις ναούς και μονές.)

Εναντι μιας μικρής λογικής τιμής, τα άλμπουμ αυτά θα απήλλασσαν τους επισκέπτες από το αγχώδες έργο της επιτόπου, συχνά βιαστικής και κατά κανόνα φτωχής και ελλιπούς, φωτογράφισης που επιχειρούν οι ίδιοι (όπου αυτή επιτρέπεται). Με τον τρόπο αυτόν και το κράτος θα εξασφάλιζε σημαντικά πολύτιμα έσοδα και οι επισκέπτες θα αφιερώνονταν στην επιτόπου απρόσκοπτη αισθητική απόλαυση των εκθεμάτων, ενώ επιστρέφοντας στον τόπο τους θα είχαν τη δυνατότητα να μελετήσουν περαιτέρω και πιο άνετα αυτά που είχαν δει. Πολύ σημαντική θα ήταν επίσης η δυνατότητα να προμηθεύεται κανείς εκ των προτέρων (από τα μουσεία, αλλά και από τα βιβλιοπωλεία ή το Διαδίκτυο) τα άλμπουμ-οδηγούς, ώστε να προετοιμάζεται πριν από την επίσκεψη για τα εκθέματα που θα έλκουν την προσοχή του.

Περιττό να προσθέσω πως οι διατιθέμενοι παραδοσιακοί έντυποι οδηγοί περιέχουν αναγκαστικά (λόγω κόστους) φωτογραφίες ελάχιστων εκθεμάτων.

Γεωργιος Τσαπαρλης
Ομότιμος καθηγητής
Πανεπιστημίου Ιωαννίνων

Ο στραγγαλισμός της μεσαίας τάξης

Κύριε διευθυντά
Διαβάζοντας τον τελευταίο εκκαθαριστικό λογαριασμό της ΔΕΗ, διαπίστωσα το μέγεθος της κοινωνικής ευαισθησίας που έχει η μεσαία τάξη προς τους οικονομικά αδύναμους. Η αξία της κατανάλωσης της ηλεκτρικής ενέργειας της οικογένειάς μου για 2.270 kWH ήταν 237 € και οι ρυθμιζόμενες χρώσεις για ΥΚΩ (υπηρεσίες κοινής ωφέλειας) 90 €, δηλαδή το 38% της κατανάλωσης του ρεύματος! Προσπαθώ να καταλάβω και πραγματικά αδυνατώ γιατί πρέπει να πληρώνω εκ παραλλήλου για τους οικονομικά αδύναμους ενώ ήδη πληρώνω φόρο αλληλεγγύης. Ο φόρος αλληλεγγύης δεν είναι σημαντική συνεισφορά και ένδειξη γενναιοδωρίας από κάθε φορολογούμενο πολίτη προς τους απόρους; Θεωρώ ότι γίνεται μια θλιβερή κοινωνική αλλαγή, καθώς δημιουργείται ένα πατερναλιστικό κράτος που λειτουργεί μεροληπτικά και εθίζει τους πολίτες να εξαρτώνται από πάσης φύσεως κοινωνικά επιδόματα όπως μειωμένου ενοικίου, ηλεκτρικού ρεύματος, τροφίμων, φαρμάκων κ.ά. Δυστυχώς, όμως, η κοινωνική εξάρτηση διαμορφώνει πολίτες χωρίς πρωτοβουλίες και φιλοδοξίες για ένα καλύτερο μέλλον καθώς χάνεται εν καιρώ η αξιοπρέπεια και η ανεξαρτησία του ατόμου.  Φυσικά, η μεσαία τάξη που στηρίζει το πατερναλιστικό κράτος θα γονατίσει, γιατί δεν θα μπορεί να σηκώσει το βάρος της υπέρμετρης φορολογίας. Παράλληλα, θα κλονιστεί και ηθικά από τη θλιβερή πραγματικότητα της εξαναγκαστικής οικονομικής στήριξης που καλείται να καταβάλει στους πολίτες καθώς πολλαπλασιαστικά επαναπαύονται στην αλληλεγγύη των φορολογούμενων πολιτών. Εδώ πρέπει να σημειώσω ότι περίπου το 40% του πληθυσμού βρίσκεται σε κάποια σχέση μερικής ή ολικής εξάρτησης από κοινωνικά επιδόματα. Οι μεταρρυθμίσεις για τον εκσυγχρονισμό του κράτους έχουν χάσει την πραγματική τους σημασία, αφού έχουν συνδεθεί με εξοντωτική φορολόγηση των έντιμων πολιτών. Ο ελληνικός λαός πρέπει να στηρίξει μεταρρυθμίσεις που προσελκύουν επενδύσεις και δημιουργούν θέσεις εργασίας, μειώνουν τη γραφειοκρατία, περιορίζουν το κομματικό κράτος, αναβαθμίζουν τους δημοκρατικούς θεσμούς και την αξιοκρατία.  Η παρούσα ωχρή κατάσταση οδηγεί σε μεγάλες κοινωνικές ανισότητες και στην εξαφάνιση της μεσαίας τάξης, που είναι η ραχοκοκαλιά της κοινωνίας. Ο χρόνος δεν είναι πια σύμμαχος και κάθε καθυστέρηση δημιουργεί βαθιά πληγή στην κοινωνία, ενώ οι αντοχές της μεσαίας τάξης τελειώνουν. Εάν δεν υπάρξει αλλαγή ρότας από τη νυν ή μελλοντική πολιτική ηγεσία, κινδυνεύει η Ελλάδα να μεταμορφωθεί σε μια χώρα προνοιακών επιδομάτων που οι πολίτες θα ζούνε στην ανέχεια με υποβαθμισμένους θεσμούς. Οι εικόνες ντροπής και εγκληματικής συμπεριφοράς θα κορυφωθούν καθώς ο ανθρωπιστικός κώδικας δεοντολογίας θα υποστεί αλλαγές που θα επιφέρουν πνευματικό - οικονομικό μαρασμό και ηθική εξαθλίωση. Η κοινωνική ευαισθησία δεν πρέπει να γίνει κοινωνική μεροληψία.
Κωνσταντια Τεκα-Ευσταθιου
Πολιτικός επιστήμων

Ο βεγκανισμός είναι τρόπος ζωής

Κύριε διευθυντά
Με λύπη μας διαβάσαμε στην έγκριτη «Καθημερινή» άρθρο το οποίο δημοσιεύθηκε την Τετάρτη 15/2 υπό τον τίτλο «Ο παλιός είναι αλλιώς». Συγκεκριμένα, στο άρθρο αυτό του κ Κασιμάτη, ο αρθρογράφος, στην προσπάθειά του να διακωμωδήσει τις απόψεις του τραγουδιστή Moby, παίζει με την έννοια της λέξης «vegan», πιθανότατα εκμεταλλευόμενος την άγνοια μιας μεγάλης μερίδας του κόσμου για το θέμα. Εν προκειμένω γράφει: «Ο Μόμπι δεν πίνει, δεν καπνίζει, δεν κάνει ναρκωτικά· είναι ακτιβιστής υπέρ των δικαιωμάτων των ζώων, είναι vegan (μορφή ψυχικής διαταραχής, στην οποία ο ασθενής δεν τρώει καθόλου ζωικά προϊόντα)…».

Ο σαρκασμός αυτός είναι άστοχος, ανεύθυνος και σίγουρα δεν μπορεί να θεωρηθεί χιουμοριστικός. Με έναν τέτοιο χαρακτηρισμό ο αρθρογράφος καταλήγει να προσβάλλει τόσο τη vegan κοινότητα όσο και τα άτομα με ψυχικές διαταραχές. Θεωρούμε αδιανόητο να διατυπώνονται τέτοιοι χαρακτηρισμοί τόσο εύκολα και να χρησιμοποιείται ως προσβολή κατά προσώπων (βέγκαν), καλυμμένη με «χιούμορ», ο όρος «ψυχική διαταραχή», ενισχύοντας έτσι το στίγμα και τα προβλήματα που δημιουργεί αυτή η προσβλητική χρήση του όρου σε μια μερίδα συμπολιτών μας που αντιμετωπίζουν ήδη πολλαπλά προβλήματα λόγω της (πραγματικής) ψυχικής ασθένειάς τους.

Ο βεγκανισμός είναι συνειδητός τρόπος ζωής, που αναγνωρίζει ότι τα άλλα ζώα, όπως και ο άνθρωπος, διαθέτουν αναφαίρετο δικαίωμα στην αυτοδιάθεση, στη ζωή και στην ελευθερία, και αποτελεί καθημερινή εφαρμογή της ιδέας ότι η εκμετάλλευση των αδυνάτων είναι ανήθικη και άρα ανεπίτρεπτη.
Ενωση των Βεγκαν

Σωματείο για την προώθηση του βεγκανισμού, Vegan Thessaloniki, 269 Life Greece, Φυτοφάγοι Θεσσαλίας, Humanimal, Χορτοφάγοι γονείς που μεγαλώνουν χορτοφάγα παιδιά, ΜΚΟ Psychanimal - ψυχολόγοι και άλλοι επιστήμονες υπέρ της προστασίας των ζώων, Vegan for Life Greece

Πισώπλατες μαχαιριές φίλων

Κύριε διευθυντά
Στο φύλλο της 06.01.2017 της έγκριτης εφημερίδας «Καθημερινή» διάβασα σχόλιο του δημοσιογράφου κ. Σταύρου Τζίμα με τον τίτλο: «Η Σερβία, η ΠΓΔΜ και μια συγγνώμη», στο οποίο ο καλός δημοσιογράφος διερωτάται αν το λεγόμενο του Σέρβου νυν υπουργού Εξωτερικών Ιβίτσα Ντάτσιτς μιλώντας στο πρακτορείο ειδήσεων ΒΕΤΑ ότι «η Σερβία έκανε ένα τεράστιο λάθος και, ενώ επίσημα στην Ευρώπη και στον κόσμο χρησιμοποιείται ο όρος FYROM, εμείς δώσαμε ένα σκαμπίλι στους αδελφούς Ελληνες και τώρα περιμένουμε από την Ελλάδα να μην αναγνωρίσει το Κόσοβο» προσθέτοντας ότι «με την αναγνώριση κράτους με το όνομα “Μακεδονία”, προσβάλαμε τους Ελληνες και, θα το πω κάπως μη διπλωματικά, φερθήκαμε σαν μπουνταλάδες». «Ηταν μια επίσημη δήλωση ειλικρινούς μεταμέλειας του Βελιγραδίου για “την πισώπλατη μαχαιριά” –τη δεύτερη των Γιουγκοσλάβων μετά εκείνη (κατά τον Νίκο Ζαχαριάδη) του κλεισίματος των συνόρων από τον Τίτο το ’48– του Μιλόσεβιτς εναντίον των Ελλήνων που τόσο στάθηκαν στους Σέρβους κατά τον γιουγκοσλαβικό εμφύλιο ή πρόκειται για στοχευμένη κίνηση ενόψει εξελίξεων στο θέμα του Κοσόβου;».

Ορθά ο δημοσιογράφος διερωτάται για τη θέση των Σέρβων που εκφράστηκε κατά τα ανωτέρω διά του υπουργού τους των Εξωτερικών, αλλά να συμπεριλαμβάνει το κλείσιμο των συνόρων από τον Τίτο το 1948 ως «την πισώπλατη μαχαιριά» –τη δεύτερη των Γιουγκοσλάβων μετά εκείνη (κατά τον Νίκο Ζαχαριάδη)– και να ταυτίζει τη θέση αυτή του Τίτο το 1948 με τις δύο άλλες απαράδεκτες θέσεις των Σέρβων (αναγνώριση των Σκοπίων με το όνομα «Μακεδονία» και την ανωτέρω συμπεριφορά του Μιλόσεβιτς), που είναι θέσεις όντως πολιτικώς κατακριτέες και θίγουν αναμφισβήτητα τα συμφέροντα της χώρας, ενέχει ιστορικοπολιτική παρερμηνεία. Ηταν προς το συμφέρον της χώρας υπό την έννοια ότι η πράξη του Τίτο βοήθησε τη χώρα και την απέτρεψε από διά των όπλων βιαία υπαγωγή της στο τότε σταλινικό καθεστώς με τις εντεύθεν εις βάρος της και του ελληνικού λαού τραγικές συνέπειες.

Θεμιστοκλης Κ. Σκουρας

Εσείς είδατε σφυριά στο μετρό;

Κύριε διευθυντά
Τα ειδικά εργαλεία (σφυριά) θραύσης τζαμιών για τον άμεσο απεγκλωβισμό των επιβατών από τα οχήματα του μετρό, σε περίπτωση σοβαρού ατυχήματος, λείπουν από τις θήκες τους! Πιθανόν να έχουν «απαλλοτριωθεί» από κάποιους «νεαρούς» ή και να έχουν αφαιρεθεί από κάποιους άλλους «αρμόδιους» για να μην... «απαλλοτριωθούν» ή κλαπούν. Ανεξάρτητα όμως από την αιτία, η ασφάλεια των επιβαινόντων του μετρό απαιτεί τα σωτήρια αυτά σφυράκια να βρίσκονται πάντοτε στη θέση τους και με κατάλληλη μάλιστα πρόσδεση, ώστε να μπορούν να χρησιμοποιούνται, αλλά όχι και να απομακρύνονται.

Φριξος Δημου – Πλοίαρχος Ε.Ν.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ