Νίκος Κωνσταντάρας ΝΙΚΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΡΑΣ

Το αόρατο τείχος της Ευρώπης

ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Μ​​πορούμε να κοιμόμαστε ήσυχοι: η Ε.Ε. ανακοίνωσε ότι θα διαθέσει ένα εκατ. ευρώ από τον προϋπολογισμό της για την καταπολέμηση ψευδών ειδήσεων από τη Ρωσία. Θα είναι η πρώτη φορά που η νεοσύστατη υπηρεσία, East Stratcom, θα λάβει χρήματα από τον προϋπολογισμό και δεν θα βασίζεται στην ελεημοσύνη χωρών-μελών. Αυτό συμβαίνει επειδή, όπως δήλωσε ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Ντόναλντ Τουσκ, «οι κυβερνοεπιθέσεις, οι ψευδείς ειδήσεις, ο υβριδικός πόλεμος» είναι πραγματικό πρόβλημα για την Ευρώπη. «Πρέπει να είμαστε σε επαγρύπνηση, σε επιφυλακή και ειλικρινείς. Εάν θέλουμε να προστατεύσουμε τους εαυτούς μας, εάν θέλουμε να βοηθήσουμε τους εταίρους μας, πρέπει να συνειδητοποιήσουμε την απειλή εντός της Ε.Ε.». Αντιμέτωποι, λοιπόν, με τέτοια απειλή, οι Ευρωπαίοι ηγέτες «θωράκισαν» την ειδική υπηρεσία αντιπροπαγάνδας με ένα εκατ. ευρώ.

Είναι δύσκολο να διαλέξουμε εάν η υπόθεση σηκώνει γέλιο ή κλάμα. Αρκεί να σημειώσουμε ότι αποστολή της ενδεκαμελούς υπηρεσίας αυτής, που ιδρύθηκε πριν από δύο χρόνια με έδρα τις Βρυξέλλες, είναι να εξηγεί τι κάνει η Ε.Ε. και να καταρρίπτει αντιευρωπαϊκή προπαγάνδα που προέρχεται από τη Ρωσία και άλλες χώρες της πρώην Σοβιετικής Ενωσης. Σύμφωνα με τον Guardian, Ευρωπαίοι αξιωματούχοι υπολογίζουν ότι οι Ρώσοι διαθέτουν ένα δισ. δολάρια για τα κρατικά μέσα ενημέρωσης, RT και Sputnik, χωρίς να γνωρίζουν τι ποσά διατίθενται για τα λεγόμενα «εργοστάσια των τρολ» με τα οποία εργαζόμενοι και ρομπότ κατακλύζουν κοινωνικά μέσα δικτύωσης, διασπείροντας ψευδείς ειδήσεις και αντιδυτική προπαγάνδα. Στις ΗΠΑ η πολιτική σκηνή ταράζεται συθέμελα από καταγγελίες ότι οι Ρώσοι επηρέασαν την προεδρική εκλογή (την Παρασκευή, μάλιστα, ο Μάικλ Φλιν, τέως στενός σύμβουλος του προέδρου Τραμπ, αποδέχθηκε ότι έκανε ψευδείς δηλώσεις στο FBI σχετικά με επαφές του με τον Ρώσο πρεσβευτή)· η πρωθυπουργός της Βρετανίας, Τερέζα Μέι, δήλωσε τον περασμένο μήνα ότι η Ρωσία χρησιμοποιεί πληροφορίες ως «όπλα», με τα ρωσικά κρατικά μέσα ενημέρωσης να προκαλούν διχόνοια στη Δύση· έγινε γνωστό, επίσης, ότι τις μέρες πριν από το δημοψήφισμα για Brexit, λογαριασμοί του Twitter προερχόμενοι από τη Ρωσία ανήρτησαν μεγάλο αριθμό σχολίων υπέρ της εξόδου της Βρετανίας από την Ε.Ε. Η υπηρεσία της Ε.Ε. σημείωσε ότι, εκτός από τις ΗΠΑ και Βρετανία, η ρωσική επιρροή έγινε αισθητή σε εκλογικές αναμετρήσεις στη Γαλλία, τη Γερμανία, την Ολλανδία και την Ισπανία. Πριν από μία εβδομάδα, η κ. Μέι υποσχέθηκε ότι η Βρετανία θα διαθέσει 100 εκατ. λίρες σε χώρες της Ανατολικής Ευρώπης που δεν είναι μέλη της Ε.Ε. για να αντιμετωπίσουν τη ρωσική προπαγάνδα.

Προηγούμενες αποκαλύψεις ότι σχεδόν 150 εκατ. Αμερικανοί μπορεί να είδαν ύλη στο Facebook και το Instagram που ήταν προϊόν ρωσικής παρέμβασης, καθώς και ότι Ρώσοι ανήρτησαν 131.000 μηνύματα στο Twitter και πάνω από χίλια βίντεο στο YouTube πριν από τις προεδρικές εκλογές, υποδεικνύουν ότι η υπηρεσία της Ε.Ε. μάλλον δεν θα πετύχει πολλά. Στον ιστότοπο euvsdisinfo.eu παρουσιάζονται αποκαλύψεις για το πώς η Ρωσία παρεμβαίνει σε υποθέσεις άλλων χωρών καθώς και τον αριθμό καταγγελιών (1.331) που δέχθηκε για ρωσική προπαγάνδα φέτος. Η υπηρεσία προσθέτει ότι δεν μπορεί να διαβεβαιώσει ότι όλες οι παρεμβάσεις είναι ευθύνη ρωσικών κρατικών υπηρεσιών. Η εργασία αυτή είναι αναμφισβήτητα χρήσιμη – για όσους ενδιαφέρονται να ενημερωθούν. Είναι, όμως, σταγόνα στον ωκεανό.

Οσο και αν η Ρωσία, ή άλλη χώρα, αναμειγνύεται στα εσωτερικά άλλης χώρας, η προπαγάνδα θα πετύχει μόνο όταν η ίδια η χώρα-στόχος και οι πολιτικοί της έχουν σοβαρό πρόβλημα. Η επικράτηση του Μακρόν, όταν και αυτός δέχθηκε διαφόρων λογιών επιθέσεις, είναι ένα παράδειγμα. Από την άλλη, η ζημιά που προκλήθηκε στις ΗΠΑ από την εκλογή Τραμπ και στην Ευρώπη από το Brexit είναι τόσο μεγάλη που μια υπηρεσία 11 ατόμων στις Βρυξέλλες θα είναι θλιβερή υποσημείωση σε μελλοντικά βιβλία ιστορίας της Ευρώπης.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ