ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Το στοίχημα του Αμερικανού προέδρου για την ανάπτυξη

PATRICIA COHEN / THE NEW YORK TIMES

ΕΤΙΚΕΤΕΣ: ΑΝΑΛΥΣΗ

Υπογράφοντας το φορολογικό νομοσχέδιο, ο πρόεδρος Τραμπ θα στοιχηματίσει ότι οι ραγδαίες μειώσεις φόρων για τις επιχειρήσεις και τα υψηλά εισοδήματα θα προκαλέσουν ανάπτυξη. Γνωρίζει ίσως καλύτερα από οποιονδήποτε άλλον Αμερικανό ηγέτη ότι αυτά τα στοιχήματα μερικές φορές αποδίδουν. Ετσι, τόσο ο ίδιος όσο και οι Ρεπουμπλικανοί του Κογκρέσου υποστηρίζουν ότι η φορολογική μεταρρύθμιση, που έχει επικριθεί δριμύτατα και έχει κοστίσει πολύ, θα οδηγήσει στη δημιουργία θέσεων εργασίας και σε αυξήσεις μισθών.

Αν δικαιωθούν, θα διαψεύσουν όχι μόνον κάθε προηγούμενη εμπειρία αλλά και τους περισσοτέρους ειδικούς. Από το Κογκρέσο μέχρι τη Wall Street, καμία ανεξάρτητη ανάλυση δεν καταλήγει σε συμπεράσματα ανάλογα με τις αισιόδοξες προβλέψεις που μας παρουσιάζουν οι κορυφαίοι οικονομικοί σύμβουλοι του προέδρου. Σύμφωνα με τον κ. Τραμπ και τους συμμάχους του, τα συνήθη μοντέλα δεν συλλαμβάνουν πλήρως το «διαστημικό καύσιμο» που έχει ενσωματώσει στη φορολογική μεταρρύθμιση. Ο κ. Τραμπ υποστηρίζει ότι η παρουσία ενός επιχειρηματία στον Λευκό Οίκο θα ανανεώσει την εμπιστοσύνη του επιχειρηματικού κόσμου στην οικονομία. Παράλληλα, η μείωση της φορολογίας για τις επιχειρήσεις, σε συνδυασμό με την ανάκληση πολλών ρυθμίσεων, θα φέρει επενδύσεις και προσλήψεις, καθώς οι εύποροι Αμερικανοί θα ξοδεύουν τα χρήματα που θα τους μένουν.

«Θα δούμε εύκολα ανάπτυξη 4% το επόμενο έτος», δηλώνει ο επικεφαλής του Εθνικού Οικονομικού Συμβουλίου Γκάρι Κον, ενώ ο υπουργός Οικονομικών Στίβεν Μνούτσιν προβλέπει ρυθμούς ανάπτυξης αρκετά υψηλούς, για να καλύψουν το κόστος της φορολογικής μεταρρύθμισης ύψους 1,5 τρισ. δολαρίων. Δεν συμφωνεί, όμως, ο πρώην εργοδότης και των δύο, η Goldman Sachs, που εκτιμά ότι το νομοσχέδιο θα αυξήσει την ανάπτυξη μόνον κατά τα 3/10 μιας εκατοστιαίας μονάδας την επόμενη διετία. Η επενδυτική τράπεζα συμφωνεί με την πρόβλεψη της Federal Reserve για ανάπτυξη 2,5% το 2018, ενώ προβλέπει ότι το 2019 θα υποχωρήσει στο 1,8%. Οι προβλέψεις αυτές δεν θα εμποδίσουν τον πρόεδρο Τραμπ και τους Ρεπουμπλικανούς να θριαμβολογήσουν το 2018. Η μεταρρύθμιση θα μειώσει τους φόρους περίπου για τα τρία τέταρτα των φορολογουμένων. Ετσι, η ΑΤ&Τ έχει προαναγγείλει μπόνους 1.000 δολαρίων για τουλάχιστον 200.000 υπαλλήλους της, όπως και η Fifth Third Bancorp, που επίσης προτίθεται να αυξήσει τον κατώτερο ωρομίσθιο στα 15 δολάρια. Οι φοροαπαλλαγές αποτελούν κίνητρο για επενδύσεις, αλλά όχι τον κρίσιμο παράγοντα. Μεσοπρόθεσμα θα εκλείψουν, άλλωστε, όσες αφορούν τον πολύ κόσμο. Οι πλουσιότεροι Αμερικανοί θα εξακολουθήσουν να πληρώνουν λιγότερα, αλλά οι περισσότεροι που έχουν ετήσιο εισόδημα κάτω των 100.000 δολαρίων θα δουν σύντομα να αυξάνεται η φορολογική τους επιβάρυνση. Και τότε θα επιβραδυνθεί η κύρια μηχανή της οικονομίας, οι καταναλωτικές δαπάνες.

Η κατάσταση θα επιδεινωθεί αν οι Ρεπουμπλικανοί προχωρήσουν σε ραγδαίες περικοπές δαπανών στα κοινωνικά προγράμματα Medicare και Medicaid, που ενισχύουν τα χαμηλά και μεσαία στρώματα. Σε κάθε περίπτωση, το έλλειμμα θα εξακολουθήσει να διογκώνεται. Μέχρι στιγμής έχουν παραμείνει σχετικά χαμηλοί οι τόκοι για την αποπληρωμή του, επειδή τα επιτόκια ήταν σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα. Αναμένεται, όμως, να τα αυξήσει η Federal Reserve. Κανένας οικονομολόγος δεν πιστεύει πως οι φοροαπαλλαγές θα αποδώσουν από μόνες τους. Αρκετές μελέτες καταδεικνύουν πως οι φοροαπαλλαγές καλύπτουν στην καλύτερη περίπτωση το ένα τρίτο του κόστους τους. Το μοντέλο της βραχυπρόθεσμης επιτυχίας, που έχει δοκιμαστεί και από άλλους προέδρους. Ο Ρόναλντ Ρέιγκαν το 1981 και ο Τζορτζ Μπους το 2001 και το 2003 ψήφισαν φοροαπαλλαγές, προκαλώντας βραχυπρόθεσμη ανάπτυξη και εν συνεχεία επιβράδυνση και ελλείμματα.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ