Γράμματα Αναγνωστών

ΠΟΛΙΤΙΚΗ

ΕΤΙΚΕΤΕΣ: Γραμματα Aναγνωστων

Είναι επιλεκτική η ευαισθησία Ε.Ε.;

Κύριε διευθυντά
Προ ημερών, σύσσωμη η Ε.Ε., με πρωτοστατούσες τη Γερμανία και τη Γαλλία, συνέτρεξε τη διεθνή διαμαρτυρία της Αγγλίας για την (όχι απολύτως αποδεδειγμένη αλλά προφανή) δηλητηρίαση με χημική σκόνη Novichok του διπλού πράκτορα Σκριπάλ και της κόρης του Γιούλια.

Εάν η απόπειρα φόνου Αγγλων υπηκόων στην Αγγλία αποτελεί επαρκές casus belli για να υπερασπιστεί η Ε.Ε. το δικαίωμα ζωής και ελευθερίας των Ρωσοάγγλων Σκριπάλ, πόσο μάλλον casus belli θα πρέπει να αποτελέσει η σύλληψη και ομηρία  δύο αθώων Ελλήνων αξιωματικών, οι οποίοι, ενώ εκτελούσαν το εντεταλμένο καθήκον τους, έπεσαν στην ενέδρα τουρκικής περιπόλου, γεγονός που συχνά συμβαίνει από τις πλευρές των δύο χωρών στα σημεία όπου η γραμμή των συνόρων καθίσταται δυσδιάκριτη.

Δυσδιάκριτη, βέβαια, δεν σημαίνει ότι δεν εξακολουθεί να υφίσταται –και  να ορίζει τα σύνορα Ε.Ε. και Τουρκίας– και ότι διαμαρτυρόμενη έντονα προς την Τουρκία η Ε.Ε. εξασκεί το φυσικό της δικαίωμα να προστατεύει τα σύνορά της!

Η ελληνική κυβέρνηση θα πρέπει να διαμαρτυρηθεί στους Ευρωπαίους εταίρους μας, αλλά και στον διεθνή Τύπο, για τα δύο μέτρα και δύο σταθμά.

Μιχαλης Μοσχος, Seymour Place, London W1H

Ολοι οφείλουμε στον Χόκινγκ

Κύριε διευθυντά
Στις 14 Μαρτίου «αναχώρησε» για το μεγάλο διαστημικό ταξίδι του ο διάσημος Βρετανός θεωρητικός φυσικός και κοσμολόγος Στίβεν Χόκινγκ, επιστήμονας παγκόσμιας εμβέλειας, πολυβραβευμένος για τις πρωτοποριακές θεωρίες και ανακαλύψεις, το συγγραφικό του έργο και τις πολύτιμες πληροφορίες που άφησε στους επιγόνους του μετά τις πολύχρονες και επίπονες μελέτες και παρατηρήσεις του στον άπειρο συμπαντικό κόσμο.

Ο «πιο φωτεινός αστέρας» της σύγχρονης κοσμολογίας, όπως χαρακτηρίστηκε ο επαναστατικός ερευνητής της μαύρης τρύπας, της καταγωγής του σύμπαντος και των πολλαπλών συμπάντων, χάραξε νέους δρόμους στον χώρο της επιστήμης του σαν εκείνους που είχε χαράξει τον προηγούμενο αιώνα ο πολύς Αϊνστάιν. Τώρα το δαιμονιώδες πνεύμα του θα διασχίζει τα άπειρα σύμπαντα, ενδεχομένως προς αναζήτηση του Θεού, την ύπαρξη του οποίου αμφισβήτησε, καθώς απαντώντας σε σχετική ερώτηση δημοσιογράφων απάντησε: «Δεν ξέρω αν υπάρχει. Προς το παρόν, τουλάχιστον, δεν Τον έχω συναντήσει». Ανησυχούσε για τη διάχυτη στον κόσμο βία, επιθετικότητα και τρομοκρατία. Σε μια τελευταία διάλεξή του είχε υπογραμμίσει μεταξύ των άλλων: «Αν μπορούσα να διορθώσω ένα μειονέκτημα της ανθρωπότητας αυτό θα ήταν η βία και η επιθετικότητα. Πρέπει να αντικαταστήσουμε την επιθετικότητα με την ενσυναίσθηση, δηλαδή να νοιαζόμαστε περισσότερο για τους γύρω μας και να μπορούμε να μπούμε στη θέση τους». Προφανώς η δήλωση αυτή ήταν η μεγαλύτερη παρακαταθήκη που μας άφησε ο μεγάλος διανοητής, σε έναν επίγειο κόσμο που σπαράσσεται από τη βία και τους αιματηρούς πολέμους.

Δημητριος Δημηνας, Δικηγόρος, Κατερίνη

Συν Αθηνά και χείρα κίνει

Κύριε διευθυντά
Η κυβέρνηση θα προσπαθήσει να κρατηθεί στην εξουσία με νύχια και με δόντια μέχρι το φθινόπωρο του 2019. Τρεις αντικειμενικοί, κατά το μάλλον ή ήττον, λόγοι στηρίζουν αυτόν τον ισχυρισμό.

Πρώτα, με τα σημερινά δημοσκοπικά δεδομένα αλλά και τη γενικότερη πολιτική κατάσταση, αν γίνουν εκλογές νωρίτερα, 70+ από τους 145 βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ δεν θα επανεκλεγούν.

Επειτα, το αργότερο τον Μάρτιο του 2020, θα έχουμε προεδρικές εκλογές και, αν δεν υπάρξει συμφωνία, θα έχουμε πάλι βουλευτικές εκλογές. Τέλος, οι επόμενες βουλευτικές εκλογές θα γίνουν με το σύστημα της απλής αναλογικής και ένας ΣΥΡΙΖΑ με 15%-20%  έχει μεγάλες πιθανότητες να επιστρέψει στην κυβέρνηση. Βεβαίως, υπάρχουν μια σειρά από γεγονότα που, αν συμβούν, μπορούν να επιταχύνουν τις βουλευτικές εκλογές, όπως μια ένταση της κρίσης στις σχέσεις μας με την Τουρκία ή μια ένταση της οικονομικής κρίσης. Αλλά αυτά απλά θα δώσουν μερικούς μήνες ακόμη στην κυβέρνηση που θα εκλεγεί στις επόμενες εκλογές μέχρι τις προεδρικές εκλογές του Μαρτίου του 2020. Πάμε, λοιπόν, προς ακυβερνησία, σε μια από τις πιο δύσκολες στιγμές της νεότερης ιστορίας μας.

Για να αποφευχθεί αυτή η ακυβερνησία, με άρθρο του στην «Κ» της 12ης Μαρτίου, ο Στέφανος Μάνος πρότεινε στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας να παραιτηθεί, ώστε να αποφευχθούν οι προεδρικές εκλογές το 2020 και να δοθεί χρόνος στην κυβέρνηση που θα προκύψει από τις επόμενες εκλογές για να αντιμετωπίσει τα σοβαρά προβλήματα της χώρας.  Η πρόταση είναι καλή. Αμφιβάλλω όμως αν ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας θα το πράξει. Οχι γιατί είναι θεσμικός.  Εδώ, δεν παραιτήθηκε με την κατάργηση της κυριαρχίας της χώρας και του δημοκρατικού πολιτεύματος, και την παραβίαση τόσων ανθρωπίνων δικαιωμάτων, κατά παράβαση κάθε έννοιας συνταγματικού, ευρωπαϊκού και διεθνούς δικαίου, με τα μνημόνια! Αλλά ακριβώς γιατί, ενώ είναι καλός άνθρωπος, χριστιανός και ακαδημαϊκός, δεν έχει τα ηγετικά χαρίσματα που απαιτούνται.

Και έτσι η χώρα οδηγείται στο άγνωστο με βάρκα την ελπίδα. Είναι στο έλεος του Θεού. Και αυτό είναι καλό, γιατί η ιστορία μάς διδάσκει ότι ο Θεός μας αγαπάει, όχι χάριν ημών αλλά χάριν των προγόνων μας! Διαφορετικά, με τα λάθη που έχουμε κάνει και συνεχίζουμε να κάνουμε, δεν θα υπήρχαμε καν! Και πού θα πάει; Θα μας ξυπνήσει. Αργά ή γρήγορα. Ας ελπίσουμε μόνο να μην είναι πολύ αργά και το ξύπνημα να μην είναι πολύ οδυνηρό... Κι ένα σύντομο σχόλιο για το άρθρο σας στην «Κ» της 11ης Μαρτίου, με τίτλο «Η Ομογένεια». Η Ομογένεια θα συστρατευθεί όταν η Ελλάς στρατευθεί!

Σπυρος Β. Μπαζινας, Βιέννη

«Ευχαριστώ Κωστή για το όνειρό μου»

Κύριε διευθυντά
Πριν από πολλά χρόνια, όταν πήγαινα στην 1η τάξη του δημόσιου δημοτικού σχολείου του Νέου Ψυχικού, η εξαιρετική δασκάλα μας, αείμνηστη Καλλιόπη Γουβιανάκη, μας ρώτησε τι θέλουμε να γίνουμε άμα θα μεγαλώσουμε. Οταν έφτασε η σειρά μου της απάντησα: «Θέλω να σπουδάσω και να πάω στην Αμερική να πω στους Ελληνοαμερικανούς να έρθουν στην Ελλάδα και να τη βοηθήσουν να γίνει σαν την Αμερική».

Τα χρόνια πέρασαν, τέλειωσα το πανεπιστήμιο, έγινα φαρμακοποιός, αλλά ποτέ δεν αξιώθηκα να πάω στην Αμερική και να καλέσω τους συμπατριώτες μας να επιστρέψουν στην πατρίδα, για να τη βοηθήσουν, ώστε να γίνει σαν την Αμερική.

Από τα φύλλα της «Καθημερινής» της 4ης και 14ης Μαρτίου πληροφορήθηκα με μεγάλη χαρά, ότι το μεγαλεπήβολο παιδικό όνειρό μου το πραγματοποίησε ένα σπουδαίο παλικάρι, ένα υπέροχο Ελληνόπουλο, ο Κωστής Λάσκαρης. Ευχαριστώ από τα βάθη της ψυχής μου τον απόφοιτο της Σχολής Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου (ΕΜΠ) Κωστή Λάσκαρη, που μου έδωσε αυτή τη χαρά.  Συγχαίρω θερμότατα τους γονείς, αλλά και τους δασκάλους αυτού του καταπληκτικού νέου και εύχομαι στον Μεγαλοδύναμο να του δίνει φώτιση, υγεία και δύναμη για να έχει επιτυχή πορεία στο μεγάλο έργο που έχει αναλάβει. Ταυτοχρόνως, συγχαίρω και ευχαριστώ ολόψυχα και τους εξίσου άξιους με τον Λάσκαρη, συναδέλφους του, Τάσο Βήχο, Μάνο Πολιούδη, Βασίλη Παπανικολάου και όλα τα άλλα παιδιά της ομάδας του «Προμηθέα», παλιά και νέα, και τους εύχομαι να έχουν υγεία, να σημειώνουν πάντα επιτυχίες και το παράδειγμά τους να το ακολουθήσουν όλοι οι νέοι μας, διότι η Ελλάδα χρειάζεται όλα τα παιδιά της να προοδεύουν και να διακρίνονται στις επιστήμες, στις τέχνες, στον αθλητισμό κ.α.

Πρέπει όλοι να πιστέψουμε ότι μόνο με τη συνεχή προσπάθεια για αριστεία θα μπορέσουμε να βγούμε από τη μιζέρια των, αφού είμαι βέβαιος πως σε μία χώρα η Δημοκρατία επιβιώνει, μόνον όταν οι κάτοικοί της έχουν ως βασικό στόχο τους την αριστεία.

Μιλτιαδης Καυκαλετος, Φαρμακοποιός


Η μάνα του γαμπρού, του Παναγιώτη, δάγκωσε τα χείλη μετά το γαμήλιο γλεντοκόπι· το ρόδι της καλοτυχιάς, όλο γλιστρούσε κάτω από το πόδι της νύφης, της Χρυσούλας, κακός οιωνός σκέφτηκε η κυρά Αντώνα. Εγινε επιστράτευση κι ο γιος της μαζί με χιλιάδες άλλους εστάλη στο Μακεδονικό μέτωπο. Επεσε ηρωικώς μαχόμενος, στη νικηφόρο για τα ελληνικά όπλα μάχη των Γιαννιτσών (Οκτώβριος 1912) απ’ όπου και η φωτογραφία, στην πρώτη γραμμή του πυρός. Την ίδια μέρα που τουρκικό βόλι έβρισκε τον άντρα της, η Χρυσούλα ένιωσε πρώτη φορά σκίρτημα νέας ζωής στα σπλάγχνα της. Θα γεννιόταν κόρη.

«Θέρος, τρύγος, πόλεμος», ο ήρωας πατέρας και η κοιλάρφανη Παναγιώτα

Κύριε διευθυντά
Στον ιστορικό ναό του Αγιώργη της Πιάνας Αρκαδίας, ακουγόταν ραγισμένη από συγκίνηση η φωνή του Παπαγιώργη. «Στέφεται ο δούλος του Θεού Παναγιώτης, την δούλην του Θεού Χρυσούλαν, εις το όνομα του Πατρός και του Υιού και του Αγίου Πνεύματος. Αμήν»! Ηταν καλοκαίρι του 1912. Η Χρυσούλα, η νύφη, ήταν κόρη του. Ο Παναγιώτης Ιωάννου Πλιώτας, ο γαμπρός.

Μετά το μυστήριο στήθηκε χορός στο προαύλιο του Αγιώργη. Τα τραγούδια του γάμου ακούγονταν με φωνές σπασμένες από τη συναισθηματική φόρτιση και έσβηναν απαλά στα ψηλά ελάτια του Μαινάλου. Το γλέντι δεν κράτησε πολύ. Η νύφη κι ο γαμπρός είχαν πολύ δρόμο να διαβούν, ως την Αλβάνιτσα, το χωριό του γαμπρού.

Οι συμπέθεροι που συνόδευαν τον γαμπρό δεν ήθελαν να τους πάρει η νύχτα. Η Αντώνα, η μάνα του γαμπρού, παπαδοκόρη και η ίδια, υποδέχτηκε τη νύφη στην είσοδο του σπιτιού. Το καθιερωμένο ρόδι, όλο γλιστρούσε, κάτω από το πόδι της νύφης, σαν να μην ήθελε να δείξει αυτό που συμβόλιζε. Πέρασε το καλοκαίρι και μπήκε ο Σεπτέμβρης. Τα σταφύλια ωρίμαζαν και πλησίαζε ο τρύγος. «Θέρος, τρύγος, πόλεμος», κατά που λέει ο λαός. Ο τρύγος όμως δεν άρχισε ποτέ για τον γαμπρό, γιατί τον πρόφτασε ο πόλεμος.

Στις 17 Σεπτεμβρίου ήρθε η διαταγή επιστράτευσης. Εντός 24 ωρών παρουσία στο 11ο Σύνταγμα στην Τρίπολη. Από την Τρίπολη στον Πειραιά. Από τον Πειραιά ακτοπλοϊκά στην Αγία Μαρίνα Φθιώτιδας. Λαμία, Δομοκός, Φάρσαλα, Ελασσώνα, μεθόριος!

Ο Παναγιώτης, στρατιώτης του 5ου Λόχου, του 11ου Συντάγματος της 4ης Μεραρχίας, εξορμά κι αυτός για την απελευθέρωση της Μακεδονίας. Η ορμή του Ελληνικού Στρατού είναι ασυγκράτητη. Ανατρέπει κάθε αντίσταση και προελαύνει νικηφόρα ελευθερώνοντας τους σκλάβους αδελφούς.
Αν πέσουν τα Γιαννιτσά κρίνεται γρήγορα η όλη έκβαση αυτού του πολέμου. Ο εχθρός έχει καλά οχυρώσει τα υψώματα που είναι πέρα από τον κάμπο και τα βαλτοτόπια. Το πεζικό καλείται να κάνει προέλαση, ακάλυπτο, προς την οχυρωμένη τοποθεσία, υπό καταιγιστική βροχή.
19 Οκτωβρίου 1912. Η βροχή δυναμώνει. Η μάχη αρχίζει. Ο ηρωισμός του Ελληνικού Στρατού δεν μπορεί να αποδοθεί με τον λόγο. Βαλλόμενος καταιγιστικά προελαύνει ακάλυπτος κατά των οχυρών και παλεύει σώμα με σώμα, με εφ' όπλου λόγχη. Πέφτει το σκοτάδι. Τα όπλα σιγούν. 20 Οκτωβρίου 1912. Πρωί πρωί, με δυναμωμένη τη βροχή, η μάχη συνεχίζεται σκληρή. Σε λίγες ώρες, η νίκη θα στεφανώσει τα μέτωπα των ηρώων. Εκεί, στη μεγάλη αντάρα της τελικής προσπάθειας και της μεγάλης δόξας, άσπλαχνο, άδικο, βόλι πικρό, πήρε ψηλά κοντά στους Αθανάτους τον στρατιώτη Παναγιώτη Πλιώτα, του Ιωάννου και της Αντώνας.

Στην κοιλιά της Χρυσούλας εκείνη την ώρα σκίρτησε το κυοφορούμενο, παίρνοντας το μήνυμα ότι δεν θα γνωρίσει ποτέ στη ζωή αυτή τον ήρωα πατέρα του.
Θα πάρει μόνο το όνομά του και τη δόξα του! Αμήν.

Μιχαλης Μιχαλακοπουλος

Οι κυνηγοί έπιναν νερό στον Κυκλόβορο

Κύριε διευθυντά
Με αφορμή την επιστολή που δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα της 2ας Μαρτίου 2018, σχετικά με «τα ποτάμια που εγκιβωτίσαμε», σας αναφέρω ότι υπήρχε και τρίτος ποταμός που είχε την «ίδια τύχη». Ηταν ο ποταμός Κυκλόβορος. Επήγαζε εις ένα σημείον, στο κέντρο σήμερα του Γαλατσίου. Τα νερά του κατέβαιναν μέσω ρεματιάς και της σημερινής οδού Φωκίωνος Νέγρη, προς την οδόν Πατησίων και εκείθεν δεξιά, μέσω της οδού Μάρνη εχύνοντο εις τον Κηφισόν.

Παλαιοί κυνηγοί διηγούνται πως ξεδίψαγαν αυτοί και τα σκυλιά τους στις πηγές του Κυκλόβορου.

Σήμερα, αμφιβάλλω αν υπάρχει η πηγή, διότι η άλλοτε γύρω δασώδης περιοχή «κατελήφθη» από οικισμούς και λατομεία.

Ετσι, στους εγκιβωτισμένους ποταμούς της Αττικής προστίθεται και ο «αποθανών» Κυκλόβορος.

Αλεξανδρος Πετροπουλος, Ψυχικό

Η ταυτότητα των Ελλήνων

Κύριε διευθυντά
Κομβική ημέρα για το έθνος μας η 25η Μαρτίου. Ενδοξη ημέρα εθνικής παλιγγενεσίας. Ημέρα ρίγους και τιμής για αυτούς που διαχρονικά μάχονται υπέρ των υψίστων ιδανικών της ελευθερίας, είτε εθνικής είτε οποιασδήποτε άλλης μορφής. Ημέρα περηφάνιας. Περηφάνιας που ανήκουμε σε μια πατρίδα που έχει μοχθήσει και έχει βασανιστεί πολλάκις, αλλά ποτέ δεν το έβαλε κάτω. Που αψηφώντας τους κινδύνους μάχεται για το δίκαιο.

Αυτή η επέτειος παραδόξως, αντί να μας ενώνει, πολλές φορές μας διχάζει. Μας διχάζει για το αν αυτοί που υμνούν τους ήρωες του 1821 είναι πραγματικοί Ελληνες ή όχι. Ομως, ποιος πραγματικά είναι ο Ελληνας; Είναι αυτός που κατάγεται από την Ελλάδα, είναι χριστιανός Ορθόδοξος, εκφράζεται στην ελληνική γλώσσα και διαθέτει τα «ελληνικά» εξωτερικά χαρακτηριστικά; Πολλοί θεωρούν ότι αυτός είναι ο γνήσιος Ελληνας και κατά συνέπεια απόγονος και συνεχιστής των αγωνιστών της Ελληνικής Επανάστασης. Ομως, ας αναλογισθούμε ποια πραγματικά χαρακτηριστικά πρέπει να διαθέτει κάποιος για να χαρακτηρίζεται Ελληνας. Σίγουρα πάντως αυτό δεν έχει να κάνει με το αν κάποιος θεωρείται Ελληνας στα χαρτιά. Ελληνας είναι αυτός που αρχικά σέβεται την πολιτεία στην οποία ανήκει. Αυτός που σέβεται τη διαφορετικότητα των άλλων, που συμπονάει τους συνανθρώπους του. Αυτός που πρεσβεύει τα αρχαιοελληνικά ιδανικά και τις αξίες, που σέβεται τις υπόλοιπες εθνικότητες και ταυτόχρονα αγαπά το έθνος του. Που ακόμη και αν κατάγεται από μια άλλη χώρα, και συνεπώς δεν γνωρίζει καλά την ελληνική γλώσσα, θα στείλει τα παιδιά του στο ελληνικό σχολείο και θα είναι ευγνώμων που το ελληνικό κράτος του παρέχει δωρεάν εκπαίδευση. Αυτός, που στην παρέλαση θα κρατήσει την ελληνική σημαία άσχετα με το αν κατάγεται από αυτήν την πατρίδα και θα την κρατήσει με δέος, περηφάνια και με ευγνωμοσύνη. Αδιαμφισβήτητα, ένας λαός ορίζει την εθνική του ταυτότητα αναζητώντας τις καταβολές του και με βάση τον ιστό των κοινών χαρακτηριστικών που διαθέτει. Αυτά όμως δεν είναι πάντοτε τα χαρακτηριστικά για τον προσδιορισμό της εθνικής ταυτότητας. Δεν μπορείς να είσαι ρατσιστής και να θεωρείς τον εαυτό σου απόγονο του Σωκράτη, ούτε να είσαι μισαλλόδοξος και να θεωρείσαι απόγονος του Κλεισθένη και του Περικλή.

Η Ελλάδα έχει περιέλθει σε μία δυσχερέστατη φάση. Δεν είναι ούτε η πρώτη αλλά ούτε και η τελευταία φορά. Οι Ελληνες που ήταν υπό τον οθωμανικό ζυγό επί αιώνες, αδιαμφισβήτητα ήταν σε πολύ χειρότερη κατάσταση. Ομως δεν λύγισαν και με ομόνοια, παραμερίζοντας ο καθένας το ιδιωτικό του όφελος, αγωνίστηκαν υπέρ της ελευθερίας, υπέρ του υπέρτατου αγαθού της ελευθερίας της πατρίδας. Ετσι και τώρα, οι Ελληνες πρέπει να προπορευτούν με ενότητα, παρά τις συμπληγάδες. «Αν οι Ελληνες αποκτήσουν μόρφωση και ενότητα, αλίμονό μας», είχε πει κάποτε ο Ουίνστον Τσώρτσιλ. Μόρφωση αποκτήσαμε, ενότητα πότε;

Ιωαννης Πρωτοπαπας, Ελλην της Κύπρου

Οι Μακεδόνες στον Αγώνα του ’21

Κύριε διευθυντά
Η Μακεδονία κατά την περίοδο της Τουρκοκρατίας διακρίθηκε για τη συμμετοχή της στους εθνικούς αγώνες. Την Επανάσταση του 1821 προετοίμασαν εν μέσω πολλών αντιξοοτήτων και κυρίως κινδύνων η Εκκλησία, οι διδάσκαλοι του Γένους, τα σώματα των Κλεφτών και Αρματολών και κατά κύριο λόγο η Φιλική Εταιρεία.

Με τρεις μεγάλες εστίες που δημιούργησαν οι Μακεδόνες, ήτοι στη Χαλκιδική υπό τον Εμμανουήλ Παπά, στην περιοχή Βεροίας, Ναούσης και Εδέσσης και στην περιοχή Πιερίας - Ολύμπου, αντέστησαν σθεναρώς στους Τούρκους και συνέβαλαν τα μέγιστα στην επιτυχή έκβαση του υπέρ πίστεως και πατρίδος ιερού αγώνος των Πανελλήνων.

Οταν, υπό τις ευλογίες της Εκκλησίας, την 25η Μαρτίου 1821 υψώνετο στην Αγία Λαύρα η σημαία της Ελληνικής Επαναστάσεως, και η μία κατόπιν της άλλης εξεγείρονταν οι υπόδουλες ελληνικές πόλεις της Μακεδονίας, οι Σέρρες επαναστάτησαν και αυτές, υπό την αρχηγία και τις οδηγίες του μεγάλου τέκνου τους Εμμανουήλ Παπά, ο οποίος διέθεσε ολόκληρη τη σεβαστή περιουσία του, όλον του το είναι, τη ζωή του και τη ζωή όλων των μελών της οικογενείας του υπέρ του απελευθερωτικού αγώνος των Πανελλήνων.

Ο Εμμανουήλ Παπάς, προς ενίσχυση του αγώνος στη Χαλκιδική, ανεχώρησε την 27η Οκτωβρίου 1821 για την Υδρα, προκειμένου να επιτύχει βοήθεια από πλοία και πολεμοφόδια. Δεν ήταν, όμως, φευ, πεπρωμένο να φθάση στην Υδρα, διότι ύστερα από τόσες κακουχίες και έντονες συγκινήσεις, υπέστη εν πλω συγκοπή της καρδίας και απέθανε την 5η Δεκεμβρίου 1821 σε ηλικία μόλις 48 ετών, ενώ το πλοίο παρέπλεε τον Καφηρέα (Κάβο Ντόρο), και ετάφη στην Υδρα με τιμές αρχιστρατήγου, τίτλον που απένειμε εις αυτόν ο Δημήτριος Υψηλάντης, γενικός επίτροπος της εν Ναυπλίω επαναστατικής κυβερνήσεως. Ετσι, εξέλιπε μια μορφή του ιερού αγώνος των Ελλήνων του 1821, στον ένθερμο πατριωτισμό του οποίου ωφείλετο η επαναστατική κίνηση της Μακεδονίας.

Τελικώς, η επανάσταση στη Μακεδονία καταπνίγηκε στο αίμα, αφού οι Τούρκοι διέθεσαν προς τούτο μεγάλες στρατιωτικές δυνάμεις. Παρά ταύτα, όμως, το αγωνιστικό φρόνημα των Μακεδόνων δεν κάμφθηκε και συνέχισαν ούτοι απτόητοι τον αγώνα, παρέχοντες τη συνδρομή τους στους αγωνιζόμενους Ελληνες. Προκειμένου, λοιπόν, να συνεχίσουν τον αγώνα τους και την πολύτιμη συνεισφορά τους στην Εθνεγερσία, κατήλθαν στη Νότια Ελλάδα και αφού συγκρότησαν τη Μακεδονική Φάλαγγα, παρέσχον αμέριστα τη συνδρομή τους στην απελευθέρωση του έθνους των Ελλήνων μέχρι του διπλωματικού τυπικού τέρματος της Ελληνικής Επαναστάσεως, που έλαβε χώραν το έτος 1830 με το Πρωτόκολλο του Λονδίνου, διά του οποίου ανεγνωρίσθη διεθνώς το ελληνικό κράτος με όρια τον Σπερχειό και τον Αχελώο.

Κωνσταντινος Β. Χιωλος, Διδάκτωρ Νομικής, επίτιμος δικηγόρος

«Ρέκβιεμ» του Βέρντι σ’ ένα στρατόπεδο...

Κύριε διευθυντά
Στην «Κ» της Κυριακής 25/2 δημοσιεύθηκε ενδιαφέρον άρθρο του κ. Σταύρου Τζίμα για «Τα Bιολιά του Νταχάου», τα οποία επέζησαν του Ολοκαυτώματος εν αντιθέσει με τους κρατούμενους βιολιστές που εξαφανίσθηκαν στους φούρνους των γερμανικών στρατοπέδων.

Η μανία που έχουν οι Γερμανοί με τη μουσική είναι γνωστή και έχει σχολιασθεί αρκετά, κυρίως σαν απορία του πώς ένας τόσο φιλόμουσος λαός μπόρεσε να συλλάβει και να εκτελέσει έναν τόσο μακάβριο και βάρβαρο σχεδιασμό για τη μαζική εξόντωση συνανθρώπων που το μόνο τους λάθος ήταν η μοίρα τους να είχαν γεννηθεί Εβραίοι. Μήπως, εν τέλει, η μουσική δεν εξημερώνει τα ήθη;

Σχετική με την περίπτωση των βιολιών του Νταχάου είναι και η παρακάτω συγκλονιστική ιστορία με το έργο αυτό του Βέρντι, που συνδέεται με Εβραίους κρατούμενους στο ναζιστικό στρατόπεδο του Terezin κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, διότι, υπό συνθήκες απερίγραπτου τρόμου, μία ομάδα κρατουμένων κατόρθωσε να ανεβάσει τη μεγαλύτερη μουσική παραγωγή του Ολοκαυτώματος, που χρησίμευσε επίσης σαν ένα είδος αντίστασης των μελλοθανάτων προς τους ναζί.

Επιδιώκοντας να ξεγελάσουν τον κόσμο με τη δημιουργία ενός «πρότυπου γκέτο», οι ναζί μετέφεραν την αφρόκρεμα της εβραϊκής διανόησης στο στρατόπεδο αυτό, στο Theresienstadt, που απέχει περί τα 55 χλμ. από την Πράγα. Μέσα σε τριάμισι χρόνια, 150.000 Εβραίοι πέρασαν από αυτό το «γκέτο» και εξ αυτών 98.700 θανατώθηκαν στους θαλάμους αερίων του Αουσβιτς, 35.000 πέθαναν από κακουχία και περί τους 14.000 διασώθηκαν.

Ενας από τους κρατουμένους, ο διευθυντής ορχήστρας Raphael Schachter, κατόρθωσε να συγκεντρώσει αρκετούς μουσικούς και να ετοιμάσει μία παράσταση του «Ρέκβιεμ» του Βέρντι. Στο Terezin, η ομάδα που μαζευόταν τα βράδια, μετά την εξαντλητική δουλειά της ημέρας, σε ένα υπόγειο ενός από τα κτίρια του στρατοπέδου, αποτελείτο από 150 άτομα.

Ο αριθμός αυτός δεν ήταν ποτέ σίγουρος, διότι αιφνίδια, χωρίς προειδοποίηση, οι Αρχές έπαιρναν κάποιον από την ορχήστρα για προώθηση σε στρατόπεδο θανάτου και, έτσι, ο Schachter έπρεπε να αναπληρώσει το κενό όπως όπως. Στην αρχή ο αρχιμουσικός διέθετε μόνο μία παρτιτούρα καθώς και ένα παλιό πιάνο και η ομάδα χρειάσθηκε να αποστηθίσει τα κείμενα μιας 90λεπτης παράστασης στα Λατινικά. Κάποια στιγμή όμως, ως διά μαγείας, εμφανίσθηκαν κάμποσα μουσικά όργανα και οι πρόβες σοβάρεψαν. (Βλέπετε, οι τότε Γερμανοί μπορεί να ήταν απάνθρωποι εκτελεστές, είχαν όμως μουσική κουλτούρα και σκέφθηκαν να βοηθήσουν την προσπάθεια των κρατουμένων τους.)

Στο έργο αυτό, οι Εβραίοι της ορχήστρας έβλεπαν πολλές αλληγορίες. Το Dies Irae - Ημέρες Οργής το έβλεπαν σαν την οργή του Θεού που θα έπεφτε επί των κεφαλών των δημίων τους, που όριζαν τη ζωή και τον θάνατο. Η παράσταση τελειώνει με ένα δυνατό Libera Me - Ελευθέρωσέ με, Κύριε, από τον αιώνιο θάνατο όταν Συ έρθεις να κρίνεις τον κόσμο με το πυρ. Μία ακόμη τέλεια αλληγορία στην εβραϊκή πίστη, η οποία, με τη βοήθεια του Θεού, αντέχει στις ακρότητες των εχθρών της πίστης.

Ο πρύτανης του Καθολικού Πανεπιστημίου Μουσικής Murry Sidlin αποκάλεσε το Ρέκβιεμ του Τερεζίν «θρίαμβο των αιχμαλώτων ... κατάκτηση των αρίστων της ανθρωπότητας επί των χειρίστων της ανθρωπότητας». Οι έγκλειστοι του Τερεζίν έδωσαν 16 εν όλω παραστάσεις με κοινό το προσωπικό της Γκεστάπο και αξιωματικούς της Βέρμαχτ. Μερικοί Γερμανοί βρήκαν διασκεδαστικό το ότι Εβραίοι μουσικοί τραγουδούσαν χριστιανική ωδή στον θάνατο τη στιγμή που βρίσκονταν στο κατώφλι της αιωνιότητας...

Ι. Ιωσηφ, Πόρτο Ράφτη

Ο Αγέλαος, ο Χέγκελ και οι διχασμοί

Κύριε διευθυντά
Ο Συμμαχικός Πόλεμος (220-217 π.Χ.) δίχασε και αποδυνάμωσε τους Ελληνες. Μακεδόνες και Αχαιοί αντιμέτωποι με τους Αιτωλούς και τους Σπαρτιάτες. Η σύγκρουση αδελφοκτόνος, αδυσώπητη. Στη Ναύπακτο, όπου συνήλθαν τελικά οι αντίπαλοι, έλαβε τον λόγο και ο Ναυπάκτιος πολιτικός Αγέλαος, συνιστώντας σύνεση και ενότητα:

«Το καλύτερο που έχουν να κάνουν οι Ελληνες είναι να χρωστούν μεγάλη χάρη στους θεούς και να προχωρήσουν με μία σκέψη δένοντας τα χέρια, όπως αυτοί που περνάνε τα ποτάμια, να αποκρούουν τις επιθέσεις των βαρβάρων σώζοντας τον εαυτό τους και τις πόλεις τους. (…) Γιατί είναι φανερό στον καθένα, που και λίγο ανακατεύεται με την πολιτική, ότι, είτε οι Καρχηδόνιοι νικήσουν τους Ρωμαίους είτε οι Ρωμαίοι τους Καρχηδόνιους, είναι φυσικό να μην περιοριστούν οι νικητές με κανέναν τρόπο στην κυριαρχία της Ιταλίας και της Σικελίας, αλλά να έρθουν στην Ελλάδα και να προσπαθήσουν να επεκτείνουν τα σχέδιά τους και την εξουσία τους πέρα από το κανονικό. Συμβούλεψε λοιπόν να φυλαχτούν όλοι από την επικίνδυνη περίσταση και προπάντων ο Φίλιππος. (…) Γιατί, αν μια φορά περιμένει να σταθούν πάνω από την Ελλάδα τα νέφη που τώρα φαίνονται στη Δύση, είπε πως πολύ φοβάται ότι οι ανακωχές και οι πόλεμοι και όλα τα παιχνίδια που τώρα παίζουμε μεταξύ μας θα κοπούν για όλους μας· τότε θα παρακαλούμε τους θεούς να μας δώσουν και πάλι την ελευθερία να ρυθμίζουμε τις διαφορές μας, όποτε θέλουμε αλλά θα είναι πολύ αργά» (Πολυβίου, Ιστορίαι, 5. 104.).

Τα λόγια του Αγελάου στάθηκαν προφητικά, γιατί το πανελλήνιο αυτό συνέδριο ήταν το τελευταίο που έγινε «με συμβαλλόμενα μέρη μόνο Ελληνες» (Herman Bengtson, Ιστορία της αρχαίας Ελλάδος, μτφρ. Αντρέα Γαβρίλη, Εκδ. Μέλισσα, Αθήνα 1991, σ. 358).

Η Ιστορία διδάσκει, αποφαίνεται ο Χέγκελ, οι άνθρωποι δεν διδάσκονται από αυτήν. Η σωτηρία όμως της πατρίδας παραμένει πάντοτε πρώτιστο χρέος. Γι’ αυτό τα λάθη της ηγεσίας που διαπράττονται από έλλειψη προνοητικότητας είναι ασυγχώρητα.

Θεοδωρος Σ. Κατσουλακος, δ.Φ.

Αραγε, έχει τέλος αυτή η κατάντια;

Kύριε διευθυντά
Δυστυχώς, σε αυτή τη χώρα είτε είναι ποδόσφαιρο, με νωπά μάλιστα τα πρόσφατα εξευτελιστικά για τη χώρα επεισόδια, είτε εξοπλιστικά, είτε δημόσια έργα-προμήθειες, είτε ακόμη και φάρμακα, παντού εμφανίζονται σχέσεις διαπλοκής. Σχέσεις διαπλοκής ανάμεσα στα οικονομικά συμφέροντα και στην πολιτική! Αναμφισβήτητα, οι οικονομικοί παράγοντες καθ’ όλη τη διάρκεια της Μεταπολίτευσης προσπάθησαν και προσπαθούν με τους δικούς τους τρόπους, θεμιτούς και αθέμιτους, να επιβληθούν στο πολιτικό σύστημα και να ελέγξουν τα πολιτικά πρόσωπα, προκειμένου να προωθήσουν τα δικά τους συμφέροντα.

Ποιος, αλήθεια, δεν θυμάται τον Κώστα Καραμανλή που τέτοιες μέρες το 2004 αναλάμβανε τη διακυβέρνηση αυτού του τόπου με προεκλογικό του σύνθημα ότι θα σκίσει τα κατεστημένα δίχτυα της διαπλοκής, που είχε τεχνηέντως στήσει η κυβέρνηση Σημίτη όλα τα προηγούμενα χρόνια, να δηλώνει εξοργισμένος στην κοινοβουλευτική του ομάδα, που είχε συναθροισθεί για φαγητό στον περιβόητο Μπαϊρακτάρη, πως δεν μπορεί αυτή τη χώρα να την κυβερνούν άλλο πέντε περίπου «νταβατζήδες»! Αλλαξε κάτι από τότε; Πόσοι πρωθυπουργοί  στη συνέχεια δεν δήλωσαν ακριβώς την ίδια πρόθεση; Πόσοι δεν ορκίστηκαν ενώπιον του ελληνικού λαού δημόσια ότι θα σταματήσουν τη διαπλοκή; Και όταν ανέλαβαν την εξουσία κατάφεραν κάτι; Πιθανόν, το μόνο που άλλαξε ήταν ο τόπος, δηλαδή από τον ιστορικό Μπαϊρακτάρη περάσαμε στο Κοινοβούλιο ή και αλλού.

Με αυτά και με τα άλλα περάσαμε στην υπογραφή του ενός μετά το άλλο μνημονίου και στη χειρότερη οικονομική και δημοσιονομική κρίση που έχει γνωρίσει η χώρα στη Μεταπολίτευση. Και ακόμη δεν έχουμε φτάσει στον πάτο! Γιατί μπορεί να φύγουμε φέτος από τα μνημόνια, αλλά θα είναι μια καθαρή έξοδος ή θα μπούμε σε νέα επιτήρηση; Δύστυχη Ελλάδα, τι άλλο μέλλει να πάθεις από τη στιγμή που το πολιτικό σύστημα αδυνατεί να ελέγξει το πολιτικό παιχνίδι και να βάλει τους δικούς του κανόνες; Από την Ελλάδα των Ολυμπιακών Αγώνων του 2004, την Ελλάδα της ελπίδας και της αυτοπεποίθησης, περάσαμε στην Ελλάδα της μιζέριας, της θλίψης, της μετανάστευσης και της απογοήτευσης. Γιατί; Εχει τέλος αυτή η κατάντια;

Αλεξανδρος Κριτσικης, Δικηγόρος

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ