ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Μια επαπειλούμενη καταιγίδα

JAMIE MCGEEVER / REUTERS

ΕΤΙΚΕΤΕΣ: ΑΝΑΛΥΣΗ

Οι αποδόσεις των αμερικανικών ομολόγων αυξάνονται και το δολάριο ενισχύεται. Ο συνδυασμός αυτών των δύο εξελίξεων προκαλεί μια καταιγίδα που απειλεί να διαλύσει φέτος τις αναδυόμενες αγορές. Οι μεταβολές αυτές από μόνες τους μπορούν να ανακόψουν πλήρως τις εισροές κεφαλαίων σε επισφαλή περιουσιακά στοιχεία και επισφαλείς αγορές.

Η απόδοση 3% των αμερικανικών δεκαετών ομολόγων, των ασφαλέστερων ίσως τίτλων στον πλανήτη, τα καθιστά πολύ πιο ελκυστικά για οποιονδήποτε διαχειριστή κεφαλαίων, από ένα ομόλογο αναδυόμενης αγοράς που συνοδεύεται από πιστωτικό κίνδυνο και μεγάλη αβεβαιότητα γύρω από τις συναλλαγματικές ισοτιμίες. Οπως προειδοποίησε το IIF, «η άνοδος των επιτοκίων διεθνώς φέρνει στην επιφάνεια τα υψηλά επίπεδα χρέους των αναδυόμενων αγορών, κάτι που θα λάβουν υπ’ όψιν οι επενδυτές χαρτοφυλακίου των αναδυόμενων».

Η προηγούμενη φορά που οι αναδυόμενες αγορές βρέθηκαν στο έλεος του δολαρίου και των αυξημένων ομολόγων του αμερικανικού Δημοσίου ήταν την περίοδο 2013-2016. Ο τότε πρόεδρος της ομοσπονδιακής τράπεζας των ΗΠΑ Μπεν Μπερνάνκι ανακοίνωσε τον Μάιο του 2013 ότι σκόπευε να μειώσει τις αγορές ομολόγων. Τον Δεκέμβριο του 2016, το δολάριο βρισκόταν στα ύψη, έχοντας σημειώσει άνοδο 30%. Τότε, οι επενδυτές απέσυραν από τις αναδυόμενες αγορές δεκάδες δισ. δολάρια.

Εκτοτε δεν έχουν προβεί σε ανάλογη κίνηση. Οι μεγαλύτερες εκροές που έχουν σημειωθεί από τις αναδυόμενες αγορές ήταν τα 18 δισ. δολάρια τον Ιούνιο του περασμένου έτους. Τίποτα δεν προδιαθέτει αυτή τη στιγμή για επανάληψη εκείνων των δραματικών εκροών. Ωστόσο, τα τελευταία χρόνια οι αναδυόμενες αγορές είναι πολύ πιο ευάλωτες στο ισχυρότερο δολάριο και στο αυξημένο κόστος δανεισμού των ΗΠΑ. Σύμφωνα με το IIF, τα ομόλογα αναδυόμενων αγορών που λήγουν φέτος υπερβαίνουν τα 900 δισ. δολάρια. Χώρες όπως η Τουρκία, η Πολωνία και η Αργεντινή, που εξαρτώνται από τις μεγάλες εισροές ξένου κεφαλαίου για να καλύψουν τα χάσματα στα ισοζύγια τρεχουσών συναλλαγών, είναι ιδιαιτέρως ευάλωτες στην αύξηση του κόστος δανεισμού των ΗΠΑ. Πολλές άλλες χώρες είναι ευάλωτες και από άλλους λόγους. Πέρυσι το δολάριο υποχώρησε κατά 10%, καταγράφοντας τη μεγαλύτερη ετήσια πτώση του από το 2003. Το αποτέλεσμα ήταν να εκτιναχθούν τα δάνεια σε δολάριο σε όλο τον κόσμο.

Σύμφωνα με την Τράπεζα Διεθνών Διακανονισμών (BIS), τα δάνεια που εκδόθηκαν σε δολάρια εκτός ΗΠΑ αυξήθηκαν κατά 8% πέρυσι, φθάνοντας στα 11,4 τρισ. δολάρια. Από αυτά, τα 3,7 τρισ. δολάρια ήταν στις αναδυόμενες αγορές. Ο εκτεταμένος δανεισμός ήταν εντυπωσιακός σε όλες τις αναδυόμενες αγορές. Η ετήσια αύξηση των δανείων σε δολάρια στις αναδυόμενες αγορές υπερτριπλασιάστηκε, φθάνοντας στο 10%. Αιτία ήταν μια άνευ προηγουμένου αύξηση των εκδόσεων χρέους που, σύμφωνα πάντα με την BIS, σημειώθηκε το δεύτερο εξάμηνο του 2017.

Πολλοί πίστευαν πως η υποτίμηση του δολαρίου θα συνεχιζόταν και θα βάθαινε περαιτέρω φέτος. Στοιχεία της Επιτροπής Προθεσμιακών Συμβολαίων καταδεικνύουν πως οι κερδοσκόποι αύξησαν τα στοιχήματά τους στην πτώση του δολαρίου. Χάρη, όμως, στην άνοδο των επιτοκίων και των αποδόσεων των ομολόγων, το δολάριο ανέκαμψε τις τελευταίες εβδομάδες και σήμερα είναι στα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων τεσσάρων μηνών. Μόνον μέσα στον Απρίλιο αυξήθηκε κατά 2%, καταγράφοντας τον καλύτερο μήνα του από τα τέλη του 2016. Και βέβαια, δεν δείχνει σημάδια κάμψης. Οποιαδήποτε προσπάθεια να ανακοπεί τεχνητά η άνοδός του μπορεί να δώσει περαιτέρω ώθηση στο αμερικανικό νόμισμα και να ασκήσει έτσι ακόμη μεγαλύτερες πιέσεις σε όσους δανειολήπτες των αναδυόμενων αγορών έχουν δανειστεί σε δολάρια.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ