ΒΙΒΛΙΟ

Εγκλήματα και απιστίες

ΗΛΙΑΣ ΜΑΓΚΛΙΝΗΣ

ΕΤΙΚΕΤΕΣ: Ο Κύριος Γκρι

Ε​​νας οφθαλμίατρος που ονειρεύεται τα μάτια του Θεού. Πόσο αδιανόητα μπορεί άραγε να είναι τα μάτια του Θεού; Ο κύριος Γκρι θυμάται αυτή τη διερώτηση που θέτει στον εαυτό του ένας άθεος επιστήμονας τον οποίο υποδύεται αυτός ο εξαιρετικός ηθοποιός, ο Μάρτιν Λαντάου. Τον θυμηθήκαμε επειδή μας άφησε χρόνους. Παλιός φίλος του Τζέιμς Ντιν, πρωταγωνιστής στην τηλεοπτική σειρά «Διάστημα 1999», βραβευμένος με Οσκαρ παίζοντας τον Μπέλα Λουγκόσι στον ασπρόμαυρο «Εντ Γουντ» του Τιμ Μπάρτον αλλά ο κύριος Γκρι τον θυμάται για τα «Εγκλήματα και απιστίες», που ο Γούντι Αλεν γύρισε το 1989.

Από εκεί προέρχεται και η σημερινή φωτογραφία: ο Λαντάου, επιτυχημένος και εύπορος οφθαλμίατρος, ειδικός στον Σούμπερτ, στην υψηλή γαστρονομία και κοσμοπολίτης (Νεοϋορκέζος με άλλα λόγια), ευτυχισμένος οικογενειάρχης (παντρεύει την κόρη του σε λίγο καιρό), δείχνει κλονισμένος διότι κρύβει ένα τρομακτικό μυστικό: έχει σκοτώσει άνθρωπο. Γι’ αυτό και διερωτάται περί του βλέμματος του Θεού – αν τα βλέπει όλα, όπως λένε, τότε βλέπει και τα δικά του εγκλήματα. Ισως όχι τυχαία, στο φιλμ ο πρωταγωνιστής με τα τόσο διαπεραστικά μάτια (συχνότερα όμως έξοχος καρατερίστας) ονομάζεται Τζούντας - Ιούδας.

Τα εγκλήματα και οι απιστίες του τίτλου της ταινίας καλύπτουν πλήρως το στόρι του Λαντάου, μολονότι είναι μία από τις πολλές ιστορίες που διαπλέκονται μεταξύ τους μέσω των άλλων χαρακτήρων. Το έγκλημα, λοιπόν, είναι ο φόνος. Ο Λαντάου αναθέτει σε ανθρώπους της νύχτας να ξεκάνουν την ερωμένη του – ιδού και η απιστία.

Τον ρόλο της ερωμένης, της απελπισμένης, μοναχικής γυναίκας που γίνεται ενοχλητική όταν απαιτεί απ’ τον εραστή της να αφήσει τη γυναίκα του αλλιώς «θα τα πει όλα», παίζει η Αντζέλικα Χιούστον. Εύθραυστη, υστερική –ίσως όμως και ο Ιούδας σε στιγμές πάθους να της έταξε διάφορα– διεκδικεί μιαν άλλη ζωή από αυτή της «άλλης γυναίκας». Αντ’ αυτού εισπράττει τον θάνατο. Κάπως έτσι, ο Ιούδας ξεμπερδεύει, η οικογενειακή του ζωή (τη σύζυγό του υποδύεται η ανυποψίαστη Κλερ Μπλουμ, τότε σύζυγος του Φίλιπ Ροθ), η υπόληψή του δεν κινδυνεύουν πια.

Κάπου εκεί όμως συμβαίνει η φωτογραφία του σημερινού σημειώματος: τύψεις συνειδήσεως. Ο Ιούδας ξεκινά μιαν ανασκόπηση της ζωής του, επιστρέφει στη γενέθλια εστία, ξαναζεί παλαιά οικογενειακά γεύματα μετά συζητήσεων πάνω στο Ολοκαύτωμα, στο νόημα της ζωής και στην ύπαρξη του Θεού, ξενυχτάει ανήμπορος να κλείσει μάτι, μέχρι που σκέφτεται να παραδοθεί ακόμα.

Στο τέλος της ταινίας, ωστόσο, τον ξαναβρίσκουμε πιο ανάλαφρο αίφνης στον γάμο της κόρης του, σχεδιάζει ταξίδια και διακοπές με τη γυναίκα του, μέχρι που συζητάει την αμαρτωλή ιστορία του μεταμφιεσμένη σε σενάριο φανταστικής ταινίας με τον επαγγελματία λούζερ που υποδύεται ο Γούντι Αλεν.

Ο Ιούδας δεν τιμωρείται, μάλλον επιβραβεύεται (προαναγγέλλοντας, κατά κάποιο τρόπο, την κεντρική ιδέα του κατοπινού γουντιαλενικού «Match Point») και ο Μάρτιν Λαντάου έδωσε τότε τον πιο ανθρώπινο, τον «δικό μας» Ιούδα που περπάτησε πάνω σ’ αυτή τη Γη.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ