ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ

Το πορτογαλικό μοντέλο γρήγορης και μεγάλης αύξησης εξαγωγών

ΔΗΜΗΤΡΑ ΜΑΝΙΦΑΒΑ

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:

Η Πορτογαλία είναι μία μικρή χώρα του ευρωπαϊκού Νότου. Ο πληθυσμός της είναι περίπου όσο και της Ελλάδας. Τον Μάιο του 2011 –ένα χρόνο δηλαδή μετά την υπογραφή του πρώτου μνημονίου στην Ελλάδα από την κυβέρνηση Παπανδρέου– η Πορτογαλία εισήλθε επίσης σε καθεστώς μνημονίου, καθώς, λόγω της απώλειας ανταγωνιστικότητας, των υψηλών ελλειμμάτων και του μεγάλου δημόσιου και ιδιωτικού χρέους, δεν μπορούσε να δανειστεί από τις αγορές. Οι μισθοί μειώθηκαν κατά 25%, ενώ ο ελάχιστος μισθός έπεσε στα 485 ευρώ.

Κάπου εδώ τελειώνουν οι ομοιότητες της Πορτογαλίας με την Ελλάδα. Η πρώτη κατάφερε τρία χρόνια μετά, τον Μάιο του 2014, να βγει από το μνημόνιο, οι μισθοί άρχισαν να αυξάνονται. Μία από τις κυριότερες αιτίες και ταυτόχρονα συνέπεια των μεταρρυθμίσεων που έκανε η Πορτογαλία;

Οι εξαγωγές της έφτασαν να αποτελούν το 2017 το 43,1% του ΑΕΠ (συμπεριλαμβανομένων των εξαγωγών υπηρεσιών), ενώ της Ελλάδας αποτελούν, σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat, το 33,2% του ΑΕΠ. Το αντίστοιχο ποσοστό στην Ελλάδα το 2009, τελευταία χρονιά δηλαδή πριν από την είσοδό της σε καθεστώς μνημονίου, οι εξαγωγές αγαθών και υπηρεσιών αντιστοιχούσαν σε μόλις 19% του ΑΕΠ. Στην Πορτογαλία αντιστοίχως το 2010, επίσης την τελευταία χρονιά πριν από την είσοδό της σε μνημόνιο, οι εξαγωγές της αποτελούσαν το 27,1% του ΑΕΠ, ενώ το 2014, όταν βγήκε από το μνημονιακό καθεστώς, το ποσοστό αυτό είχε αυξηθεί κατά 13 ποσοστιαίες μονάδες. Με άλλα λόγια, η Πορτογαλία μέσα σε τρία χρόνια έχει αυξήσει τις εξαγωγές της ως ποσοστό του ΑΕΠ κατά 13 μονάδες, ενώ η Ελλάδα μέσα σε οκτώ χρόνια κατά 14,2 μονάδες.

Οι μεταρρυθμίσεις

Σύμφωνα με έρευνα της διαΝΕΟσις (που υπογράφει ο κ. Μ. Μητσός), τα βασικά συστατικά για την επιτυχία της Πορτογαλίας ήταν τα ακόλουθα:

• Ορθή αξιοποίηση των κοινοτικών πόρων από τα ευρωπαϊκά διαρθρωτικά ταμεία για τη βελτίωση των υποδομών και της τεχνολογίας στη βιομηχανία.

• Δημιουργία ειδικών τεχνολογικών κέντρων που λειτούργησαν ως ενδιάμεσοι ανάμεσα στα πανεπιστήμια και στη βιομηχανία και επέτρεψαν σε παραδοσιακούς τομείς που βασίζονται σε μικρομεσαίες επιχειρήσεις να αναπτυχθούν.

• Απλοποίηση των διαδικασιών ίδρυσης μιας επιχείρησης. Τώρα, χρειάζεται μία άδεια και 47 λεπτά, από 11 άδειες πριν και πολλούς μήνες ή ακόμη και έναν χρόνο.

• Διαφοροποίηση των προϊόντων τους από τα αντίστοιχα αγορών που δεν μπορούν να ανταγωνιστούν λόγω χαμηλού κόστους παραγωγής (π.χ. Κίνα) επενδύοντας στην ποιότητα και στον σχεδιασμό, με στόχο υψηλότερες τιμές πώλησης. Πλέον χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η βιομηχανία υποδημάτων, όπου από το 2010 ιδρύθηκαν 228 νέες εταιρείες, δημιουργήθηκαν 6.529 νέες θέσεις εργασίας, αυξήθηκε η παραγωγή κατά 33% και το 95% αυτής εξάγεται σε 152 χώρες.

• Σύμπραξη μικρομεσαίων επιχειρήσεων.

Θετικό το 2018

Στην Ελλάδα κάποια από τα παραπάνω βήματα (κυρίως η απλοποίηση των διαδικασιών) έχει γίνει, αλλά απομένουν ακόμη αρκετά. Το 2018, πάντως, έχει ξεκινήσει θετικά και το πρώτο πεντάμηνο του έτους οι εξαγωγές αυξήθηκαν κατά 14% σε σύγκριση με το αντίστοιχο διάστημα του 2017 σημειώνοντας τον τρίτο υψηλότερο ρυθμό ανάπτυξης μεταξύ των «28». Σε απόλυτα μεγέθη, οι εξαγωγές της Ελλάδας ανήλθαν το διάστημα Ιανουαρίου - Μαΐου 2018 σε 13,4 δισ. ευρώ, ενώ της Πορτογαλίας σε 24,4 δισ. ευρώ.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ