Κώστας Ιορδανίδης ΚΩΣΤΑΣ ΙΟΡΔΑΝΙΔΗΣ

Περί θαλασσίων συνόρων

ΠΟΛΙΤΙΚΗ

ΕΤΙΚΕΤΕΣ: ΣΧΟΛΙΟ

Ενώ η Ελλάς εφλέγετο από άκρου εις άκρον, ο υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας Μεβλούτ Τσαβούσογλου ετάραξε και τη γαλήνη στο Αιγαίο, δηλώνοντας πως δεν υπάρχουν θαλάσσια σύνορα μεταξύ Ελλάδος και Τουρκίας, και προκαλώντας –ως ανεμένετο– συντονισμένη αντίδραση της ελληνικής πλευράς.

Η Αγκυρα γνωρίζει ασφαλώς ότι, όταν τα Δωδεκάνησα περιήλθαν από την οθωμανική κυριαρχία στην ιταλική το 1912, η σχετική συμφωνία των δύο κρατών προσδιόριζε σαφώς και τα θαλάσσια σύνορα. Δεν αγνοεί επίσης ο κ. Τσαβούσογλου ότι, το 1947, ο νησιωτικός και ο θαλάσσιος χώρος των Δωδεκανήσων πέρασαν από την ιταλική κυριαρχία στην ελληνική και η περιοχή ενσωματώθη στην Ελλάδα επισήμως το 1948.

Διάστιξη συνόρων ακριβής για τη θαλάσσια περιοχή βορείως των Δωδεκανήσων μεταξύ Ελλάδος και Τουρκίας δεν υπάρχει, και ισχύει το καθεστώς κυριαρχίας των έξι μιλίων ή της «μέσης γραμμής», σε αποστάσεις μικρότερες, κατά τη Συνθήκη της Λωζάννης. Στα χρόνια της δεκαετίας του ’50, η ρύθμιση αυτή μάλλον δεν θεωρήθηκε επαρκής από την Αθήνα και επρότεινε στην Αγκυρα διεξαγωγή συνομιλιών για τον σαφή προσδιορισμό των θαλασσίων συνόρων. Απρόθυμη την εποχή εκείνη ήταν η Τουρκία. Είναι ενδιαφέρον ότι αν και η διάκριση σε τεχνικό επίπεδο είναι σαφής, η παραβατική συμπεριφορά της Αγκυρας είναι ίδια, σε όλο το εύρος του Ανατολικού Αιγαίου, και η Αθήνα αποφεύγει επιμελώς να τονίσει την ποιοτική διαφορά της τουρκικής προκλήσεως.

Ενα άλλο ενδιαφέρον θέμα είναι ότι ενώ στη δεκαετία του ’50 η Αγκυρα ήταν απρόθυμη να προχωρήσει σε συμφωνία προσδιορισμού των θαλασσίων συνόρων της με την Ελλάδα, σήμερα ο κ. Τσαβούσογλου προβάλλει ως μειονέκτημα την ανυπαρξία συγκεκριμένης ρυθμίσεως στο θέμα αυτό.

Ερμηνείες της συμπεριφοράς αυτής μπορεί να υπάρξουν διάφορες. Μία εξ αυτών ενδεχομένως είναι ότι η Αγκυρα εισήγαγε στην ημερησία διάταξη των διεκδικήσεών της το θέμα των «γκρίζων ζωνών» στο Αιγαίο.

Κατά συνέπεια, μια ακριβής διάστιξη των θαλασσίων συνόρων σε αυτή την περιοχή του Αιγαίου μπορεί να δημιουργήσει πρόβλημα στην Αθήνα, καθώς κάποιες βραχονησίδες ενδέχεται να περιέλθουν στην Τουρκία. Ούτε θα πρέπει να εκπλήσσει το γεγονός ότι στη διάρκεια των ετών η Ελλάς και η Τουρκία επικαλούνται ενίοτε εναλλάξ τα ίδια επιχειρήματα για την προώθηση εκ διαμέτρου διαφορετικών επιδιώξεών τους. Οταν ο Ελευθέριος Βενιζέλος προωθούσε την πολιτική του στη Μικρά Ασία και προκειμένου να αποδείξει ότι κατίσχυε το ελληνικό στοιχείο στην περιοχή, προέβαλε το επιχείρημα ότι οι νήσοι του Ανατολικού Αιγαίου αποτελούν προέκταση της Ανατολίας. Το ίδιο επιχείρημα επικαλείται η Αγκυρα στα χρόνια της μεταπολιτεύσεως και απορρίπτεται από την Αθήνα, φυσικά. Οσο αμιλλώμεθα λεκτικώς, έχει καλώς. Το θέμα είναι για πόσο.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ