ΕΛΛΑΔΑ

Το ιστορικό αρχοντικό του Παύλου Κουντουριώτη, ένας αναξιοποίητος «θησαυρός» της Υδρας

ΜΑΡΓΑΡΙΤΑ ΠΟΥΡΝΑΡΑ

Το αρχοντικό με την περίοπτη θέση στην Υδρα παραμένει κλειστό πάνω από 25 χρόνια.

ΕΤΙΚΕΤΕΣ: ΑΘΗΝΑΪΚΑ PLUS

Αρκεί μία φορά να έχεις περάσει το κατώφλι και σίγουρα δεν μπορείς ποτέ να ξεχάσεις το μεγαλείο του αρχοντικού του Παύλου Κουντουριώτη: την όμορφη αυλή, την πανεποπτική θέα προς το λιμάνι και τον οικισμό, τον σκούρο όγκο του οικοδομήματος που θυμίζει κάστρο. Πρόκειται για ένα από τα πιο ξεχωριστά οικοδομήματα της Υδρας, στο οποίο συναντιέται ένα εξαίρετο δείγμα παραδοσιακής αρχιτεκτονικής με την ιστορία του τόπου. Κτίστηκε στις αρχές του 19ου αιώνα από τον Γεώργιο Κουντουριώτη. Ηταν μέγας πλοιοκτήτης της εποχής, με την οικογένειά του να διαθέτει σχεδόν τα μισά από τα πλοία της Υδρας. Διακρίθηκε και στην πολιτική, φθάνοντας στο αξίωμα του πρωθυπουργού.

Ο εγγονός του, ο ηρωικός ναύαρχος Παύλος Κουντουριώτης, ο θρυλικός αρχηγός του στόλου και του θωρηκτού «Αβέρωφ» που έδρασε στους Βαλκανικούς Πολέμους, χρημάτισε δις Πρόεδρος Δημοκρατίας. Ηταν μεγάλη η αγάπη του για το πατρικό και προσπάθησε στη διάρκεια του βίου του να φροντίσει το σπίτι. Πέθανε στην Αθήνα το 1935, αλλά θέλησε να ταφεί στον ίσκιο του αρχοντικού για να είναι κοντά στη θάλασσα. Το 1991 οι απόγονοι της οικογενείας του αποφάσισαν να πουλήσουν το διατηρητέο μνημείο στην πολιτεία υπό τον όρο ότι θα στέγαζε Μουσείο Μεταβυζαντινής Τέχνης και Ιστορίας της Νήσου Υδρας Ναυάρχου Παύλου Κουντουριώτη. Με αυτό το σκεπτικό, δώρισαν στο κράτος όλα τα αντικείμενα που βρίσκονταν στο εσωτερικό του, τα οποία είχαν ιστορική, αρχαιολογική ή καλλιτεχνική αξία.

Δυστυχώς τα τελευταία 26 χρόνια, ο σκοπός αυτός δεν έχει τελεσφορήσει και το αρχοντικό παραμένει ερμητικά κλειστό. Μόνες εξαιρέσεις είναι ένα ελάχιστο διάστημα που άνοιξε τις πόρτες του στο κοινό, αλλά και δύο φορές που έτυχε να φιλοξενήσει καλλιτεχνικές εκθέσεις. Το 2007 εξέθεσε έργα του ο Υδραίος Παναγιώτης Τέτσης –χάρις στον οποίον καταφέραμε να δούμε το σπίτι– και το 2011, ο Αλέκος Φασιανός. Γιατί ένας τέτοιος εξαιρετικός χώρος με δυνατότητα να φιλοξενήσει εικαστικά αφιερώματα και μουσικές βραδιές αλλά να λειτουργήσει και ως μια «ζωντανή» αφήγηση για την ιστορία του νεότερου ελληνικού κράτους καθώς και της Επανάστασης μένει κλειστός; Γιατί να δίνει εικόνα εγκατάλειψης, ενώ έχουν γίνει έργα συντήρησης από την πολιτεία; Πολλοί τουρίστες θα ήταν διατεθειμένοι να πληρώσουν εισιτήριο για να το επισκεφθούν. Οι απόγονοι του ναυάρχου έχουν προσπαθήσει πολλές φορές να επικοινωνήσουν με το υπουργείο Πολιτισμού, που είναι ο εποπτικός φορέας αλλά η απάντηση είναι πάντα η ίδια.

«Δεν υπάρχει δυνατότητα να προσληφθεί φυλακτικό προσωπικό», ενημερώνει την «Κ» η Στέλλα Χρυσουλάκη, διευθύντρια της Εφορείας Αρχαιοτήτων Δυτικής Αττικής, Πειραιώς και Νήσων. «Πρόκειται όντως για έναν εκπληκτικό χώρο, που είναι σαν μουσείο χωρίς προθήκες, με πληθώρα αντικειμένων, συνεπώς έχει ιδιαίτερες προδιαγραφές για τη σωστή του προστασία. Δυστυχώς, λόγω οικονομικής κρίσης και παρότι έχουμε κάνει όλες τις κινήσεις, δεν έχει σταθεί δυνατόν να προσληφθεί ικανός αριθμός φυλάκων, μιας και υπάρχει ο κανόνας μια πρόσληψη για τέσσερις απολύσεις». Το πρόβλημα παραμένει παρά το γεγονός ότι και ο δήμος θα ήθελε την αξιοποίηση του αρχοντικού.

Για να καταλάβει κανείς την ευκαιρία που χάνεται, αρκεί φέτος να πάει μια βόλτα στο αρχοντικό Λάζαρου Κουντουριώτη –αδελφού του Γεωργίου– που είναι ανοικτό στο κοινό από τον Μάρτιο μέχρι και τον Οκτώβριο κάθε χρόνο, όπως και στην οικία-ατελιέ του Παναγιώτη Τέτση στο νησί. Ανήκουν και τα δύο στο Εθνικό Ιστορικό Μουσείο, που τα κρατάει σε άψογη κατάσταση.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ