ΕΛΛΑΔΑ

Στην υγειά... των λαθρεμπόρων ποτών

ΤΑΝΙΑ ΓΕΩΡΓΙΟΠΟΥΛΟΥ

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:

«Η κατάσταση έχει ξεφύγει. Το λαθρεμπόριο ποτών και η παρασκευή νοθευμένων αλκοολούχων έχουν πάρει πολύ μεγάλη έκταση τα τελευταία χρόνια», λέει στην «Κ» ο Σταύρος Θωμαδάκης, ειδικός γραμματέας ΣΔΟΕ, της υπηρεσίας που είναι υπεύθυνη για τους ελέγχους στην αγορά. «Σπάνε την επιχείρηση σε πολλά κομμάτια για να ελαττώνεται ο κίνδυνος. Αλλού γίνεται η συσκευασία, αλλού η φύλαξη. Τα υλικά που χρησιμοποιούνται για την παράνομη εμφιάλωση έρχονται από το εξωτερικό. Και στα μαγαζιά που διατίθεται το προϊόν πολλές φορές αλλάζει η “ιδιοκτησία” για να μη συλληφθεί ο πραγματικός ιδιοκτήτης», εξηγεί ο κ. Θωμαδάκης. Τα στοιχεία από τους ελέγχους των τελωνείων Αττικής το 2017 είναι ενδεικτικά όσο και σοκαριστικά. Στο σύνολο των ελέγχων το ποσοστό παραβατικότητας που διαπιστώθηκε έφθασε το 77,8% (στοιχεία ΕΛΥΤ Αττικής).

Αντιφατικά στοιχεία

Η προσεκτική ανάγνωση των στοιχείων φανερώνει το μέγεθος της... «γκρίζας» ζώνης. «Τόσα εκατομμύρια τουρίστες, πολλοί μάλιστα από χώρες που το αλκοόλ είναι ακριβό, δεν πίνουν;» αναρωτιέται ο κ. Θωμαδάκης και προσθέτει: «Η αύξηση του τουρισμού κανονικά συνδυάζεται με αύξηση της κατανάλωσης αλκοόλ. Κάτι τέτοιο, όμως, δεν αποτυπώνεται στα επίσημα στοιχεία. Αντίθετα, αν δούμε τους αντίστοιχους κωδικούς στον κρατικό προϋπολογισμό σε σχέση με τα φορολογικά έσοδα φαίνεται μείωση της κατανάλωσης αλκοόλ. Υπάρχει, λοιπόν, ένα ποσοστό κατανάλωσης που δεν καταγράφεται γιατί καλύπτεται από παράνομες εισαγωγές».

Το μέγεθος του λαθρεμπορίου στα αλκοολούχα ποτά είναι μεγάλο και αυξάνεται συνεχώς όπως αντίστοιχα και η νοθεία, εφόσον το οικονομικό κίνητρο ειδικά μετά την αύξηση της φορολογίας είναι εξαιρετικά δελεαστικό. Ο ειδικός φόρος κατανάλωσης στην Ελλάδα είναι κατά 40% υψηλότερος από τον μέσον όρο της Ευρωπαϊκής Ενωσης και 450% υψηλότερος από τον αντίστοιχο φόρο της γειτονικής Βουλγαρίας.

Σε μια φωτογραφία από επιχείρηση του ΣΔΟΕ απεικονίζονται πολλά μπουκάλια αναποδογυρισμένα μέσα σε λεκάνες με κάποιο υγρό. Η Βουλγαρία συνεχίζει να έχει ταινία ασφαλείας στα αλκοολούχα ποτά. Είναι η απόδειξη ότι έχει καταβληθεί ο ειδικός Φόρος Κατανάλωσης στη γειτονική χώρα. Γίνεται λοιπόν η εισαγωγή στη Βουλγαρία και μετά τα ποτά περνάνε στην Ελλάδα χωρίς να ακολουθείται η νόμιμη διαδικασία, δηλαδή χωρίς να περάσουν από το τελωνείο για να καταβληθεί η διαφορά του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης.

«Η διαφορά είναι τεράστια, περίπου 6-7 ευρώ τη φιάλη», λέει ο κ. Θωμαδάκης. «Εδώ τα μπουκάλια έχουν μπει σε υγρό για να αφαιρεθεί η ταινία», εξηγεί δείχνοντας τη φωτογραφία. «Αλλάζουν και τις ετικέτες για να μη φαίνεται ότι ο εισαγωγέας ήταν Βούλγαρος. Σε πρώτη φάση, αν δεν είσαι εξαιρετικά έμπειρος δεν μπορείς να καταλάβεις ότι κάτι συμβαίνει». Τα δημοφιλή ποτά στη συνέχεια διοχετεύονται στην αγορά με διάφορους τρόπους: «Σε μια επιχείριση σε κάβα, ένας περαστικός μας είπε “και το περίπτερο πουλάει ποτά”. Πραγματικά έτσι ήταν. Τα είχε σε καβάτζα και όταν του ζητούσε κάποιος έφερνε». Από το λαθρεμπόριο όπως φαίνεται ελάχιστα επωφελούνται οι καταναλωτές. «Αν κάποιος σας πουλήσει γνωστό ποτό σε πολύ χαμηλότερη τιμή θα καταλάβετε ότι κάτι τρέχει. Συνήθως το αποφεύγουν», λέει ο ειδικός.

Μετά την επιχείριση του ΣΔΟΕ τα λαθραία κατάσχονται και οι υπαίτιοι συλλαμβάνονται. Ομως το μαγαζί, (κάβα, μπαρ κ.τ.λ.) σε λίγες ημέρες ανοίγει και πάλι χωρίς πρόβλημα. «Μηχανισμός για να κλείσουμε εμείς το μαγαζί δεν υπάρχει. Η νομοθεσία δεν είναι ξεκάθαρη και έτσι σύντομα βρίσκουν τρόπο να ξανανοίξουν. Πιστεύω ότι η λύση θα ήταν η δημοσιοποίηση όπως συμβαίνει σε άλλες χώρες. Τότε θα το σκέφτονταν περισσότερο να παρανομήσουν. Εσείς θα πηγαίνατε σε ένα μαγαζί που έστω για λίγες ημέρες θα είχε απέξω κόκκινη κορδέλα και μια πινακίδα που θα έγραφε “κλειστό λόγω νοθείας”;».

Οι «μπόμπες»

Την προηγούμενη εβδομάδα το ΣΔΟΕ σε επιχείρηση που πραγματοποίησε στην Αττική εντόπισε 23.500 φιάλες δημοφιλών ποτών, τα οποία όμως, όπως αποδείχθηκε, ήταν καθαρό οινόπνευμα με εσάνς. Αυτή η κατηγορία ποτών, οι λεγόμενες «μπόμπες» είναι ασφαλώς επικίνδυνα για την υγεία των καταναλωτών.

«Εισάγουν καθαρό οινόπνευμα, “κατεβάζουν” τους βαθμούς στους 40% προσθέτοντας αποσταγμένο νερό ή και απλό νερό και στη συνέχεια προσθέτουν εσάνς για τη μυρωδιά. Αλλες φορές προσθέτουν π.χ. βότκα πιο φθηνή από τη Βουλγαρία. Υπάρχει εκεί εργοστάσιο που κάνει φθηνή βότκα και μπορείς να την παραγγείλεις κανονικά», λέει ο κ. Σταύρος Θωμαδάκης.

«Πλέον τα πράγματα έχουν εξελιχθεί πολύ», προσθέτει. «Μπορείς να προμηθευτείς ό,τι μπουκάλι θέλεις από εργαστήρια που τα “φτιάχνουν”. Υπάρχουν μηχανήματα ειδικά που βάζουν πώμα ασφαλείας μόλις γεμίσει το μπουκάλι με το νοθευμένο ποτό. Τυπώνονται ψεύτικες ετικέτες. Πριν από έξι μήνες σε ένα μπαρ στο Γκάζι εκτός από νοθευμένα ποτά, βρέθηκαν επίσης αναβολικά, φάρμακα προστασίας του ήπατος (σ.σ. «απαραίτητα» για όσους παίρνουν αναβολικά) και φάρμακα για τη στύση στα οποία το περιεχόμενο δεν ήταν αυτό που αναγραφόταν στη συσκευασία αλλά κάποιου είδους χάπια προέλευσης Τουρκίας...».

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ