ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Φτωχό σε εξαγορές και συγχωνεύεις το 2017

ΒΑΓΓΕΛΗΣ ΜΑΝΔΡΑΒΕΛΗΣ

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:

Φτωχή ήταν η περυσινή σοδειά στην Ελλάδα σε ό,τι αφορά τις εξαγορές και τις συγχωνεύσεις επιχειρήσεων (Ε&Σ). Σύμφωνα με την PwC, πέρυσι υπήρξαν 36 συναλλαγές εξαγορών και συγχωνεύσεων, συνολικού ύψους 1,6 δισ. ευρώ, ενώ παράλληλα συντελέστηκαν τρεις αποκρατικοποιήσεις αξίας 1,7 δισ. ευρώ, δύο αυξήσεις κεφαλαίων συνολικού ύψους 0,25 δισ. ευρώ και εννέα εκδόσεις εταιρικών ομολόγων αξίας 1,9 δισ. ευρώ.

Με βάση τα παραπάνω, η περυσινή χρονιά αποτιμάται ως περίοδος «χαμηλής επενδυτικής δραστηριότητας». Συνολικά, οι ελληνικές επιχειρήσεις προσείλκυσαν 5,5 δισ. ευρώ, από περίπου 6,5 δισ. ευρώ που ήταν το 2016. Και σύμφωνα με την PwC, η κινητικότητα αυτή καθοδηγήθηκε κυρίως από τις υποχρεωτικές αποεπενδύσεις των συστημικών τραπεζών και τις «υποχρεωτικές» αποκρατικοποιήσεις, με προεξάρχουσα εκείνη των περιφερειακών αεροδρομίων, η οποία απέφερε 1,23 δισ. ευρώ στο ελληνικό Δημόσιο. Το χειρότερο είναι ότι, με βάση τις ενδείξεις που υπάρχουν, η ίδια κατάσταση αναμένεται να διατηρηθεί και κατά τη χρονιά που μόλις ξεκίνησε.

Το αρνητικό, όπως ανέφερε ο κ. Θανάσης Πανόπουλος, partner και επικεφαλής του τμήματος συμφωνιών (deals) στην PwC Ελλάδος, είναι ότι, «ενώ υπάρχουν διαθέσιμα περιουσιακά στοιχεία προς διάθεση, υπάρχει και σημαντική ανισορροπία προσδοκιών μεταξύ πωλητών και αγοραστών. Αυτοί που κινούνται ως αγοραστές», κατέληξε, «έχουν προσδοκίες για ένα χαμηλό τίμημα εξαγοράς, ενώ αντιθέτως οι πωλητές έχουν προσδοκίες για ένα υψηλό τίμημα». Ως συνέπεια συμφωνίες Ε&Σ στην Ελλάδα είτε διακόπτονται απότομα είτε «σέρνονται», χωρίς κανένα αποτέλεσμα, επί μεγάλο χρονικό διάστημα, με «αγοραστές» και «πωλητές» να μην τα βρίσκουν μεταξύ τους.

Τον ρυθμό επομένως στον εγχώριο κύκλο Ε&Σ δίνουν οι αποκαλούμενες «υποχρεωτικές» συναλλαγές, δηλαδή οι αποεπενδύσεις των τραπεζών από τις δευτερεύουσες δραστηριότητές τους (non-core assets) και οι αποκρατικοποιήσεις. Πέρυσι, σύμφωνα με τα στοιχεία της PwC, η αξία των «υποχρεωτικών» Ε&Σ ανήλθε σε 2,45 δισ. ευρώ, αντιστοιχώντας στο 75% της συνολικής αξίας. Οι συνήθεις ή «τακτικές» Ε&Σ ανήλθαν σε μόλις 0,82 δισ. ευρώ.

Οι πέντε μεγαλύτερες σε αξία Ε&Σ πέρυσι ήταν: η παραχώρηση των περιφερειακών αεροδρομίων στη Fraport (1,23 δισ. ευρώ), η πώληση της UBB στη Βουλγαρία από την Εθνική Τράπεζα στην ολλανδική KBC Group (610 εκατ. ευρώ), η πώληση του 24% του ΑΔΜΗΕ στην κινέζικη State Grid (320 εκατ. ευρώ), η πώληση της Vojvodjanska Banka από την ΕΤΕ στην OTP Banka (125 εκατ. ευρώ) και η πώληση του 70% του νοσοκομείου Metropolitan από την Perseus στην επενδυτική CVC Capital (80 εκατ. ευρώ). Από τις προαναφερόμενες συναλλαγές, οι τέσσερις χαρακτηρίζονται «υποχρεωτικές» και μόνον η τελευταία χαρακτηρίζεται «συνήθης» Ε&Σ.

Το δεύτερο χαρακτηριστικό που προκύπτει από την ετήσια μελέτη της PwC είναι ότι οι περισσότερες σε αριθμό Ε&Σ είναι είτε «εγχώριες» (45%) είτε «εισερχόμενες» (45%). Αντιθέτως, οι «εξερχόμενες» Ε&Σ, δηλαδή εκείνες που εκπορεύονται από εγχώρια συμφέροντα με στόχο περιουσιακά στοιχεία εκτός Ελλάδος, αντιστοιχούν μόνον στο 10% των συναλλαγών και είναι ιδιαίτερα χαμηλής αξίας. Από την άλλη, οι «εισερχόμενες» Ε&Σ, δηλαδή οι αποκτήσεις εγχώριων περιουσιακών στοιχείων από ξένους επενδυτές, είναι οι πιο σημαντικές σε αξία και αντιστοιχούν στο 87% του συνόλου της αξίας των Ε&Σ της περασμένης χρονιάς. Με άλλα λόγια, οι ξένοι «αγοράζουν» Ελλάδα.

Πρέπει να σημειωθεί ότι πέρυσι σημειώθηκαν και δύο σημαντικές συμφωνίες οι οποίες δεν έχουν εκφραστεί σε ποσά. Πρόκειται για τις συμφωνίες αναδιάρθρωσης ή ρευστοποίησης περιουσιακών στοιχείων της Μαρινόπουλος Α.Ε. και της Famar A.E. Για τις δύο αυτές συναλλαγές δεν υπάρχει ύψος συναλλαγής, ενώ όλες οι άλλες αυτού του είδους συμφωνίες (distress) είχαν μάλλον χαμηλό τίμημα συναλλαγής. Τέτοιες συναλλαγές ήταν η απόκτηση του ΔΟΛ από την Alter Ego (22,9 εκατ. ευρώ), η απόκτηση του 70% της Δάβαρης ΑΒΕΕ από την Autohellas (20 εκατ. ευρώ) και της «Ζήνων Ακίνητα» από την Grivalia (16,3 εκατ. ευρώ).

Πρώτες οι ιδιωτικοποιήσεις και το 2018

Η κατάσταση εφέτος στον τομέα των εξαγορών και συγχωνεύσεων (Ε&Σ) δεν αναμένεται να διαφοροποιηθεί αισθητά από πέρυσι. «Με ένα ρυθμό αύξησης του ΑΕΠ της τάξης του 2%, παρόλο που αυτός υποδηλώνει ανάκαμψη, δεν μπορείς να αναμένεις μια θεματική μεταβολή στο επενδυτικό ενδιαφέρον», είπε χθες ο εντεταλμένος σύμβουλος της PwC Κώστας Μητρόπουλος. Ετσι και το 2018, τον πρώτο λόγο θα έχουν οι αποκρατικοποιήσεις και δευτερευόντως οι αποεπενδύσεις τραπεζών, δηλαδή οι «υποχρεωτικές» Ε&Σ.

Αποκρατικοποιήσεις όπως αυτές του Ελληνικού, του ΟΛΘ, του ΟΤΕ, του ΔΕΣΦΑ από την πλευρά του ΤΑΙΠΕΔ, θα βρεθούν στο προσκήνιο. Ο κρατικός προϋπολογισμός προβλέπει έσοδα 2,8 δισ. ευρώ από αποκρατικοποιήσεις, αλλά θεωρείται υπεραισιόδοξη η πρόβλεψη. Από την άλλη πλευρά, οι αποεπενδύσεις των τραπεζών θα συνεχιστούν. Από τις τέσσερις συστημικές τράπεζες, σύμφωνα με την PwC, η Alpha Bank και η Eurobank έχουν ολοκληρώσει τις διαθέσεις των δευτερεύουσας σημασίας περιουσιακών στοιχείων. Αντίθετα, οι ΕΤΕ και η Τρ. Πειραιώς διαθέτουν μια σειρά περιουσιακών στοιχείων προς διάθεση. Προς την κατεύθυνση αυτή εντάσσεται η αποεπένδυση της ΕΤΕ από την Εθνική Ασφαλιστική και της Πειραιώς από την AVIS, το «Ερρίκος Ντυνάν» και την Αττική Οδό. H PwC εκτιμά ότι σήμερα υπάρχουν 2,2 δισ. ευρώ συμφωνημένων Ε&Σ που μπορούν να αφήσουν χρήματα μέσα στη χρονιά. Μεταξύ αυτών βέβαια συγκαταλέγεται και η Εθνική Ασφαλιστική, για την οποία ωστόσο υπάρχουν πλέον πολλές αμφιβολίες για την αίσια έκβασή της.

Αλλες συμφωνίες που μπορεί να ολοκληρωθούν είναι η πώληση της Forthnet, η πώληση του Ιασώ General (50 εκατ.), η πώληση της Κορρές (90 εκατ.), των Νηρέα-Σελόντα, της Καλογήρου κ.ά.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ