ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Δεν σχεδιάζει γεωτρήσεις πριν από το ’18 η Exxon

ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΕΛΛΙΣ

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:

Μετά το ναυάγιο του Κραν-Μοντανά, για το οποίο οι ΗΠΑ εκφράζουν απογοήτευση καθώς τα μέρη «έφθασαν πραγματικά πολύ κοντά σε συμφωνία», η αμερικανική διπλωματία εστιάζει τώρα στη διαχείριση της «επόμενης μέρας», που εκ των πραγμάτων αφορά τις γεωτρήσεις που ήδη άρχισαν ή προγραμματίζονται για το μέλλον, και γενικότερα στην εκμετάλλευση των κοιτασμάτων αερίου στην κυπριακή Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη.

Αμερικανοί αξιωματούχοι διαβεβαιώνουν ότι δεν έχουν προβεί σε κινήσεις πέραν της διακριτικής παρακολούθησης των εξελίξεων και των διπλωματικών παραινέσεων για αποφυγή κάθε όξυνσης.

Ως απόρροια των διαβουλεύσεών τους με την κυπριακή και την τουρκική κυβέρνηση, οι Αμερικανοί εμφανίζονται σε γενικές γραμμές καθησυχαστικοί σε ό,τι αφορά το «στρατιωτικό σκέλος» και την ένταση που προκαλεί η τουρκική κινητικότητα των τελευταίων ημερών.

Υπογραμμίζουν ότι οι γεωτρήσεις της γαλλικής Total λαμβάνουν χώρα σε μια περιοχή που δεν αμφισβητείται από την Τουρκία, ενώ σε ό,τι αφορά την προοπτική ανάλογων δράσεων από την αμερικανική Exxon Mobil, σπεύδουν να επισημάνουν ότι αυτές προγραμματίζονται για το 2018.

Ετσι, προς το παρόν τουλάχιστον, σε αντίθεση με την Total που δεν ήταν δυνατόν να αναβάλει τα σχέδιά της μέσα σε διάστημα ημερών ή εβδομάδων, η Exxon Mobil (και η Ουάσιγκτον) έχει την «πολυτέλεια» να παρακολουθεί το ζήτημα από μια χρονική απόσταση η οποία προσφέρει μεγαλύτερα περιθώρια κινήσεων. Παράλληλα, επισημαίνεται ότι ο ρόλος της αμερικανικής κυβέρνησης δεν είναι να παρεμβαίνει στους σχεδιασμούς των ιδιωτικών εταιρειών, για τις οποίες λένε ότι κάνουν τους επενδυτικούς σχεδιασμούς τους υπολογίζοντας το περιβάλλον στο οποίο θα κινηθούν και αναλαμβάνοντας το όποιο ρίσκο.

Σε επίσημο επίπεδο το Στέιτ Ντιπάρτμεντ σε κάθε ευκαιρία επαναλαμβάνει την πάγια θέση που έχει υιοθετήσει από την αρχή, σύμφωνα με την οποία η Κύπρος έχει το αναφαίρετο δικαίωμα να αξιοποιήσει τις πηγές ενέργειας που βρίσκονται στην Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη της, με την επισήμανση ότι τα όποια οφέλη προκύψουν από την εκμετάλλευσή τους θα πρέπει να διοχετευθούν αναλογικά στις δύο κοινότητες. Και σημειώνουν ότι τη συγκεκριμένη θέση αρχής «έχουμε επανειλημμένα μεταφέρει και στους Τούρκους». Σε κάθε περίπτωση, η επικρατούσα άποψη παραμένει ότι η λύση του Κυπριακού θα διευκολύνει και την ενεργειακή πτυχή η οποία έχει λάβει καθοριστικές διαστάσεις μετά την ανακάλυψη των κοιτασμάτων του Ισραήλ (Λεβιάθαν, Ταμάρ κ.ά.) και της Κύπρου (Αφροδίτη), και ενισχύθηκε τελευταία από την ανακάλυψη του αιγυπτιακού Ζορ, που γέννησε προσδοκίες για ακόμη μεγαλύτερα αποθέματα στην περιοχή.

Πολλά θα κριθούν από τα αποθέματα που θα εντοπισθούν, καθώς, σε κάθε ευκαιρία, είτε πρόκειται για δημόσια ομιλία είτε για ιδιωτική συζήτηση, οι Αμερικανοί παράλληλα με τη γεωπολιτική σημασία υπογραμμίζουν ιδιαίτερα την εμπορική βιωσιμότητα κάθε έργου, όπως είναι η κατασκευή συγκεκριμένων αγωγών μεταφοράς πηγών ενέργειας. Αυτό ισχύει, λένε, και με τις επιλογές της Exxon Mobil και τα δικά της σχέδια για γεωτρήσεις, στα οποία λαμβάνονται υπόψη οι προοπτικές κέρδους.

«Γενιές πίσω»

Οι συζητήσεις για την Ανατολική Μεσόγειο στα κέντρα εξουσίας της Ουάσιγκτον –και αυτό αφορά όχι μόνο την εκτελεστική και νομοθετική εξουσία, αλλά και τα think tanks– είναι «κάποιες γενιές πίσω», όπως με δόση υπερβολής ανέφερε πρόσφατα σοβαρός Αμερικανός αξιωματούχος. Ταυτόχρονα, τα κενά σε νευραλγικές θέσεις στο Στέιτ Ντιπάρτμεντ και στο Πεντάγωνο δημιουργούν ένα πλαίσιο όπου αναπόφευκτα το επόμενο διάστημα νέοι αξιωματούχοι θα προβούν σε νέους σχεδιασμούς. Υπό αυτό το πρίσμα, «σταθερές» του παρελθόντος, όπως ο αδιαμφισβήτητος πρωταγωνιστικός ρόλος της Τουρκίας, βρίσκονται υπό επανεξέταση.

Πάντως, οι ΗΠΑ επιθυμούν την ενσωμάτωση της Τουρκίας στο περιφερειακό ενεργειακό παζλ, προσβλέποντας στην επίτευξη σειράς στρατηγικών στόχων. Την ίδια ώρα, στο Πεντάγωνο επικρατεί σκεπτικισμός για την όλη συμπεριφορά της Τουρκίας σε σχέση με τη βάση του Ιντσιρλίκ, και όχι μόνο, και ανησυχία για την προοπτική προμήθειας της χώρας με το ρωσικό αντιπυραυλικό σύστημα S-400. Από την άλλη, κάποιοι αξιωματούχοι επισημαίνουν με ενόχληση τις στενές σχέσεις που διατηρεί και η Λευκωσία με τη Μόσχα.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ