ΚΟΣΜΟΣ

Το προσφυγικό δοκιμάζει τις αντοχές της Μέρκελ

ΕΥΡΥΔΙΚΗ ΜΠΕΡΣΗ

ΕΤΙΚΕΤΕΣ: Προσφυγικό, Γερμανία

«Το ζήτημα δεν είναι οι πρόσφυγες, είναι η εξουσία». Η διαπίστωση της πρωθυπουργού της Ρηνανίας, Μάλου Ντράιερ, αφορά την άγρια διαμάχη στους κόλπους των συγκυβερνώντων «αδελφών» κομμάτων της Γερμανίας, με αφορμή την απαίτηση των Βαυαρών για επαναπροωθήσεις προσφύγων στα γερμανικά σύνορα, αλλά θα μπορούσε κάλλιστα να αναφέρεται και στον μακιαβελικό υπουργό Εσωτερικών της Ιταλίας, Ματέο Σαλβίνι. Αντί άλλης εκλογικής καμπάνιας, την περασμένη Κυριακή, ημέρα δημοτικών εκλογών στην Ιταλία, ο Σαλβίνι έκλεισε τα ιταλικά λιμάνια για το σκάφος «Aquarius», που μετέφερε 629 διασωθέντες από τη Μεσόγειο – και για όσα σκάφη ακολουθήσουν.

Το να απαγορεύει κανείς τον ελλιμενισμό πλοίου που μεταφέρει ναυαγούς είναι σαν να φράζει τον δρόμο σε ασθενοφόρο, υποχρεώνοντάς το να περιπλανηθεί επί μία εβδομάδα στα κύματα της Μεσογείου (η άφιξη του «Aquarius» στην Ισπανία, που συμφώνησε να το δεχθεί, αναμένεται μόλις σήμερα). Είναι μια κίνηση άκρως αμφιβόλου νομιμότητας, ιδίως εφόσον οι διασώσεις έγιναν σε θαλάσσια περιοχή την ευθύνη της οποίας έχει αναλάβει το ιταλικό λιμενικό. Παραβίαση της ευρωπαϊκής νομιμότητας συνιστά, σύμφωνα με την Αγκελα Μέρκελ, και η επιμονή της βαυαρικής CSU για άμεσες επαναπροωθήσεις ατόμων που έχουν υποβάλει αίτημα ασύλου σε άλλη χώρα της Ε.Ε.

Το ζήτημα, όμως, δεν είναι νομικό, είναι βαθιά πολιτικό – και σίγουρα δεν συνδέεται με κάποιο υποτιθέμενο νέο κύμα προσφύγων. Στην πραγματικότητα, οι αφίξεις στη Γερμανία ποτέ δεν ήταν λιγότερες. Από το συνοριακό πέρασμα Πάσαου, σημείο εισόδου 140.000 προσφύγων τον Οκτώβριο του 2015, φέτος περνούν κατά μέσον όρο 150 πρόσφυγες τον μήνα, εκ των οποίων οι μισοί επιστρέφονται στην Αυστρία γιατί δεν θεωρείται ότι έχουν βάσιμες πιθανότητες να λάβουν άσυλο.

Με δεδομένα τα νούμερα αυτά, οι αγωνιώδεις εκκλήσεις του Βαυαρού πρωθυπουργού Μάρκους Ζέντερ «να μπει επιτέλους τάξη στα σύνορα» έχουν λιγότερη σχέση με τους πρόσφυγες και μεγαλύτερη σχέση με την προβλεπόμενη λήξη της εποχής της παντοδυναμίας της CSU, που αναμένεται να χάσει την αυτοδυναμία της στις περιφερειακές εκλογές του φθινοπώρου. Οι δε συμπάθειες προς τη θέση αυτή στους κόλπους της CDU, του κόμματος της Αγκελα Μέρκελ, εκφράστηκαν κυρίως από τον δελφίνο Γενς Σπαν, ο οποίος αναζητά στρατηγική προκειμένου να τη διαδεχθεί.

Οι εξελίξεις μπορεί να είναι καταιγιστικές, αν ο υπουργός Εσωτερικών Ζεεχόφερ υλοποιήσει την απειλή να δώσει μόνος του, ως αρμόδιος υπουργός, την εντολή άμεσης επαναπροώθησης ανθρώπων που ζητούν άσυλο στη Γερμανία αν έχουν ήδη καταγραφεί στο σύστημα Eurodac στην Ελλάδα, την Ιταλία, την Ουγγαρία, την Αυστρία ή τη Βουλγαρία. Σε αυτή την περίπτωση, η Αγκελα Μέρκελ θα υποχρεωθεί είτε να αποδεχθεί μια ταπεινωτική ήττα που θα διαλύσει κάθε επίφαση κοινής ευρωπαϊκής πολιτικής, είτε να αποπέμψει τον Ζεεχόφερ από την κυβέρνηση, προξενώντας κρίση που θα μπορούσε να δρομολογήσει ακόμη και νέες εκλογές.

Διμερείς συμφωνίες

Για την ώρα, αυτό που ζητά η καγκελάριος είναι χρόνος ώστε να προχωρήσει σε διμερείς συμφωνίες με εμπλεκόμενες χώρες, προκειμένου να υλοποιηθεί η πολιτική αυτή κατόπιν συμφωνίας. Οσοι διαπραγματευθούν, από την πλευρά της Ελλάδας, τα ανταλλάγματα μιας τέτοιας συμφωνίας θα έχουν υπόψη ότι για την Αγκελα Μέρκελ αποτελεί ζήτημα ζωής ή (πολιτικού) θανάτου.

Μέρκελ και Μακρόν πιέζονται να αναθεωρήσουν άμεσα το ευρωπαϊκό καθεστώς ασύλου, ώστε να μην κυριαρχήσει η πολιτική των κλειστών συνόρων, που ουσιαστικά καταργεί το δικαίωμα ασύλου, όπως ευαγγελίζεται η κυβέρνηση της Ιταλίας, της Αυστρίας και της Βαυαρίας, σε μια συμμαχία που ονόμασαν «άξονα προθύμων». «Δεν εμπιστεύομαι τέτοιες φράσεις», είπε ο Γάλλος πρόεδρος Μακρόν στον Ιταλό πρωθυπουργό Κόντε την Παρασκευή. «Ιστορικά, αποδείχθηκαν ατυχείς».

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ