Θάνος Π. Ντόκος* ΘΑΝΟΣ Π. ΝΤΟΚΟΣ*

Εθνική ασφάλεια και αποτελεσματική διαχείριση

ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Για πρώτη φορά μετά πολλά χρόνια, και τα τέσσερα κύρια ζητήματα για την ελληνική εξωτερική πολιτική είναι σε δυναμική εξέλιξη: δύο ως αποτέλεσμα ελληνικών πρωτοβουλιών (ΠΓΔΜ, σχέσεις με Αλβανία) και άλλα δύο (ελληνοτουρκικές σχέσεις, Κυπριακό) λόγω τουρκικών κινήσεων. Υπάρχουν σοβαρές ανησυχίες για το αν η «χωρητικότητα» του ελληνικού μηχανισμού εξωτερικής πολιτικής και εθνικής ασφάλειας επαρκεί για την αποτελεσματική διαχείριση της διαμορφούμενης κατάστασης. Η ανησυχία αυξάνεται λόγω των –μακροχρόνιων– αδυναμιών του θεσμικού μηχανισμού στους τομείς του στρατηγικού σχεδιασμού και χειρισμού κρίσεων, του εξαιρετικά συγκεντρωτικού τρόπου διαχείρισης των θεμάτων του υπουργείου Εξωτερικών, της (δυστυχώς όχι για πρώτη φορά) περιθωριοποίησης του διπλωματικού δυναμικού και της –διαφορετικών διαβαθμίσεων αλλά πάντως προφανούς– ανεπάρκειας του πολιτικού προσωπικού στον χώρο της εθνικής ασφάλειας.

Οσον αφορά την Τουρκία, η εκπορευόμενη ένταση (μείγμα αλαζονείας και ανασφάλειας), που προκαλείται από έναν συνδυασμό εσωτερικών και εξωτερικών προβλημάτων, αλλά συνδέεται και με πάγιες επιδιώξεις της Αγκυρας, αναμένεται να συνεχιστεί τουλάχιστον έως τις προεδρικές εκλογές (του 2019;) και άρα η Ελλάδα καλείται να διαμορφώσει μια αποτελεσματικότερη στρατηγική διαχείρισης. Κεντρικά στοιχεία θα πρέπει να αποτελέσουν ο καλύτερος συντονισμός των υπουργείων Εξωτερικών και Αμυνας, οι εξαιρετικά προσεκτικές δηλώσεις (αλλά και η αποφυγή υπερβολών από τα ημέτερα ΜΜΕ), η ενεργοποίηση πολλαπλών διαύλων επικοινωνίας με την άλλη πλευρά του Αιγαίου και η ενίσχυση του στοιχείου της προσωπικής διπλωματίας στο ανώτατο επίπεδο. Μεσομακροπρόθεσμα χρειάζεται υλοποίηση των απαραίτητων διαρθρωτικών αλλαγών στα υπουργεία Εθνικής Αμυνας, Εξωτερικών και Προστασίας του Πολίτη και ο ανασχεδιασμός της εσωτερικής και εξωτερικής εξισορρόπησης στο πλαίσιο της πολιτικής εθνικής ασφάλειας.

Τέλος, η υπόθεση των δύο στρατιωτικών ανατρέπει πολυετή διμερή συνεννόηση και πρακτική και αποτελεί ανησυχητική «παραβίαση εμπιστοσύνης». Ελπίζοντας ότι ο πρόεδρος Ερντογάν δεν θα ακούσει τις εισηγήσεις των «Ηρακλέων του Στέμματος», η Αθήνα θα πρέπει να ετοιμάσει σειρά κλιμακούμενων διπλωματικών κινήσεων με στόχο να εκθέσει διεθνώς την Αγκυρα και να αυξήσει το κόστος της απαράδεκτης τουρκικής συμπεριφοράς.

* Ο κ. Θάνος Π. Ντόκος είναι γενικός διευθυντής στο ΕΛΙΑΜΕΠ.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ