Γιώργος Σ. Μπουρδάρας ΓΙΩΡΓΟΣ Σ. ΜΠΟΥΡΔΑΡΑΣ

Η τέχνη κατασκευής εχθρών...

ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Αποκτάς βαθιά επίγνωση πως τα πράγματα δεν πάνε καθόλου καλά όταν παρατηρείς ότι όσα λέγουν και πράττουν, εκείνοι που αποκτούν εξουσία, αρχίζουν να προσλαμβάνουν συγκεκριμένα χαρακτηριστικά: Είναι, κατ’ αρχήν, τα ίδια ακριβώς με εκείνα που ως «εξουσιαζόμενοι», έως χθες κιόλας, μονίμως κατήγγελλαν.

Εχουν έντονα απαξιωτικό χαρακτήρα προς όλους όσοι εκφράζουν κριτική για τα έργα και τις ημέρες, για επιλογές και δραστηριότητες των νέων ενοίκων της εξουσίας. Οι «απαντήσεις» σε ερωτήσεις ή και παρατηρήσεις, γρήγορα παίρνουν τη μορφή άλλοτε «ψυχανάλυσης» του ερωτώντος, άλλες φορές χλευασμού ή διαπόμπευσής του. Σε περισσότερο ακραίες καταστάσεις, λαμβάνουν και τη μορφή στοχοποίησης εκείνου που έχει το θάρρος (θράσος, το λένε εκείνοι) να επιμένει να ρωτά, να ψάχνει, να αμφισβητεί. Σε άλλες περιπτώσεις, περισσότερο «αθώες», δεν υπάρχουν ουσιαστικά απαντήσεις: οι όποιες αντιδράσεις περιορίζονται στην ευθεία υποβάθμιση του προς διερεύνηση ή αποσαφήνιση θέματος. Αλλες φορές, πάλι, ακούς: «Με τι πας και ασχολείσαι;», «Γιατί, οι άλλοι ήταν καλύτεροι;», «Και δηλαδή τι θέλεις; Να φύγουμε εμείς και να έρθουν αυτοί;» και στην κορύφωση όλων αυτών, το κλασικό «Ή είσαι μ’ εμάς, ή είσαι εναντίον μας». Είναι, αν δεν κάνω λάθος, ορισμένες από τις κλασικές ερωτήσεις που είχαν καταγραφεί ως απορίες, κάποιες ημέρες ή και ώρες παλαιά, πολύ παλαιά, στην... Πομπηία.

Ενα είδος όπλων είναι όλα τα προαναφερόμενα, για το γνωστό διαχρονικό «παιχνίδι» της κατασκευής εχθρών. Οι κανόνες είναι εξαιρετικά απλοί: Πρώτον, μόνο εσύ επιτρέπεται να έχεις τα όπλα. Δεύτερον, διαλαλείς κάποια στιγμή ότι «Είμαστε σε πόλεμο» – εννοείται κατά ενός συστήματος που τώρα είναι τροφοδότης μας, αλλά αυτό για λόγους ευνόητους δεν το αναφέρουμε. Τρίτος και τελευταίος κανόνας είναι πως δεν υπάρχουν άλλοι κανόνες.

Σε ένα τέτοιο περιβάλλον, ο βαθμός επιτυχίας τους –δηλαδή η διάρκεια του «παιχνιδιού»– εξαρτάται από τον βαθμό εξάντλησης των πολιτών, εξαιτίας χρόνιων αρνητικών καταστάσεων. Ή και από το πόσα πιόνια υπάρχουν μέσα στο πλήθος, πρόθυμα να εκτελέσουν την όποια αποστολή (ως μικροί λύκοι στην αναμπουμπούλα), πριν βεβαίως πολλοί εξ αυτών σπεύσουν να αλλάξουν χρώμα στο τρίχωμά τους, και ως αμνοί αυτοεμφανιστούν την επόμενη μέρα, όταν δηλαδή θα έχει αλλάξει η κατάσταση.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ