ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ

Ομιλος Καράτζη: Η κρίση δεν ανέκοψε την ανάπτυξή του

ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΠΑΔΟΓΙΑΝΝΗΣ

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:

Με ηγετική θέση στην παγκόσμια αγορά όσον αφορά την κατασκευή υλικών διχτυών (σακιά, δίχτυα συσκευασίας, προϊόντα χαρτοδεσίας κ.ά.) και σημαντικές επενδύσεις στον τουρισμό και την ενέργεια ο όμιλος εταιρειών Καράτζη, με βάση την Κρήτη, δεν θυμίζει σε τίποτα την Ελλάδα της κρίσης.

Για την ακρίβεια, δεν θυμίζει ούτε την Ελλάδα πριν από την κρίση, καθώς με υπερσύγχρονες βιομηχανικές μονάδες παραγωγικής ικανότητας άνω των 40.000 τόνων ετησίως, έντονη εξαγωγική δραστηριότητα, ισχυρή χρηματοοικονομική κατάσταση και μεγάλο μέγεθος ο όμιλος Καράτζη αποτελούσε από χρόνια φωτεινή εξαίρεση στο επιχειρηματικό οικοσύστημα της χώρας.

Σήμερα, με παρουσία σε 64 χώρες, έχει καταφέρει να είναι πρώτος στον κόσμο στην παραγωγή σακιών σε ρολό για αυτόματο πακετάρισμα οπωροκηπευτικών, δεύτερος παγκοσμίως προμηθευτής διχτυών αχύρων διεθνώς, πρώτος στον κόσμο στην παραγωγή ελαστικών διχτυών συσκευασίας κρεάτων, πρώτος στην Ευρώπη στην παραγωγή διχτυών σκίασης για τον έλεγχο του μικροκλίματος σε κήπους και θερμοκήπια και πρώτος στην παραγωγή διχτυών για χριστουγεννιάτικα δέντρα, με περισσότερα από 80.000.000 συσκευασμένα δέντρα ετησίως! Ολα αυτά παράγονται στις υπερσύγχρονες βιομηχανικές μονάδες του ομίλου στη Λάρισα, το Μελιδοχώρι Ηρακλείου και το Kusey της Γερμανίας. Το 90% της παραγωγής εξάγεται, ενώ διαθέτει εμπορικές εταιρείες στην Ισπανία, την Ιταλία, τη Μεγάλη Βρετανία και τη Ρωσία.

Το ξεκίνημα της εταιρείας πραγματοποιήθηκε το 1973 από τον Μιλτιάδη Καράτζη, που προχώρησε στη δημιουργία της πρώτης βιομηχανική μονάδας της εταιρίας στο Μελιδοχώρι για την παραγωγή δικτύων για τη συσκευασία κρέατος και πουλερικών. Στα μέσα της δεκαετίας του 1980, ξεκίνησε η λειτουργία του Nana Beach, του πρώτου ξενοδοχείου του ομίλου, ενώ παράλληλα ξεκίνησε η λειτουργία της δεύτερης μονάδας παραγωγής στη βιομηχανική περιοχή Ηρακλείου για την κατασκευή προϊόντων διχτυών. To 1999, η παραγωγική βάση του ομίλου ενισχύθηκε με τη δημιουργία μιας ακόμη μονάδας στο Ηράκλειο, αλλά και τη δημιουργία εργοστασίου στη Λάρισα, ενώ ένα χρόνο μετά προχώρησε στην εξαγορά παραγωγικής μονάδας στη Γερμανία. Στα μέσα της δεκαετίας του 2000 ξεκίνησε η σταδιακή επέκταση του ομίλου στον τομέα των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, ενώ την περίοδο 2011-2013 η εταιρεία προχώρησε στην εγκατάσταση ηλιακών συλλεκτών 6 MW στη Λάρισα και τη Βοιωτία (2011), επιπλέον 7,5 MW στη Βοιωτία και την Κατερίνη (2012) και ηλιακούς συλλέκτες 600 KW στην Κεφαλονιά (2013).

Κατά τη διάρκεια της κρίσης, εκτός από τις επενδύσεις στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας ο όμιλος Καράτζη προχώρησε σε σημαντικές επενδύσεις και επιχειρηματικές κινήσεις, όπως στην ίδρυση εμπορικής εταιρείας στο Ηνωμένο Βασίλειο το 2013, ενισχύοντας τις θέσεις του. Σύμφωνα με τον διευθύνοντα σύμβουλο του ομίλου Αντώνη Καράτζη, η αποτελεσματική, συντηρητική διαχείριση και τα προσεκτικά επιχειρηματικά βήματα βρήκαν τον όμιλο σε ισχυρή χρηματοοικονομική θέση. Οπως σημειώνει στην «Κ» ο κ. Καράτζης, πριν από το ξέσπασμα της κρίσης το 2009 είχαν δημιουργηθεί άμυνες για ενδεχόμενη επιδείνωση του οικονομικού περιβάλλοντος. «Διαισθανόμασταν ότι ύστερα από μια παρατεταμένη περίοδο ισχυρής ανάπτυξης στην Ευρώπη και σε όλο τον κόσμο θα υπήρχε επιδείνωση των συνθηκών. Ασφαλώς δεν μπορούσαμε να διανοηθούμε αυτό που ακολούθησε στη χώρα μας, ωστόσο είχαμε προετοιμαστεί για πιο δύσκολες ημέρες. Η κατάσταση μετά το 2010 ήταν πολύ δύσκολη για όλους, όμως το γεγονός ότι ήμασταν κατά βάση εξαγωγικός όμιλος μας βοήθησε να απορροφήσουμε τις αναταράξεις, να κάνουμε επενδύσεις και να βελτιώσουμε τις θέσεις μας. Η πώληση της θυγατρικής μας στις ΗΠΑ ενίσχυσε περαιτέρω τη ρευστότητά μας διευρύνοντας τις επενδυτικές μας δυνατότητες».

Είναι χαρακτηριστικό ότι το 2017 οι πωλήσεις του ομίλου προσέγγισαν τα 100 εκατ. ευρώ έναντι 56,4 εκατ. ευρώ που ήταν το 2009, σημειώνοντας αύξηση κατά 77,65%. Την ίδια περίοδο, η ελληνική οικονομία συρρικνώθηκε περίπου κατά 25%. Η κερδοφορία του ομίλου υπερδιπλασιάστηκε και στο τέλος του 2016 ανήλθε στα 8,44 εκατ. ευρώ έναντι 2,5 εκατ. το 2009. Τα κέρδη προ φόρων αποσβέσεων και τόκων (EBITDA) το 2016 ξεπέρασαν τα 19 εκατ. ευρώ, ενώ την περίοδο 2013-2015 ο μέσος όρος του EBITDA διαμορφώθηκε στα 16 εκατ. ευρώ. Ο όμιλος Καράτζη απασχολεί σήμερα περισσότερα από 1.000 άτομα.

Νέες επενδύσεις 200 εκατ. σε ενέργεια και τουρισμό

Για την επόμενη 3ετία ο όμιλος έχει προγραμματίσει επενδύσεις ύψους 200 εκατ. ευρώ στην ενέργεια, στον τουρισμό αλλά και για την ενίσχυση της βιομηχανικής παραγωγής. Στον τομέα της φιλοξενίας ο όμιλος Καράτζη διαθέτει μονάδα 5 αστέρων all inclusive resort, το Nana Beach Hotel, το οποίο διαθέτει 505 δωμάτια, bungalows και σουίτες. Οπως σημειώνεται από την εταιρεία, στη μονάδα πραγματοποιούνται 250.000 διανυκτερεύσεις ετησίως, ενώ το 35% των επισκεπτών έχει ξαναμείνει στο ξενοδοχείο. Παράλληλα, υπό κατασκευή είναι το δεύτερο ξενοδοχείο του ομίλου, το Nana Princess, το οποίο θα είναι 5 αστέρων και με δυναμικότητα 112 δωμάτια και σουίτες. Η επέκταση στον τομέα της ενέργειας αποτελεί μεγάλο στρατηγικό βήμα και σήμερα διαθέτει φωτοβολταϊκούς σταθμούς ισχύος 15 MW. Ο όμιλος Καράτζη ήδη εξετάζει νέα επενδυτικά σχέδια στον τομέα των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, ωστόσο αναμένει να ξεκαθαρίσει το θεσμικό πλαίσιο πριν προχωρήσει στα επόμενα βήματα. Το 2017 επεκτάθηκε στον κλάδο της ηλεκτρικής ενέργειας με τη δημιουργία της θυγατρικής ΚΕΝ και η οποία βρίσκεται σε φάση δυναμικής ανάπτυξης και συγκαταλέγεται στις πρώτες θέσεις της αγοράς. Οι προσδοκίες από την επέκταση στην ενέργεια είναι μεγάλες και όπως σημειώνει ο κ. Καράτζης, η αγορά ρεύματος είναι μια πολύ μεγάλη αγορά, προσεγγίζοντας τα 12 δισ. ευρώ, όταν η αντίστοιχη της κινητής-σταθερής τηλεφωνίας δεν ξεπερνά τα 3 δισ. ευρώ. Σε ό,τι αφορά τη στρατηγική ανάπτυξης για τα επόμενα χρόνια, ο όμιλος σχεδιάζει ενίσχυση της παραγωγικής βάσης με νέες επενδύσεις, βελτίωση αποδοτικότητας με την αξιοποίηση της τεχνολογίας και την εισαγωγή νέων καινοτόμων διαδικασιών, εμπορική επέκταση σε νέες αγορές και ενίσχυση του τμήματος έρευνας και ανάπτυξης. Σημειώνεται ότι στην κατασκευή δικτύων –με πελάτες κυρίως επιχειρήσεις– χρησιμοποιεί τεχνολογίες αιχμής, ενώ το τμήμα έρευνας και ανάπτυξης εξελίσσει και αναπτύσσει διαρκώς νέα καινοτόμα, υψηλής ποιότητας προϊόντα.

«Δεν έχουμε φτάσει ακόμη στο τέλος της κρίσης»

Ο Αντώνης Καράτζης, δεύτερη γενιά της οικογένειας, με σπουδές στον τομέα του Τουρισμού και της Διοίκησης Επιχειρήσεων άρχισε να εργάζεται στην εταιρεία το 1995, ενώ από το 2007 ανέλαβε σταδιακά τη διοίκηση του ομίλου και σήμερα κατέχει τη θέση του προέδρου και διευθύνοντος συμβούλου. Μιλώντας στην «Κ», ο κ. Καράτζης εμφανίζεται συγκρατημένος για το γενικότερο οικονομικό περιβάλλον και την έξοδο από την κρίση. «Πρέπει να θωρακιστούμε με υπομονή, καθώς δεν έχουμε φτάσει στο τέλος της κρίσης. Απαιτούνται χρόνος και περαιτέρω προσπάθειες προκειμένου η εγχώρια οικονομία και η δημόσια διοίκηση να προσαρμοστούν στις σύγχρονες απαιτήσεις». Σε ό,τι αφορά την καλή πορεία του ομίλου σημειώνει τη συνετή οικονομική διαχείριση, τα προσεκτικά επενδυτικά βήματα, την έμφαση στην τεχνολογία, στην καινοτομία και στον επαγγελματισμό. Υπογραμμίζει την αξία του ανθρώπινου δυναμικού, τονίζοντας ότι «οι άνθρωποι κάνουν τη διαφορά», ενώ αναφέρει ότι χωρίς σκληρή δουλειά αλλά και λίγη τύχη δεν μπορείςνα έχεις καλά αποτελέσματα. Στην ερώτηση γιατί όμιλοι με εξωστρέφεια και αξιόλογο μέγεθος αποτελούν εξαίρεση στον κανόνα στη χώρα μας σημειώνει ότι μέχρι τώρα κυριαρχούσε η νοοτροπία μιας επιχειρηματική διαχείρισης που δεν εντασσόταν σε διαδικασίες και κανόνες. «Η αίσθησή μου είναι ότι αυτό αλλάζει, η νέα γενιά χαρακτηρίζεται από υψηλότερο επαγγελματισμό, κατανοεί την προστιθέμενη αξία και τη σπουδαιότητα των διαδικασιών, των κανόνων και της οργάνωσης αναβαθμίζοντας ουσιαστικά το επιχειρείν. Ασφαλώς οι συνθήκες δεν αλλάζουν από τη μια ημέρα στην άλλη και θα απαιτηθεί πολύς χρόνος μέχρι να ξεφύγουμε από τις στρεβλές αντιλήψεις του παρελθόντος, ωστόσο γίνονται βήματα στη σωστή κατεύθυνση». Ο όμιλος Καράτζη, μεταξύ άλλων, έχει τιμηθεί από την ICAP από την οποία έλαβε το βραβείο True Leader για το 2017, με το «Βραβείο Επίδοσης στον Διεθνή Οικονομικό Στίβο» στο πλαίσιο των Βραβείων Κούρος που διοργανώνει η Λέσχη Επιχειρηματικότητας καθώς και τα Growth Awards που διοργανώνονται από τη Eurobank και την Grant Thornton.

Φόροι και αβεβαιότητα επηρεάζουν την επιχειρηματική δραστηριότητα

Παρά τη σταθεροποίηση της οικονομίας, οι έντονες αβεβαιότητες για την πορεία της οικονομικής πολιτικής, σε συνδυασμό με τη φορολογική πίεση στην αυτοαπασχόληση και στους ελεύθερους επαγγελματίες, επηρέασαν την επιχειρηματική δραστηριοποίηση το 2016, όπως προκύπτει από την Ετήσια Εκθεση Επιχειρηματικότητας (GEM) που παρουσίασε το ΙΟΒΕ. Στην έκθεση καταγράφεται σημαντική υποχώρηση του ποσοστού των ατόμων που βρίσκονταν στα αρχικά στάδια έναρξης νέας επιχείρησης. Επίσης, τα ποιοτικά στοιχεία της νέας επιχειρηματικότητας φαίνεται να επιδεινώνονται, καθώς περιορίζεται η καινοτομικότητα, διατηρείται υψηλή η επιχειρηματικότητα ανάγκης, διευρύνονται τα εγχειρήματα στον τομέα της λιανικής, ενώ δεν φαίνεται να κινητοποιούνται ακόμα επαρκώς στην επιχειρηματικότητα άτομα από δεξαμενές υψηλότερου μορφωτικού επιπέδου. Σύμφωνα με την έρευνα:

• Το ποσοστό του πληθυσμού ηλικίας 18-64 ετών, που βρισκόταν το 2016 σε αρχικά στάδια επιχειρηματικής ενεργοποίησης, υποχωρεί στο 5,7% (περίπου 380.000 άτομα) από 6,7% (περίπου 450.000) το 2015. Πρόκειται για μία από τις χαμηλότερες διαχρονικά επιδόσεις της χώρας (2003-2016: 6,9%). • Το ποσοστό του πληθυσμού που δηλώνει πως έχει διακόψει ή αναστείλει την επιχειρηματική του δραστηριότητα ανέρχεται στο 3,8% του πληθυσμού (περίπου 260 χιλιάδες άτομα), υψηλότερα από το αντίστοιχο ποσοστό του 2015 (3,0%). Επτά στους δέκα δηλώνουν ως βασικότερο λόγο διακοπής την έλλειψη κερδοφορίας.

• Το 41% των επιχειρηματιών αρχικών σταδίων (περίπου 160.000 άτομα) ξεκίνησε ένα επιχειρηματικό εγχείρημα από ανάγκη, ενώ το 36,1% (περίπου 140.000 άτομα) διέκρινε κάποια επιχειρηματική ευκαιρία. Σε σχέση με τον μέσο όρο άλλων ευρωπαϊκών χωρών που ανήκουν στην ομάδα της καινοτομίας (των πιο αναπτυγμένων δηλαδή χωρών, στις οποίες ανήκει και η Ελλάδα), η επιχειρηματικότητα ευκαιρίας κινείται σε πολύ χαμηλότερα επίπεδα (55,8%), ενώ η επιχειρηματικότητα ανάγκης βρίσκεται σε υψηλότερα επίπεδα (22,8%).

• Σε κλαδικό επίπεδο, διατηρείται υψηλό το ποσοστό των εγχειρημάτων στον πρωτογενή τομέα (7,7% το 2016), που είναι μία από τις υψηλότερες σχετικές επιδόσεις διαχρονικά. Tα νέα εγχειρήματα στον κλάδο της μεταποίησης φαίνεται να μειώνονται, ενώ σημαντική άνοδος σημειώνεται στο ποσοστό των νέων εγχειρημάτων που εντάσσονται στις υπηρεσίες προς τους καταναλωτές. Συνεπώς, η σταθεροποίηση της οικονομίας το 2016 και η μικρή ενίσχυση της ιδιωτικής κατανάλωσης φαίνεται να ενισχύουν και πάλι το ενδιαφέρον για εγχειρήματα λιανικής, εξέλιξη που επαναφέρει χαρακτηριστικά ενός προτύπου ανάπτυξης που χαρακτήρισε την εποχή προ της κρίσης.

• Σχεδόν ένας στους τρεις επιχειρηματίες (35%) έχει τουλάχιστον ένα πτυχίο τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, με το 7,8% μάλιστα να διαθέτει κάποιου είδους μεταπτυχιακή ειδίκευση. Το 42,7%, όμως, είναι απόφοιτοι λυκείου.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ