Κατερίνα Σώκου ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΣΩΚΟΥ

Το ένστικτο της αυτοσυντήρησης

ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Κάθε επισκέπτης στη χώρα πέφτει θύμα της ελληνικής γεωγραφίας, ιδιαίτερα στις αρχές του καλοκαιριού, όταν δεν έχουν ακόμη πιάσει οι μεγάλες ζέστες και η φύση είναι ακόμα ανθισμένη. Ακόμη και οι ταξιδιώτες που βρίσκονται στη χώρα με αφορμή την κρίση, για να αναλύσουν την ελληνική οικονομία και να σχηματίσουν ιδία άποψη για τις προοπτικές της χώρας, αιφνιδιάζονται από τον εναγκαλισμό του μεσογειακού κλίματος και την εξωτική, στα μάτια τους, καθημερινότητα μιας ζωντανής και χαοτικής μεγαλούπολης όπως η Αθήνα. Περιμένουν να δουν την κρίση με τα μάτια τους, ή κάποιοι άλλοι την ανάπτυξη, αλλά και τα δύο τους διαφεύγουν. Κάτι αντίστοιχο συμβαίνει και στους Ελληνες που ζούμε στο εξωτερικό, που έχουμε τη νοσταλγία που προκαλούν η απόσταση και το προνόμιο της έλλειψης της τριβής με τις πιο δύσκολες όψεις της ελληνικής πραγματικότητας. Μπορεί να ξεχωρίζουμε πιο καθαρά κάποιες αλλαγές, την πιο επιθετική οδήγηση για παράδειγμα ή την υποβάθμιση της ποιότητας του δημόσιου λόγου, αλλά κινδυνεύουμε να πέσουμε θύμα των προκαταλήψεων, των δικών μας και του κύκλου μας.

Ας επικεντρωθούμε λοιπόν στους οικονομικούς δείκτες, όπως τις θέσεις απασχόλησης που αυξήθηκαν ενόψει της τουριστικής σεζόν. Το οικονομικό κλίμα επίσης βελτιώθηκε τον Απρίλιο προτού η παράταση της αβεβαιότητας για τη διαπραγμάτευση το υπονομεύσει εκ νέου τον Μάιο – κάτι που δείχνει ότι η ολοκλήρωση της αξιολόγησης αποτελεί προϋπόθεση για διατηρήσιμη ανάκαμψη. Οι αγορές πάντως εξακολουθούν να προβλέπουν συμφωνία, όπως κατέδειξε χθες η υποχώρηση της απόδοσης των ελληνικών ομολόγων. Φαίνεται ότι η επίτευξη μιας λύσης, έστω και μισής, είναι αρκετή για να ικανοποιήσει τους ξένους επενδυτές, που ήδη αναζητούν ευκαιρίες στη χώρα. Μάλιστα, κάτι αρχίζει να κινείται και στις τράπεζες. Παρά τους κεφαλαιακούς ελέγχους και το άπιαστο όνειρο της συμμετοχής τους στην ποσοτική χαλάρωση της ΕΚΤ, υπάρχει η προσδοκία ότι οι περικοπές του κόστους και η στάση αναμονής ώστε να διαθέσουν σε υψηλότερη τιμή τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια θα τους αποδώσουν καρπούς. Αυτό, βέβαια, δεν συνοδεύεται από την επιστροφή των κεφαλαίων που έχασαν, καθώς αυτά στερεύουν για τους μικροκαταθέτες, ενώ για διαφορετικούς λόγους, φορολογικούς, λειτουργικούς ή και εμπιστοσύνης, τα μεγαλύτερα κεφάλαια παραμένουν εκτός του ελληνικού τραπεζικού συστήματος.

Με την εξαίρεση κάποιων τουριστικών περιοχών, η αγορά εξακολουθεί να υποφέρει, όπως δείχνουν τα στοιχεία από το λιανεμπόριο, καθώς η υπερφορολόγηση έχει εξαντλήσει τους καταναλωτές. Δεν είναι τυχαίο που οι πιο δυναμικοί επιχειρηματίες δοκιμάζουν τις δυνάμεις τους στο εξωτερικό, στις εξαγωγές και συνεργασίες σε νέες αγορές. Αυτό τον στόχο, παράλληλα με τη γενικότερη ενίσχυση της διμερούς συνεργασίας, έχει η επενδυτική αποστολή που διοργανώνουν το Χρηματιστήριο Αθηνών και το Ελληνοαμερικανικό Εμπορικό Επιμελητήριο, σε συνεργασία με την αμερικανική πρεσβεία και το Enterprise Greece, την επόμενη εβδομάδα στις ΗΠΑ.

Για τους περισσότερους, όμως, η διαχείριση της δύσκολης καθημερινότητας δεν επιτρέπει μακρόπνοα σχέδια. Μάλιστα, το ένστικτο της αυτοσυντήρησης, οικονομικής αλλά και ψυχολογικής, έχει στρέψει τους πολίτες μακριά από την ειδησεογραφία και τους νέους στο καταφύγιο της οικογένειας. Σύντομα, η θερινή ραστώνη θα καλύψει για λίγο τη μάχη της επιβίωσης. Μπορεί να είναι μία ευκαιρία και για ανασυγκρότηση, καθώς η απόδραση από την καθημερινότητα είναι προϋπόθεση για την όποια ενδοσκόπηση αλλά και την έμπνευση, ώστε να καταρτίσουμε νέες ιδέες και σχέδια. Κάτι αντίστοιχο χρειάζεται ακόμη περισσότερο σε πολιτικό επίπεδο: Αυτό που μας λείπει ως κοινωνία είναι να περάσουμε στο επόμενο βήμα, του οραματισμού και σχεδιασμού της επόμενης ημέρας. Και σε αυτό το πεδίο, η δύναμη της αδράνειας εξακολουθεί να υπερτερεί της αυτοσυντήρησης.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ