ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

«Χάρβεϊ» και «Ιρμα», η απάντηση της Γης

ΓΙΑΝΝΗΣ ΕΛΑΦΡΟΣ

«Δηωμένο» από το αφανιστικό πέρασμα του τυφώνα «Ιρμα» στην Καραϊβική το νησί Αγιος Μαρτίνος, στο γεωγραφικό υπογάστριο των ΗΠΑ, όπου σε νότιες πολιτείες σήμανε γενικός συναγερμός εν αναμονή της επίθεσης ενός φαινομένου σφοδρότητας χωρίς άλλο προηγούμενο στον Ατλαντικό.

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:

Ο πλανήτης ψήνεται στον πυρετό και οι κυβερνήσεις αναζητούν ασπιρίνες ή ακόμα χειρότερα σπάνε τα θερμόμετρα. Για παράδειγμα, η διοίκηση Τραμπ στις ΗΠΑ προχώρησε σε περικοπή ενός δισ. δολ. του προϋπολογισμού της Εθνικής Υπηρεσίας Ωκεανών και Ατμόσφαιρας (ΝΟΑΑ), βασικού ερευνητικού εργαλείου για την κλιματική αλλαγή. Ο τυφώνας «Χάρβεϊ» στο Τέξας αλλά και οι πλημμύρες που προκάλεσαν 1.200 θανάτους και ξεσπίτωσαν περίπου 30 εκατομμύρια ανθρώπους σε Ινδία, Πακιστάν και Νεπάλ, κτύπησαν ηχηρό κώδωνα κινδύνου. Αυτό, την ώρα που το σαρωτικό πέρασμα του τυφώνα «Ιρμα» από την Καραϊβική σκόρπιζε θάνατο, ισοπέδωνε ολόκληρες περιοχές, «βούλιαζε» μικρά νησιά. Σε κατάσταση συναγερμού τέθηκαν και οι νότιες πολιτείες των ΗΠΑ, καθώς η «Ιρμα» αναμενόταν να χτυπήσει με ανέμους ταχύτητας έως και 250 χλμ./ώρα. Ενδεικτικά στη Φλόριντα οι κάτοικοι έσπευδαν να προμηθευτούν νερό και καύσιμα, καθώς οι εικόνες καταστροφής από τα νησιά της Καραϊβικής προκάλεσαν πανικό. «Η “Ιρμα” είναι ένας τυφώνας σφοδρότητας χωρίς προηγούμενο στον Ατλαντικό» συνόψισε τη δύναμη του κακού η γαλλική μετεωρολογική υπηρεσία.

Ο πιο ενδεικτικός κρίκος στην αλυσίδα των δραματικών αλλαγών; Το 2016 ήταν το θερμότερο έτος του πλανήτη από τότε που διατηρούνται στοιχεία. Ο φετινός Ιούλιος ήταν ο δεύτερος πιο ζεστός Ιούλιος, με 15,8 βαθμούς Κελσίου, μέση παγκόσμια θερμοκρασία εδάφους και θαλάσσης, 0,83 βαθμούς Κελσίου πάνω από τον μέσο όρο του 20ού αιώνα, σύμφωνα με τη ΝΟΑΑ. Μόνο ο Ιούλιος του 2016 ήταν πιο θερμός από το φετινό (κατά 0,05 βαθμούς Κελσίου). Το πιο ανησυχητικό: Εννέα από τους δέκα θερμότερους δεύτερους μήνες του καλοκαιριού έχουν καταγραφεί μετά το 2005, με μόνο εμβόλιμο το 1998 από τον 20ό αιώνα. Ο Ιούλιος του 2017 είναι ο 391ος συνεχής μήνας, όπου η μέση παγκόσμια θερμοκρασία είναι ανώτερη από τον μέσον όρο του 20ού αιώνα!

Υπό αυτές τις συνθήκες, με τρόπους πολυσύνθετους που ακόμα δεν έχουν αποκρυπτογραφηθεί, τα καιρικά φαινόμενα γίνονται πιο ακραία και καταστροφικά.

Το 2017 έχει ήδη αναδειχθεί στις ΗΠΑ ως ένα έτος με σειρά καταστροφών λόγω καιρικών - κλιματικών φαινομένων. Ο τυφώνας «Χάρβεϊ» ήταν το δέκατο φετινό περιστατικό, προκάλεσε τον θάνατο 60 ανθρώπων και καταστροφές δεκάδων δισ. δολαρίων. Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΝΟΑΑ, από το 1980 έως το 2016, εκδηλώνονταν κάθε χρόνο κατά μέσον όρο 5,5 καιρικές καταστροφές, με κόστος ανώτερο του ενός δισ. δολαρίων η καθεμιά. Από το 2012 έως το 2016, η συχνότητα διπλασιάστηκε, φτάνοντας τα 10,6 καταστροφικά περιστατικά τον χρόνο. «Βλέπουμε μια αύξηση των έντονων βροχοπτώσεων, που φέρνουν οι τροπικοί κυκλώνες και προκαλούν πλημμύρες, των καταιγίδων και των ακραίων καιρικών συνθηκών, ενώ είναι μεγάλο το μέγεθος και η διάρκεια των κυμάτων καύσωνα. Ολα αυτά τα φαινόμενα ενισχύονται και συνδέονται σαφώς με το μεταβαλλόμενο κλίμα», δήλωσε στον Guardian, ο Deke Arndt, επικεφαλής του Εθνικού Κέντρου Δεδομένων για το Κλίμα της ΝΟΑΑ.

«Τροπικές βροχοπτώσεις τόσο μεγάλης έντασης συμβαίνουν συχνά στη φύση. Από την άλλη έχει παρατηρηθεί ότι υπάρχει μια αυξητική τάση ως προς τη συχνότητα και την έντασή τους στη λεκάνη του Βόρειου Ατλαντικού. Και σε αυτή την τάση πιθανώς συντελούν και παράγοντες που σχετίζονται με την κλιματική αλλαγή», εκτιμά ο Αντριου Κινγκ, κλιματολόγος με ειδίκευση στη μελέτη ακραίων καιρικών φαινομένων στο Πανεπιστήμιο της Μελβούρνης, μιλώντας στη DW. Σύμφωνα με τον ίδιο, η οξύτητα των φαινομένων συνδέεται με την άνοδο της στάθμης της θάλασσας.

Στην Ασία, οι μουσώνες αποτελούν συστατικό στοιχείο του κλίματος της περιοχής. Αλλά κι εδώ... οι καιροί αλλάζουν. Στη Βομβάη έπεσε το 15% της ετήσιας βροχόπτωσης σε μία μέρα, ενώ στο Μπανγκαλόρ το 30%. Στην Ινδία μιλούν ήδη για μια νέα ταραχώδη εποχή των μουσώνων, με έντονες βροχοπτώσεις σε περιοχές που δεν επηρεάζονταν πριν. Ταυτόχρονα, οι ακραίες δόσεις βροχής θα συνδυάζονται με περιόδους ξηρασίας. «Οι πλημμύρες κατά τη διάρκεια της ξηρασίας είναι η νέα κανονικότητα της Ινδίας», σημείωσε ο περιβαλλοντολόγος Sunita Narain.

Την ίδια ώρα στεγνώνει η Κασπία Θάλασσα, η πιο μεγάλη λίμνη της Γης, καθώς η στάθμη της πέφτει περίπου 7 εκατοστά ετησίως από το 1996. Σήμερα, πλησιάζει το ιστορικό χαμηλό στα τέλη της δεκαετίας του 1970. Μελετητές θεωρούν ως κύρια αιτία την εξάτμιση λόγω αυξημένης θερμοκρασίας.

Η Αυστραλία βγαίνει από έναν από τους πιο θερμούς και ξηρούς χειμώνες της ιστορίας της, με μεγάλη ανησυχία για την εκδήλωση μεγα-πυρκαγιών, ενώ η Αυστρία πέρασε το τρίτο πιο θερμό καλοκαίρι της από το 1767. Τα δύο ακόμα θερμότερα ήταν το 2004 και το 2015, όχι και τόσο μακριά. Τώρα τι κάνουμε;

Η Αρκτική λιώνει

Τον Αύγουστο, το ρωσικό δεξαμενόπλοιο «Κριστόφ ντε Μαρζερί» διέπλευσε τη Θάλασσα της Αρκτικής, για πρώτη φορά χωρίς συνοδεία παγοθραυστικού, καθώς τα στρώματα πάγου αδυνατίζουν. Τον Μάρτιο, ο πάγος στην Ανταρκτική βρέθηκε στα χαμηλότερα επίπεδα από το 1978 που ξεκίνησε η δορυφορική παρακολούθηση.

Η διοίκηση Τραμπ έχει ανακοινώσει την αποχώρηση των ΗΠΑ από την (αναιμική) Συμφωνία του Παρισιού, ενώ πληθαίνουν οι αποκαλύψεις πως στελέχη πετρελαϊκού κολοσσού είχαν γνώση εδώ και δεκαετίες του κινδύνου κλιματικής αλλαγής. Τι έκαναν; Ενίσχυσαν τη διαφημιστική καμπάνια τους...

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ