ΚΟΣΜΟΣ

Η επόμενη έκδοση του ισραηλινού θαύματος με διεθνή δυναμική

ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΛΑΙΟΛΟΓΟΣ

Εικόνα του Τελ Αβίβ από τα γραφεία της Google, όπου στεγάζεται η Waze, μια πολλά υποσχόμενη θυγατρική της.

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:

ΤΕΛ ΑΒΙΒ. Πώς μπορεί μια μικρή χώρα, σε μια εύφλεκτη περιοχή και χωρίς φυσικούς πόρους, να βρεθεί στο πλευρό των νικητών στο διαχρονικό πεδίο μάχης της παγκοσμιοποίησης; Το Ισραήλ, παρά τις εσωτερικές του αντιφάσεις, τη συνεχιζόμενη ένταση με τους γείτονές του και τα αδιέξοδα της κατοχικής του πολιτικής, έχει δώσει εδώ και καιρό την απάντηση. Στη δεκαετία του ’90, ο ισραηλινός στρατός συνειδητοποίησε ότι η αξιοποίηση της πληροφορικής και των νέων τεχνολογιών στις τηλεπικοινωνίες ήταν το πιο κρίσιμο στρατιωτικό όπλο και επένδυσε στην εκπαίδευση των κληρωτών του.

Οι ταλαντούχοι αυτοί νέοι μηχανικοί, ειδικά όσοι στελέχωναν τη φημισμένη μονάδα πληροφοριών 8200, αφού ολοκλήρωναν τη θητεία τους, σπούδαζαν στα κορυφαία τεχνολογικά ιδρύματα της χώρας (δύο εκ των οποίων θεωρούνται εκ των 20 καλύτερων παγκοσμίως) και στη συνέχεια έβρισκαν επενδυτές –ήταν  η εποχή της άνθησης των dotcoms– που  χρηματοδοτούσαν καινοτόμες επιχειρήσεις. Ετσι δημιουργήθηκε ο μύθος του startup nation, που κατέστησε το Ισραήλ προνομιακό προορισμό των μεγαλύτερων εταιρειών τεχνολογίας στον κόσμο (περισσότερες από 300 πολυεθνικές έχουν επενδύσει εκεί, με τις άμεσες ξένες επενδύσεις να ξεπερνούν τα 10 δισ. δολάρια τον χρόνο).

Στα τέλη της προηγούμενης δεκαετίας, μια νέα τάση κέρδιζε έδαφος στην ψηφιακή οικονομία: το fintech (ψηφιακές εφαρμογές για τον χρηματοοικονομικό κλάδο). Οι Ισραηλινοί συνειδητοποίησαν ότι έμεναν πίσω στον συγκεκριμένο τομέα. Ξεκίνησε έτσι μια συντονισμένη προσπάθεια προσέλκυσης μεγάλων τραπεζικών οργανισμών, στους οποίους δόθηκαν φορολογικά κίνητρα για να συμβάλουν στην τεχνολογική αναβάθμιση του κλάδου – και όχι μόνον.

Μεταξύ των ιδρυμάτων που ανταποκρίθηκαν στο κάλεσμα ήταν η Citi. To 2011, ιδρύθηκε το Citi Innovation Lab, όπου εργάζονται σήμερα οι 200 από τους περίπου 350 υπαλλήλους της τράπεζας στο Ισραήλ. Το 2013 ιδρύθηκε η θερμοκοιτίδα Citi Accelerator. Ο «χώρος» του fintech διέθετε τότε μόλις περίπου 30 εταιρείες στο Ισραήλ. Σήμερα είναι επτακόσιες, μεταξύ των οποίων και 60 απόφοιτοι του Accelerator. Εταιρείες όπως η Trusteer (εξαγοράστηκε για 650 εκατ. δολάρια από την IBM), η Borderfree (κόστος εξαγοράς 395 εκατ. δολάρια) και η Fraud Sciences (την αγόρασε η Paypal για 169 εκατ. δολάρια) αποδεικνύουν τη διεθνή δυναμική του ισραηλινού fintech.

Την ίδια περίοδο, την τελευταία πενταετία, «υπήρξε μια μεγάλη αλλαγή νοοτροπίας» στην εγχώρια επενδυτική κοινότητα, όπως μας εξήγησαν στελέχη της Citi. Στο παρελθόν, τα ισραηλινά funds περιορίζονταν στη χρηματοδότηση των αρχικών γύρων και οι εταιρείες αναζητούσαν «πόρους ανάπτυξης» στο εξωτερικό. Πλέον υπάρχουν πολλά growth funds, που έχουν ως σκοπό την οικοδόμηση μεγάλων εταιρειών.

Πρωτοπορία

Η μεγαλύτερη από αυτές που επισκεφθήκαμε ήταν η Mobileye – μία εταιρεία που βρίσκεται στην πρωτοπορία της αυτόνομης οδήγησης. Mε έδρα την Ιερουσαλήμ, η Mobileye χρειάστηκε 14 χρόνια για να φτάσει στην κερδοφορία (το 2013). Το 2014, εισήχθη στο χρηματιστήριο της Νέας Υόρκης και φέτος εξαγοράστηκε από την Intel για 15 δισ. δολάρια. Η εταιρεία, σε συνεργασία με την Intel και την BMW, στοχεύει το 2021 να προωθήσει μαζικά στην αγορά πλήρως αυτόνομα οχήματα. Προς το παρόν, περιορίζεται στο να πουλάει το λογισμικό της, που συμβάλλει στη δραστική μείωση των ατυχημάτων, στις αυτοκινητοβιομηχανίες.

Αλλος ένας «μονόκερος» (σημαίνει εταιρεία αξίας άνω του 1 δισ. δολαρίων) είναι η Waze, που εξαγοράστηκε από την Google τo 2013 για 1,2 δισ. δολάρια. Ο ιδρυτής της δημιούργησε έναν ψηφιακό χάρτη βασισμένο σε δεδομένα που παρέχουν χρήστες, με ενημέρωση σε πραγματικό χρόνο για την κίνηση. Ο στόχος της Waze πλέον είναι να λύσει διά παντός το κυκλοφοριακό πρόβλημα στις μεγαλουπόλεις, προωθώντας την κοινή χρήση αυτοκινήτων (carpooling) στην κοινότητα των χρηστών του.

Στο Τελ Αβίβ, αλλά η έδρα στις ΗΠΑ

Τα πεδία στα οποία εστιάζουν οι εταιρείες που γνωρίσαμε είναι η κυβερνοασφάλεια και η προστασία των προσωπικών δεδομένων στο Διαδίκτυο. Μία από αυτές τις εταιρείες είναι η Illusive Networks, τον ιδρυτή και CEO της οποίας, Οφερ Ισραέλι, γνωρίσαμε στο Τελ Αβίβ. Η εταιρεία χρησιμοποιεί τεχνολογία παραπλάνησης (deception technology) για να εντοπίζει το ταχύτερο δυνατόν κάποιον που έχει εισβάλει στο δίκτυο μιας επιχείρησης και να δυσχεραίνει την προσπάθειά του να υποκλέψει ευαίσθητα δεδομένα.

Ο Ισραέλι, όταν τον συναντήσαμε, ήταν σε επίσκεψη από τη Νέα Υόρκη, όπου βρίσκεται πλέον η έδρα της Illusive Networks. Ωστόσο η πλειονότητα του προσωπικού (50 από τους 65), συμπεριλαμβανομένων των επιστημόνων και όσων αναπτύσσουν το προϊόν, παραμένει στο Τελ Αβίβ – ένα μοντέλο που έχουν ακολουθήσει πολλές από τις επιτυχημένες ισραηλινές startups.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ