Γράμματα Αναγνωστών

ΠΟΛΙΤΙΚΗ

ΕΤΙΚΕΤΕΣ: Γραμματα Aναγνωστων

Οι Σουλιώτες, ο Μάρκος, η Δέσπω

Κύριε διευθυντά
Στο φύλλο της εφημερίδας σας της 22-12-2017 ο συνεργάτης σας κ. Κασιμάτης παραθέτει «χρήσιμα ιστορικά στοιχεία», σύμφωνα με τα οποία οι Σουλιώτες ως μόνη τους ενασχόληση είχαν τον πόλεμο, «όρος με τον οποίο εννοούσαν τις ένοπλες ληστρικές επιδρομές» και ζούσαν καταδυναστεύοντας με φόρους και λαφυραγωγίες τους Ελληνες Χριστιανούς, οι οποίοι «προσέβλεπαν στην προστασία του πασά των Ιωαννίνων».
Σύμφωνα με τα «ιστορικά στοιχεία» του κ. Κασιμάτη πρέπει να συμπεράνουμε ότι το ένα από τα άπαρτα κάστρα του Ελληνισμού που έλεγε ο Κολοκοτρώνης, το Σούλι, ήταν μια φωλιά ληστών, ο Λάμπρος Τζαβέλλας που έγραφε στον Αλή Πασά ότι, αν ο γιος του δεν είναι πρόθυμος να πεθάνει για την πατρίδα, δεν είναι γιος του, ο καλόγερος Σαμουήλ και οι σύντροφοί του που ανατινάχθηκαν στο Κούγκι για να μην παραδοθούν στους Αρβανίτες και ο Μάρκος Μπότσαρης και οι εκατοντάδες Σουλιωτών που έπεσαν για την ελευθερία της Ελλάδας ήσαν λήσταρχοι και οι γυναίκες του Ζαλόγγου και η Δέσπω Μπότση, που ανατινάχθηκε στον πύργο της γιατί «αφέντες λιάπηδες δεν έκανε, δεν κάνει», ήσαν λησταρχίνες, ενώ ο Αλή Πασάς που μεταξύ άλλων δειγμάτων «προστασίας» των Χριστιανών, ξεθεμελίωσε το Γαρδίκι και εξόντωσε τους Γαρδικιώτες και έπνιγε στη λίμνη τις Γιαννιώτισσες, ήταν προστάτης των Χριστιανών.

Στα συμπεράσματα αυτά θα μας οδηγούσαν τα «χρήσιμα ιστορικά στοιχεία» που επικαλείται ο κ. Κασιμάτης, αν τα παίρναμε ως βάσιμα.

Ευαγγελος Ανδριανος, Επίτιμος αρεοπαγίτης, Καστόρειον Λακωνίας

Πώς να είναι; Οπως εσείς νομίζετε

Κύριε δευθυντά
Η έκφραση «έτσι είναι, αν έτσι νομίζετε», σταδιοδρομεί όχι μόνο ως τίτλος θεατρικού έργου του Πιραντέλο, αλλά και ως απλή και εύστοχη απόδοση της υποκειμενικότητας, ακόμη και στη φιλοσοφική διάσταση του όρου. Υπό τις περιστάσεις αυτές, ο Ιταλός συγγραφέας, που η αμοιβαιότητα των σχέσεων συμπαθείας με τον Μουσολίνι άφησε αλώβητη τη φήμη του, κέρδισε και την πατρότητα μιας ρήσης με παγκόσμια χρήση. Τι θα λέγαμε, όμως, αν θυμόμασταν ότι οι Ελληνες κάλυψαν και αυτόν τον τομέα; Ισως ότι υποκύπτουμε στον πολιτισμικό μεγαλοϊδεατισμό μας, ο οποίος γιατροπορεύει τις πραγματικές μειονεξίες και υστερήσεις μας. Ωστόσο, είναι αλήθεια. Και μάλιστα, όχι των αρχαίων χρόνων, αλλά των ύστερων βυζαντινών. «Το δοκούν εκάστω, τούτο και ον». Ετσι είναι γραμμένη από τον Γεώργιο Γεμιστό, τον Πλήθωνα, η φράση που ο Πιραντέλο αναδιατύπωσε ως «Ετσι είναι, αν έτσι νομίζετε». («Νόμων συγγραφή», τρίτο κεφάλαιο). Να, λοιπόν, μια πρόσθετη δικαίωση του Σίλερ, που, όπως διαβάζω στο λαμπρό τρίμηνο περιοδικό «Νεαπολίτικα Δυτικής Μακεδονίας», είχε στιχουργήσει στο «Καταραμένε Ελληνα» τα εξής:

«Καταραμένε» Ελληνα /Οπου να γυρίσω τη σκέψη μου/όπου και να στρέψω την ψυχή μου/μπροστά μου σε βρίσκω. /Τέχνη λαχταρώ, ποίηση, θέατρο, αρχιτεκτονική, /εσύ μπροστά μου, πρώτος, αξεπέραστος. /Επιστήμη αναζητώ/μαθηματικά, φιλοσοφία, ιατρική/κορυφαίος και ανυπέρβλητος. / Για δημοκρατία διψώ, ισονομία και ισότητα/εσύ μπροστά μου/ ασυναγώνιστος κι ανεπισκίαστος. / «Καταραμένε» Ελληνα, καταραμένη γνώση. /Γιατί να σ’ αγγίξω; /Για να αισθανθώ πόσο μικρός είμαι, /ασήμαντος, μηδαμινός; /Γιατί δεν μ’ αφήνεις στη δυστυχία μου και στην ανεμελιά μου; / «Καταραμένε» Ελληνα, όλα τα βρήκες, /φιλοσοφία, γεωμετρία, φυσική, αστρονομία… /Τίποτε δεν άφησες για μας.

Βέβαια, το «καταραμένε», παρά τα εισαγωγικά του, ακούεται άσχημα, σαν παραφωνία, στον αρμονικό λόγο του ποιητή. Δεν παύει όμως να εκφράζει παραστατικά τον θαυμασμό των καλλιεργημένων Ευρωπαίων μπροστά σ’ αυτό που εμείς μεταχειριστήκαμε σαν κληρονομικό καταπίστευμα, ικανό να παρατείνει επ’ αόριστον την πνευματική μας και την παντός άλλου είδους αγρανάπαυση.

Γερασιμος Μιχαηλ Δωσσας, Θεσσαλονίκη

«Σαν να ήταν εκεί και ο Χριστός»

Κύριε διευθυντά
Βρέθηκα προ εορταστικών ημερών σε φιλικό σπίτι. Εκεί βίωσα για πολλοστή φορά τι σημαίνει χριστουγεννιάτικη ατμόσφαιρα, παραδοσιακό ελληνικό σπίτι με παρουσία Χριστού.
Δύο λαμπροί γονείς, που με περισσή αγωνία και φροντίδα δίνουν την πνευματική και ψυχική τροφή για τον ισορροπημένο Ελληνα πολίτη του αύριο. Δύο παιδάκια, ο Σπύρος και η Θεοδώρα, ευτυχισμένα μέσα στη θαλπωρή της χριστουγεννιάτικης ατμόσφαιρας του σπιτιού, με το οικογενειακό τραπέζι και την αγάπη και στοργή του μοναδικού παππού. Ο άλλος βρίσκεται στον ουρανό, απ’ όπου σίγουρα παρακολουθεί και ευφραίνεται. Δύο γιαγιάδες κι αυτές στο συμπλήρωμα της εικόνας. Η κάθε μία στον ρόλο της. Μετά την προσευχή της Θεοδώρας, η ιστοριούλα του Σπύρου με τους τρεις αγγέλους στον παράδεισο κάνει την έκπληξη: Ο ένας άγγελος ήταν στο πόστο που δεχόταν τις παρακλήσεις των ανθρώπων. Αυτός είχε πολλή δουλειά. Ο άλλος στο πόστο που εκτελούνταν τα αιτήματα. Είχε λιγότερη δουλειά, αφού όλα τα αιτήματα δεν ικανοποιούνται. Και ο τρίτος σχεδόν άνεργος. Ηταν αυτός που δεχόταν τις ευχαριστίες των ανθρώπων. Λιγοστές όμως...

Ποια πολυπολιτισμικότητα λοιπόν και ποιες ψευτοκουλτουριάρικες, αρρωστημένες αντιλήψεις που βιώνουμε τελευταία με άθεους και απάτριδες ψευτοανθρωπιστές, μπορούν να συντελέσουν στη δημιουργία ισορροπημένου ατόμου και να αντικαταστήσουν τις υπεραιώνιες παραδοσιακές αξίες της πατρίδας, της θρησκείας και της οικογένειας;

Δαναη Πανοπουλου, Εκπαιδευτικός

«Οι υποχρεώσεις των μειονοτικών»

Κύριε διευθυντά
Χρόνια παρακολουθώ (παρακολουθούμε) στις σχέσεις μας με τους ανατολικούς γείτονες το εξωφρενικό φαινόμενο: οι Τούρκοι διαμαρτύρονται ότι εμείς δήθεν αδικούμε τους ομοθρήσκους τους στη Θράκη, όταν η αλήθεια είναι ότι συμβαίνει ακριβώς το αντίθετο. Μας έχουν καταγγείλει και σε διεθνείς οργανισμούς. Το φαινόμενο αυτό επαναλήφθηκε πρόσφατα με την επίσκεψη Ερντογάν. Ο πρόεδρος της γείτονος «είδε» φοβισμένους ανθρώπους, τρομοκρατία, επιλεκτική μεταχείριση. Ολα αυτά τα χρόνια δεν είδαμε την ελληνική πολιτική ηγεσία να αντιτάσσει τα αληθινά επιχειρήματα. Γιατί αυτή η δουλικότητα;

Οι Τούρκοι εξόντωσαν με πογκρόμ τον ελληνισμό της Κωνσταντινούπολης (1955, 1965), βεβήλωσαν τάφους και νεκροταφεία, τρομοκρατούν χριστιανούς ιερωμένους, «Γκρίζοι Λύκοι» προπηλακίζουν τον Πατριάρχη και τη συνοδεία του όταν πηγαίνει να λειτουργήσει σε ιστορικές εκκλησίες, κάνουν ισλαμικές τελετές μέσα στην Αγία Σοφιά, μετέτρεψαν σε πολιτιστικό ίδρυμα την ιστορική Αγία Ειρήνη κ.ά. κ.ά. Πότε εμείς κάναμε ανάλογα πράγματα; Οι Τούρκοι αξιωματούχοι έρχονται στη Θράκη και βρίσκουν τις 40.000 ομοθρήσκους τους του 1924 διπλασιασμένους-τριπλασιασμένους. Εμείς στην Πόλη των 150.000 Ρωμιών βρίσκουμε σήμερα 2-3 χιλιάδες γέροντες (αλλά «δεν φοβούνται», μας είπε ο υψηλός επισκέπτης μας). Οι Τούρκοι υποβαθμίζουν το Πατριαρχείο και την ιστορία μας στην Πόλη και τη Μ. Ασία στο επίπεδο του μουφτή και της μειονότητας της Θράκης.

Το ζήτημα είναι σοβαρό. Η Ελλάδα πρέπει να κρατάει ζωντανή τη μνήμη των μαρτυρικών γεγονότων του ελληνισμού της Τουρκίας σε όλους τους χρόνους, να τα γράφουν οι εφημερίδες (της Ελλάδας και του εξωτερικού). Να πάμε εμείς στους διεθνείς οργανισμούς και να πούμε τα παράπονά μας. Δεν υπάρχει μόνο Γενοκτονία Αρμενίων. Ο κόσμος πρέπει να μάθει και για τα γεγονότα της Πόλης. Να διαμορφώσουμε κλίμα που να μην μπορεί ο εκάστοτε Τούρκος αξιωματούχος να κάνει παράπονα εναντίον μας στην Κομοτηνή. Ιδιαίτερο ρόλο να παίξει η ίδια η μειονότητα. Να εκδηλώνουν οι ίδιοι οι μειονοτικοί ευγνωμοσύνη που η χώρα μας δεν τους έκανε αυτά που έκαναν οι ομόθρησκοί τους εις βάρος των Ελλήνων στην Τουρκία. ΟΙ μειονοτικοί έχουν μεγάλη υποχρέωση να αποστομώνουν κάθε φορά τους συκοφάντες της Ελλάδας και παραχαράκτες της Ιστορίας.

Κωστας Ζαγκαλης, Συνταξιούχος φυσικομαθηματικός

Το σύμπαν του Βίνσεντ βαν Γκογκ περιλαμβάνει και έναν έναστρο ουρανό

Κύριε διευθυντά
Η έκθεση «Van Gogh Alive» συνεχίζεται με μεγάλη επιτυχία, δικαιολογώντας τα αποτελέσματα της έρευνας του Πιερ Μπουρντιέ ότι παραμένει ο δημοφιλέστερος καλλιτέχνης σε όλα τα κοινωνικά και καλλιτεχνικά επίπεδα. Και ο επισκέπτης εντυπωσιάζεται από τα περίφημα ηλιοτρόπια, «που με πορφυρά μάτια ξεχωρίζουν σε κίτρινο φόντο», την «Αυτοπροσωπογραφία με κομμένο αυτί», που αποτελεί έναν από τους πλέον δραματικούς πίνακες που έχουν φιλοτεχνηθεί στην ιστορία της τέχνης, τα απέραντα κίτρινα σταροχώραφα, το κίτρινο σπίτι, το δωμάτιό του, το νυχτερινό καφενείο και τόσα άλλα μνημειώδη έργα. Υπάρχει όμως ένα αριστούργημα, «Ο έναστρος ουρανός», το οποίο καλύπτεται από μια μυστηριώδη αχλύ, καθότι δεν υπάρχει καμία αναφορά του καλλιτέχνη γι’ αυτόν, παρά μόνον η φράση «επιτέλους έχω μια καινούργια σπουδή έναστρου ουρανού...», ενώ είναι γνωστές οι γραπτές λεπτομέρειες που έχει αφήσει για όλους τους άλλους. Τον φιλοτέχνησε τον Ιούνιο του 1889, νοσηλευόμενος στο άσυλο του Saint Remy, προτελευταίο σταθμό της σύντομης ζωής του, και μάλιστα μέσα από το μικρό σιδερόφρακτο δωμάτιό του. Είναι ένας συμβολικός φανταστικός πίνακας όπου ο ψυχικά άρρωστος Βικέντιος δημιουργεί ένα θέμα μέσα από τις ονειρικές ψευδαισθήσεις. Με τον πίνακα αυτόν έχει απαθανατίσει με τη μνήμη του μια εκπληκτική και αποκαλυπτική εμπειρία του λυκόφωτος. Η ματιά του είναι πολύ οικογενειακή, με τους χαμηλούς λόφους και το προβηγκιανό σαν φλόγα κυπαρίσσι, τον ουρανό με τα στροβιλώδη αστέρια, το φεγγάρι, φωτεινό σαν ήλιο που πάντοτε αναζητείται, και ακόμη το μικρό χωριό με την εκκλησία (ολλανδικού τύπου) να θυμίζουν τη γενέτειρά του, τη Βραβάντη. «[…] ξαναβλέπω κάθε γωνιά της κάμαρας του σπιτιού μου στο Τσούντερ, κάθε μονοπάτι στην εκκλησία με το κυπαρίσσι, το κοιμητήριο…», έγραφε στον αδερφό του. Ισως με την ονειρική αυτή σύνθεση θέλει να μας πει «…εδώ είναι από πού έρχομαι, εδώ είναι πού βρίσκομαι τώρα και εδώ είναι οι μοναδικές εμπειρίες των δυνατών κρίσεών μου…».

Ι. Κ. Γεωργιου, Καρδιολόγος

Το Κίνημα του ’35 και οι δίκες

Κύριε διευθυντά
Μετά την κατάρρευση του στρατιωτικού κινήματος της 1ης Μαρτίου 1935, επακολούθησαν, ως γνωστόν, δίκες. Στη δίκη για τους πολιτικούς αρχηγούς (Βενιζέλου, Παπαναστασίου κ.λπ.) εξετάσθηκε μάρτυρας και ο Ιωάννης Μεταξάς. Είπε, μεταξύ των άλλων, απευθυνόμενος στο Στρατοδικείο: «…Επρεπε να ζητήσετε όλοι την εξαίρεσίν σας, διότι είσθε αντίδικοι των κατηγορουμένων και, συνεπώς, μη δυνάμενοι να τους δικάσετε … Εάν επεκράτει το κίνημα, θα ήτο αυτό το Κράτος και σεις και εγώ θα είμαστε στη θέση των κατηγορουμένων…». Στην αγόρευσή του ο κυβερνητικός επίτροπος αντέκρουσε το σημείο αυτό, λέγοντας «Αν παραδεχθούμε την θεωρίαν ταύτην, τότε θα έπρεπε να φέρωμεν ξένους δικαστάς».

Το παραπάνω περιστατικό μού θύμισαν τα άρθρα του συνεργάτη σας κ. Πάσχου Μανδραβέλη (12 και 13 Δεκ. 2017) και οι επιστολές των κ. Λουκά Λυμπερόπουλου, επιτίμου αρεοπαγίτου, και Τάκη Λαζαρίδη (22 Δεκ. 2017).

Στην επικείμενη αναθεώρηση του Συντάγματος ας προβλεφθεί διάταξη που να ρυθμίζει το προκείμενο θέμα, ώστε οι δικαστές να μην είναι «κρίνοντες και κρινόμενοι» και να σκανδαλίζουν τους νοσταλγούς της λαϊκής δικαιοσύνης.

Βασίλειος Μαλαινος, Αγρίνιο

Αιγαίο, έρευνες και οι Γερμανοί

Κύριε διευθυντά
Δεν αμφισβητεί κανείς το υψηλότατο επίπεδο τεχνογνωσίας των Γερμανών φίλων μας. Απλώς είναι ν’ απορεί κανείς πώς οι υπεύθυνοι του Γεωλογικού Ινστιτούτου της Χαϊδελβέργης (για λογαριασμό του οποίου το πλοίο Meteor είχε ζητήσει άδεια ερευνών από το υπουργείο Εξωτερικών προκειμένου να πραγματοποιήσει έρευνες ανατολικά της περιοχής των Κυθήρων) σκέφθηκαν να ζητήσουν άδεια... και από το αντίστοιχο τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών. Αμεση συνέπεια ήταν η ανάκληση της σχετικής άδειας, που είχαν δώσει οι ελληνικές αρχές. Μαθητής του δημοτικού αν έβλεπε το μέρος όπου βρίσκεται το νησί των Κυθήρων, θα απορούσε για ποιο λόγο θέλησαν οι Γερμανοί να εξασφαλίσουν άδεια των Τούρκων για τις σχετικές έρευνες. Αλλά είπαμε, το Αιγαίο... έχει τους Γερμανούς του, ειδικούς στο δόγμα «διαίρει και βασίλευε».
Εάν πάμε σε ένα άλλο ζήτημα γερμανικής τεχνογνωσίας έχει να κάνει με την παραχώρηση των 14 περιφερειακών αεροδρομίων του Αιγαίου στη γερμανική εταιρεία Fraport. Τι θα λέγατε όμως, αν μαθαίνατε ότι η Fraport απέστειλε στην Ελλάδα έναν μόνο Γερμανό υπεύθυνο (τον αποκαλούμενο CΕO) και στη συνέχεια προσέλαβε διάφορα –και κατά τεκμήριο όχι ιδιαίτερα πεπειραμένα– στελέχη για να λειτουργήσουν τα εν λόγω αεροδρόμια; Είπαμε να εισαγάγουμε γερμανική τεχνογνωσία, όχι να ανακυκλώνουμε τη γνωστή ελληνική ανεπάρκεια που χαρακτήριζε χρόνια αυτά τα αεροδρόμια. Τρανό παράδειγμα αποτελεί το «ράβε-ξήλωνε» στον διάδρομο του αεροδρομίου της Μυκόνου, που ενώ διαφημιζόταν ότι σε 20 ημέρες θα είναι έτοιμος, πάμε για Μάρτιο και βλέπουμε… Συμπληρώνοντας το γνωστό ρητό «κάθε Ελληνας θέλει τον Γερμανό του», θα έλεγα ότι θέλει έναν Γερμανό σοβαρό, επιχειρηματικό με διάθεση να επενδύσει σε χρήματα και ειδικά σε τεχνογνωσία.

Στυλιανος Παπαγεωργιου – Γονατας, Δικηγόρος, αν. καθηγητής Ποινικού Δικαίου ΔΠΘ

Εξαγορά συνειδήσεων διά ελεημοσύνης...

Κύριε διευθυντά
Ο θάνατος της δημοκρατίας επέρχεται όταν οι ελεύθεροι πολίτες μεταμορφωθούν σε εξαθλιωμένους πληβείους. Η εξαθλίωση δεν ταυτίζεται με την οικονομική φτώχεια. Ο πλέον φτωχός μπορεί να διατηρεί αδιαπραγμάτευτη ανεξαρτησία σκέψης, γνώμης και πράξης. Εξαθλίωση σημαίνει ανελεύθερη εξάρτηση, πρόσδεση στο άρμα χορηγού που σε ελεεί ώστε να εξυπηρετήσεις τα συμφέροντά του.

Το ελληνικό κράτος φυτοζωεί επί μακρόν πάνω σε σχέσεις εκδούλευσης. Οι σχέσεις αυτές, κακοφορμισμένες από δεκαετίες αμετανόητης κομματοκρατίας, έχουν εξελιχθεί σε διεστραμμένη ελεημοσύνη, ανερυθρίαστη εξαγορά. Κομματάρχες πλειοδοτούν απροκάλυπτα σε σκλαβοπάζαρο συνειδήσεων. Είτε με παροχές, μερίσματα, και λοτταρίες, είτε με υποσχέσεις φορομειώσεων. Μηχανισμοί που μουμιοποίησαν σε παγερή δημιουργική ακινησία τον ελληνισμό και τον πτώχυναν ηθικά πρωτίστως και υλικά δευτερευόντως, επιστρέφουν ψίχουλα από τα κλοπιμαία μέσω ειδεχθούς ελεημοσύνης.

Αν κάποιο κόμμα κάποτε δείξει στοιχειώδη σεβασμό στους πολίτες, πρέπει να ενστερνιστεί εντελώς διαφορετικούς στόχους. Οχι να διατυμπανίζει τι θα χαρίσει σε κάποιους (άρα θα στερήσει από άλλους;). Οχι να κοκκορεύεται ποια δεν θα φοροεισπράξει από μερικούς (άρα θα τα στερήσει από όλους;). Αντιθέτως, να απελευθερώσει τους πολίτες να κερδίσουν οι ίδιοι, με την αξία τους, με γνήσιο και έντιμο μόχθο, τη ζωή τους, το υλικό και πνευματικό βιος που πλουτίζει και την ευρύτερη κοινωνία. Πώς θα χρησιμοποιήσει επιστήμη, τεχνολογία και γνώση, αλλά και σύνεση, σχεδιασμό, και κοινωνική αλληλλεγύη για να απελευθερώσει και να πολλαπλασιάσει δυνατότητες.

Μια υγιής δημοκρατία δεν μετατρέπει τους πολίτες ούτε σε ζητιάνους, ούτε σε ιδιοτελείς, ούτε σε ιδιοτελείς ζητιάνους. Τους προσφέρει την αναγκαία παιδεία, ώστε να μπορούν να διακρίνουν τι αξίζει και να μπορούν οι ίδιοι να ανοίξουν τα φτερά τους. Προσφέρει τις προϋποθέσεις για υγεία, ασφάλεια και πρόνοια με αίσθηση ισονομίας και ισοπολιτείας. Προσφέρει υποδομές αντί να εμποδίζει τις νέες ευκαιρίες που θα εκμεταλλευθούν ελεύθεροι άνθρωποι. Προστατεύει τον αδύναμο, όχι για να τον καταπνίξει σε ασφυκτική αγκάλη εκδούλευσης, αλλά για να μπορέσει να γίνει δυνατός. Δεν διακινεί σαν νοθευμένα ναρκωτικά χιλιάδες ασήμαντες εμφανίσεις και ασημαντότερα τσιτάτα και τιτιβίσματα του κάθε ασημαντότατου πολιτικού, αλλά χιλιάδες ευκαιρίες να ανοίξει το μυαλό. Τελικά, η υγιής δημοκρατία εξασφαλίζει ότι η ποιότητα και η εργασία θα αμειφθούν, όχι από ελεημοσύνη, αλλά γιατί πραγματικά αξίζουν.

Η εξαγορά συνειδήσεων διά ελεημοσύνης δημιουργεί ένα ανυπόληπτο κράτος, ένα ευτελές προτεκτοράτο-πρωθυπουργάτο-λησταρχάτο. Μέσα στη διαλυμένη και πρόχειρα συγκολλημένη χώρα, ο κάθε ανθυπολήσταρχος αλωνίζει. Συνειδησιακά ίσως δικαιολογεί τις πράξεις του και ως αυτοάμυνα σε χαλεπούς καιρούς. Προσπαθεί κι αυτός ο δόλιος να μαζέψει υποτελείς, το ιδιωτικό του μπουλούκι. Μετράει σαν χάντρες κομπολογιού οπαδούς, χουλιγκάνους, φανατικούς, προσαρτημένους, εξαρτημένους, ζήτουλες - πρώην πολίτες.

Στην ειδησεογραφία διαπιστώνει κανείς εύκολα πόσο συχνά πλέον επιχειρηματίες διακινούν περίτεχνα ανακοινωθέντα για το φιλανθρωπικό τους έργο. Για παράδειγμα, πολλαπλά ρεπορτάζ κατακλύζουν ΜΜΕ και μέσα κοινωνικής δυκτύωσης εξαίροντας τη φιλανθρωπία και το λαμπρό έργο διάφορων καπνοβιομηχανιών. Ο τάδε χάρισε, ο δείνα επένδυσε. Ακόμα και η «Καθημερινή» πρόσφατα φιλοξένησε συνέντευξη του CEO της Philip Morris με προκλητικά παραπλανητικό τίτλο. Το περιεχόμενο είναι ακόμα πιο παραπλανητικό. Πρόκειται για εταιρεία που ελέγχει το 14,6% της παγκόσμιας αγοράς τσιγάρων, δηλαδή ευθύνεται από μόνη της για περίπου ένα εκατομμύριο θανάτους ετησίως. Η φαινομενικά κόσμια συνέντευξη προωθεί δυστυχώς ένα νέο προϊόν, ενώ εξαίρονται οι επενδύσεις που δημιουργούν θέσεις εργασίας. Φυσικά, το νέο προϊόν είναι εξαιρετικά επικίνδυνο. Στην καλύτερη περίπτωση, όπως το περιέγραψε συνάδελφος καθηγητής στο UCSF, το να το χρησιμοποιείς είναι σαν να πηδάς από τον δέκατο όροφο, αντί από τον εικοστό. Σε μια δημοσίευση-καταπέλτη στο έγκριτο επιστημονικό περιοδικό JAMA Internal Medicine, η βιομηχανία απάντησε με bullying των ανεξάρτητων επιστημόνων και με εκστρατεία διακίνησης σαθρών δεδομένων δικής της κοπής. Το νέο προϊόν είναι ο δούρειος ίππος στην προσπάθεια της καπνοβιομηχανίας να παραπλανήσει ότι διαθέτει ασφαλή προϊόντα. Πάμπολλες ανάλογες προσπάθειες εξαπάτησης έχουν γίνει επί δεκαετίες. Η παγκόσμια μάχη που δίνεται εναντίον της παραπληροφόρησης από σοβαρούς επιστήμονες και λειτουργούς της δημόσιας υγείας είναι άνιση. Οι καπνοβιομηχανίες διαθέτουν τρομερή δύναμη πυρός: ύπουλα ενορχηστρωμένη προπαγάνδα και ψευτο-έρευνα. Πρόκειται για σχετικά φτηνές λύσεις, σε σχέση με τα αμύθητα ποσά που αποθησαυρίζουν από εκατοντάδες εκατομμύρια συνανθρώπων που μετατρέπονται σε χημικά εξαρτημένα θύματα. Ειδικά για την Ελλάδα, προϊόντα καπνοβιομηχανιών ευθύνονται για 20% των θανάτων. Κάθε νέα θέση εργασίας μεταφράζεται σε πολλούς νεκρούς.

Σε δύσκολες στιγμές, η χώρα χρειάζεται ανιδιοτελείς ευεργέτες και οραματιστές φιλανθρώπους. Υπάρχει δυνατή αυτή η παράδοση στην εθνική μνήμη και μπορεί να αναβιώσει. Η φιλανθρωπία δεν μπορεί να σχετίζεται όμως με προσδοκία εξανδραποδισμού της συνείδησης του ευεργετουμένου. Υπάρχουν υγιή παραδείγματα, κάποια εμφανή όπως το ΚΠΙΣΝ και άλλα πιο αφανή, αλλά απόλυτα αυθεντικά όπως πολλές ομάδες εθελοντών που βοηθούν συνανθρώπους χωρίς να προσδοκούν ηρωοποιημένες συνεντεύξεις. Η Ελλάδα χρειάζεται επίσης σοβαρές επενδύσεις. Εδώ δεν είναι ζήτημα πλέον φιλανθρωπίας, ο επενδυτής περιμένει να κερδίσει χρηματικά και αυτό δεν είναι μεμπτό. Μια χώρα που έχει στριμωχτεί στη γωνιά έχει ίσως μικρότερες δυνατότητες διαπραγμάτευσης στις επενδύσεις που θα προσελκύσει. Υπάρχει ο κίνδυνος επικίνδυνοι εκμεταλλευτές με βλαβερά προϊόντα να συρρεύσουν και να κουρνιάσουν στα ερείπια της ελληνικής οικονομίας. Μπορεί να φαίνεται δύσκολο να πει κάποιος «όχι» σε ζεστό χρήμα. Ακόμα και έτσι όμως, πρέπει να βάλει τα πράγματα κάτω και να δει τελικά ποιον θα ωφελήσει αυτό το ζεσταμένο χρήμα, ποιον θα βλάψει, ποιον θα σκοτώσει. Αλλιώς μετά τον θάνατο της δημοκρατίας από ελεημοσύνη, ακολουθεί ο θάνατος από επενδύσεις.

Ιωαννης Π. Α. Ιωαννιδης, Κάτοχος έδρας C. F. Rehnborg Πρόληψης Νοσημάτων στο Πανεπιστήμιο Stanford των ΗΠΑ, καθηγητής Παθολογίας, Ερευνας και Πολιτικής Υγείας, Επιστημών Δεδομένων και Στατιστικής

Ο «Καλλικράτης» και ο νομάρχης

Κύριε διευθυντά
Η πιο άστοχη, για να μην πω ανόητη, κατά τη γνώμη μου, τροποποίηση του «Καποδίστρια», που έγινε με τον «Καλλικράτη», είναι η κατάργηση της «Νομαρχίας» και η αντικατάστασή της με το άχρωμο κι άσχετο «Περιφερειακή Ενότητα». Εννοείται ότι της «Περιφερειακής Ενότητας» προΐσταται ο «αντιπεριφερειάρχης», που αντικατέστησε τον «νομάρχη».

Ολη αυτή η αδόκιμη και δυσπρόφερτη φρασεολογία δεν προσέφερε τίποτε περισσότερο από τη «δικαίωση» κάποιου μανδαρίνου που τα εμπνεύστηκε. Ο κόσμος, νομαρχία και νομάρχης ξέρει κι αυτά χρησιμοποιεί στις αναζητήσεις του.  Πιστεύω λοιπόν πως είναι απαραίτητο, με την επόμενη τροποποίηση του «Καλλικράτη», να επανέλθει η νομαρχία και ο νομάρχης. Για λόγους ιστορικούς, για λόγους γλωσσικής αισθητικής και αποκατάστασης της παράδοσης. 

Μία άλλη απαράδεκτη αλλαγή. Η «Κοινότητα», που αποτέλεσε το κύτταρο της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, από την ίδρυσή της, μετά την απελευθέρωση τής Θεσσαλίας το 1881, έγινε πια «Τοπική Κοινότητα».  Ποιον σκοπό, τάχα, εξυπηρετεί αυτή η βάφτιση; Και από πού ως πού το «Τοπική» προσθέτει κύρος ή αυθεντικότητα; Η σχέτη «Κοινότητα» πρέπει να επανέλθει εκεί που ήταν για περισσότερο από έναν αιώνα.

Βασ. Τακης

Βρετανοί φιλέλληνες, αξερίζωτη φιλία

Κύριε διευθυντά
Ως τακτικός από το 1951 αναγνώστης της «Καθημερινής» –εξαιρουμένης, βεβαίως, της περιόδου της εκκωφαντικής δημοκρατικής σιωπής της– δέχθηκα με ιδιαίτερη ευχαρίστηση τις ευχές που μας έστειλε από τις στήλες σας η πρεσβευτής (όπως «ο» και «η» βουλευτής, διότι το πρέσβης είναι βαθμός, η δε «πρέσβειρα» είναι μάλλον η σύζυγος του πρεσβευτή που μπορεί και να μην είναι πρέσβης, αλλά διαπιστευμένος επισήμως, έστω και με άλλο βαθμό) του Ηνωμένου Βασιλείου για τις γιορτές και το νέο έτος. Η ευχαρίστηση είναι απότοκος της ιστορικής συναίσθησης για τον διαχρονικό ρόλο της Βρετανίας στις σχέσεις της με την Ελλάδα. Υπάρχουν, ασφαλώς, οι σκιερές έως σκοτεινές και ζοφερές σελίδες – όπως τα μνήματα των απαγχονισμένων εφήβων της Κύπρου. Ομως, υπάρχει και ο Καστάλιος Κύκνος του Κάλβου, ο Μπάιρον, ο ποιητής των «Νησιών του Αιγαίου», λυρικού και μαζί επικού εγερτήριου σαλπίσματος προς την υπόδουλη Ελλάδα από έναν διαγγελέα του ευγενέστερου ευρωπαϊκού πνεύματος, ο οποίος πέθανε στο Μεσολόγγι κι ο θάνατός του το Πάσχα του 1824 ήταν μήνυμα και μοχλός ανάστασης του Γένους. Υπάρχει ο δούκας του Ουέλιγκτον, αλλά και ο Κόδριγκτων. Υπάρχει ο Πάλμερστον, αλλά και ο Γλάδστων. Και για τον υπογράφοντα, υπήρξαν, προπάντων, οι Βρετανοί στρατιώτες που, δίπλα στους Ελληνες συναδέλφους τους, έστησαν τα πολυβόλα τους στη γέφυρα του Αλιάκμονα, κοντά στη Νεάπολη και στο Τσοτύλι της Δυτικής Μακεδονίας, τον Απρίλιο του 1941, για να πολεμήσουν μαζί, υπερασπιζόμενοι την ελληνική ελευθερία από τις κατακτητικές ορέξεις του Αδόλφου Χίτλερ. Βέβαια, στη νεότερη εποχή, έχει επικρατήσει μια τάση υποτίμησης της Βρετανίας, ένας νεοπλουτικός σνομπισμός που νομίζει πως έχει πια ξεδοντιάσει για καλά τον βρετανικό λέοντα και μπορεί να αγνοεί την παρουσία του. Ομως γι' αυτήν την ανιστόρητη συμπεριφορά, ας μου επιτραπεί να θυμηθώ ένα γνωμικό της επαρχίας Βοΐου και να το γράψω με το ιδιόλεκτο του τόπου: «Οσου κι αν ξέπισιν ου Χριστός, ίσια με πέντε Αγίοι αξίζει»!

Γερασιμος Μιχαηλ Δωσσας, Θεσσαλονίκη

«Γεύμα» με τον Ζάχο και ο ταξίαρχος

Κύριε διευθυντά
Στο φύλλο της Κυριακής, 10 Δεκεμβρίου 2017, της έγκριτης «Καθημερινής» στο «Γεύμα» με τον Ζάχο Χατζηφωτίου, δημοσιεύτηκε κείμενο της άριστης και διακεκριμένης δημοσιογράφου Μαργαρίτας Πουρνάρα με τον χαρακτηριστικό τίτλο «Τελικά φλερτάρει κανείς εκεί έξω;».

Η δημοσιογράφος με τη συνέπεια της δημοσιογραφικής δεοντολογίας καταγράφει με έναν ρέοντα, πλούσιο σε βάθος και απλό λόγο, αλλά με περισσή ευαισθησία, την ανθρώπινη περιήγηση και πορεία του καλεσμένου της. Περιγράφει με τόση αμεσότητα και διαύγεια την προσωπικότητα του Ζάχου Χατζηφωτίου, ώστε δεν αφήνει τίποτε ασαφές ή κανέναν υπαινιγμό.  Σε κάποιο σημείο του διαλόγου ο Ζάχος Χατζηφωτίου απαντά «είμαι ο μόνος επιζών που ήμουν και στα τρία μέτωπα…». Η ομολογία αυτή, προφανώς από έλλειψη ενημέρωσης, δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα, δεδομένου ότι στη Θεσσαλονίκη διαμένει ο συνομήλικός του ταξίαρχος ε.α. Τσιμπίδης Ελευθέριος, βετεράνος τριών πολέμων και παλαίμαχος της μάχης του Ρίμινι.

Ο ταξίαρχος ε.α. Τσιμπίδης Ελευθέριος έφυγε από την πατρίδα του, τη νήσο Ικαρία, σε ηλικία 18 ετών, πήγε στη Μέση Ανατολή και κατετάγη ως εθελοντής στις εκεί ένοπλες δυνάμεις, έλαβε τον βαθμό του λοχία και συμμετείχε στις μάχες των Ελ Αλαμέιν και Ρίμινι και στις επιχειρήσεις του Δεκεμβρίου 1944 της Αθήνας, υπηρετώντας στην ΙΙΙ Ορεινή Ταξιαρχία. Στη συνέχεια εισήχθη στη ΣΣΕ από την οποία αποφοίτησε το έτος 1947 ως ανθυπολοχαγός πεζικού και αμέσως τοποθετήθηκε στις Δυνάμεις Καταδρομών και ως αξιωματικός πλέον συμμετείχε στις επιχειρήσεις του εμφυλίου πολέμου, κατά τη διάρκεια των οποίων τραυματίστηκε, τιμήθηκε δε με πολλά πολεμικά παράσημα ανδρείας και μετάλλια εξαίρετων πράξεων. Τελευταία πολεμική συμμετοχή του στις επιχειρήσεις της Κύπρου του 1964. Μετά την αποστρατεία του και μέχρι σήμερα παραμένει ενεργό μέλος της κοινωνίας με τη συμμετοχή του σε διάφορους συνδέσμους, ενώσεις, συλλόγους ή πολιτιστικούς φορείς και ασχολείται με τη λογοτεχνία και την ποίηση. Εχει εκδώσει ένα λογοτεχνικό, ιστορικό και βιωματικό βιβλίο με τον τίτλο «Αίμα και δάφνες 1941-1945» και δύο ποιητικές συλλογές.

Τα παραπάνω μνημονευόμενα δεν μειώνουν, ούτε κατ’ ελάχιστον, την εξαιρετική από κάθε πλευρά δημοσιογραφική δουλειά της Μαργαρίτας Πουρνάρα, η οποία αξιοποίησε τις προσωπικές μαρτυρίες του Ζάχου Χατζηφωτίου και με την υπευθυνότητα και ευσυνειδησία πνευματικού ανθρώπου συμβάλλει στην ιστορική γνώση περιόδων της νεότερης ιστορίας της πατρίδας μας. Γράφονται αφ’ ενός μεν για την αποκατάσταση μιας ιστορικής πραγματικότητας αφ’ ετέρου δε για την παρουσίαση των υπηρεσιών προς την πατρίδα ενός εν ζωή βετεράνου αξιωματικού του ταξιάρχου ε.α. Τσιμπίδη Ελευθερίου.

Νικολαος Ζαρκαδας, Υποστράτηγος ε.α.
 

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ