ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΕΙΣ

Ο Ερντογάν δεν είναι αξιόπιστος σύμμαχος

ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΕΛΛΙΣ

Ο καθηγητής Ανρί Μπάρκεϊ έχει μεγάλη επιρροή στα αμερικανικά κέντρα αποφάσεων.

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:

Στην Ουάσιγκτον δεν θεωρούν πλέον τον Ταγίπ Ερντογάν αξιόπιστο σύμμαχο στον οποίο μπορούν να υπολογίζουν, τονίζει σε συνέντευξή του στην «Κ» ο καθηγητής Ανρί Μπάρκεϊ, από τους βαθείς γνώστες της Τουρκίας, με επιρροή στα αμερικανικά κέντρα αποφάσεων, πρώην στέλεχος του συμβουλίου σχεδιασμού πολιτικής του Στέιτ Ντιπάρτμεντ και μέχρι πρότινος διευθυντής του προγράμματος για τη Μέση Ανατολή στο Κέντρο Γούντροου Γουίλσον της Ουάσιγκτον.

– Πώς βλέπει η κυβέρνηση Τραμπ την Τουρκία;

– Δεν έχει ακόμη ξεκαθαρίσει το τοπίο. Είναι σαφές ότι στην αρχή ο Ερντογάν πίστευε πως ο Τραμπ θα είναι μαζί του. Και όταν ήρθε εδώ, ήξερε μεν ότι δεν θα έπαιρνε όλα όσα ήθελε, που ήταν ο τερματισμός της στήριξης των Κούρδων στη Συρία και η έκδοση του Γκιουλέν και του [Τουρκοϊρανού εμπόρου χρυσού] Ρεζά Ζαράμπ. Ο τελευταίος είναι πιο σημαντικός για τον Ερντογάν. Τον Γκιουλέν τον χρησιμοποιεί για να κατηγορεί τις ΗΠΑ, αλλά εάν ο Ζαράμπ, που κρατείται στις αμερικανικές φυλακές για πάνω από έναν χρόνο, μιλήσει, τότε ο Ερντογάν θα βρεθεί σε εξαιρετικά δύσκολη θέση. Τελικά, εξασφάλισε μόνο μια φωτογραφία με τον Τραμπ, αλλά ακόμη και αυτό είχε τη σημασία του, κυρίως στα μάτια των Τούρκων, γιατί έδειξε ότι βελτιώθηκαν τα πράγματα μετά τη συγκρουσιακή σχέση που είχε με τον Ομπάμα.

– Ποιος είναι ο στόχος του Τραμπ;

– Από την οπτική της κυβέρνησης Τραμπ, όσο οι Τούρκοι δεν παρεμβαίνουν στη συνεργασία των ΗΠΑ με τους Κούρδους, τα πράγματα θα είναι υπό έλεγχο. Οχι ότι οι Αμερικανοί έχουν κάποια ιδιαίτερη συμπάθεια στους Κούρδους. Είναι πολύ χρήσιμα πιόνια σε μια μεγάλη σκακιέρα. Και κανείς δεν μπορεί να αγνοήσει πως έχουν αποδειχθεί εξαιρετικοί μαχητές.

– Πόσο σημαντικοί είναι οι Κούρδοι για τις ΗΠΑ;

– Για το αμερικανικό στρατιωτικό κατεστημένο δεν υπάρχει εναλλακτική από τους Κούρδους. Οι Τούρκοι έχουν προσφερθεί να παράσχουν δικές τους δυνάμεις. Αλλά με δεδομένη τη μέχρι τώρα πενιχρή απόδοσή τους, στο Πεντάγωνο δεν πιστεύουν ότι οι Τούρκοι μπορούν να ανταποκριθούν, ενώ αντίθετα οι Κούρδοι έχουν δείξει ότι μπορούν. Η συνεργασία με τους Κούρδους υιοθετήθηκε από τον Ομπάμα, ο οποίος όμως καθυστέρησε την εμβάθυνσή της από σεβασμό προς τον Τραμπ. Ηθελε να αφήσει στον νέο πρόεδρο περιθώρια κινήσεων. Αλλά τώρα είναι σαφές ότι η συνεργασία συνεχίζεται και επί Τραμπ. Αν οι Τούρκοι δεν παρέμβουν, τα πράγματα θα είναι εντάξει. Αλλά εάν υπάρχουν Αμερικανοί στρατιώτες εκεί και οι Τούρκοι ανοίξουν πυρ και σκοτωθεί ένας από αυτούς, η Τουρκία θα πληρώσει πολύ βαρύ τίμημα (there will be hell to pay).

– Ποια είναι η στρατηγική αξία της Τουρκίας στην Ουάσιγκτον;

– Δεν ήταν ποτέ πιο χαμηλά. Οχι επειδή έχουν εκδιώξει 150.000 δημόσιους λειτουργούς, έχουν συλλάβει 50.000 ανθρώπους ή έχουν φυλακίσει 200 δημοσιογράφους. Ο κύριος λόγος είναι αυτό που συνέβη μπροστά από την τουρκική πρεσβεία στην Ουάσιγκτον. Το συμβάν προκάλεσε σοκ, όχι μόνο στο ευρύ κοινό, αλλά και στους ανθρώπους στην Ουάσιγκτον που παίρνουν τις αποφάσεις, και αυτό έχει σημασία. Και είναι σαφές ότι ο Ερντογάν έδωσε τη διαταγή για τα επεισόδια. Ε, αυτό για την Αμερική είναι πολύ. Δεν είναι αποδεκτό. Υπήρξε καταδικαστική απόφαση της Γερουσίας με 97 - 0. Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν θα κάνουμε δουλειές μαζί του, άλλωστε συνεργαζόμαστε με πολλών ειδών καθεστώτα, κάποια εξ αυτών πολύ χειρότερα από του Ερντογάν, αλλά το σκηνικό πλέον είναι δύσκολο για την Τουρκία. Επίσης, η σχέση της Τουρκίας με τον Μάικλ Φλιν και το γεγονός ότι έπαιρνε χρήματα.

– Εξακολουθούν να θεωρούν την Τουρκία αξιόπιστο σύμμαχο;

– Οχι. Ξέρετε την Ουάσιγκτον καλά. Σε κάθε συζήτηση που γίνεται σε think tanks, οι αναφορές στην Τουρκία έχουν πλέον αρνητική φόρτιση. Ημουν πρόσφατα σε ένα συνέδριο για τον αυταρχισμό και όλοι επικαλούνταν ως παράδειγμα την Τουρκία. Κανείς πλέον δεν τη θεωρεί δημοκρατία. Ολοι μιλούν για αυταρχικό καθεστώς. Αυτό γίνεται παντού. Και αδυνατούν να αλλάξουν αυτή τη εικόνα. Ξοδεύουν εκατομμύρια δολάρια σε λομπίστες, αλλά ένα συμβάν ήταν αρκετό για να ανατρέψει τα πάντα. Στη γραφειοκρατία της Ουάσιγκτον, η εικόνα έχει επιδεινωθεί σημαντικά.

– Η σημασία της γεωγραφικής της θέσης δεν αλλάζει.

– Η βάση του Ιντσιρλίκ είναι πιο σημαντική για τον Ερντογάν από ό,τι είναι για μας. Εξάλλου, την είχε κλείσει, και μετά το Κομπάνι μάς ζήτησε να την ξαναχρησιμοποιούμε γιατί αντιλήφθηκε ότι έχανε επιρροή.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ