ΕΛΛΑΔΑ

Προς ίδρυση, με καθυστέρηση 25 ετών, η δικαστική αστυνομία

ΕΥΑ ΚΑΡΑΜΑΝΩΛΗ

Αρχικά η δικαστική αστυνομία θα λειτουργήσει στις Εισαγγελίες Αθηνών (φωτ.), Πειραιώς και Θεσσαλονίκης.

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:

Πολλάκις εξαγγέλθηκε, ουδέποτε ιδρύθηκε παρά το γεγονός ότι η λειτουργία της προβλέπεται από του... Οθωνα τα χρόνια με το Β.Δ. 85/31-12-1836 το οποίο ποτέ δεν εφαρμόστηκε, ενώ λειτουργεί με μεγάλη αποτελεσματικότητα στην πλειονότητα των ευρωπαϊκών χωρών. Τα τελευταία 25 χρόνια η ίδρυση της δικαστικής αστυνομίας έχει ανακοινωθεί από τους εκάστοτε υπουργούς Δικαιοσύνης τουλάχιστον πέντε φορές. Μάλιστα, το 1993, την περίοδο που υπουργός Δικαιοσύνης ήταν η Αννα Ψαρούδα-Μπενάκη, ο σχετικός νόμος είχε ψηφιστεί και από τη Βουλή, ωστόσο έμεινε γράμμα κενό.

Το 2011, ο τότε εισαγγελέας του Αρείου Πάγου Ιωάννης Τέντες είχε συγκροτήσει άτυπη ομάδα εργασίας προκειμένου να εξετάσει το ζήτημα και να υποβάλει πρόταση προς το υπουργείο Δικαιοσύνης. Η ομάδα εργασίας αποφάνθηκε υπέρ της αναγκαιότητας του θεσμού, το σχέδιο παραδόθηκε στο υπουργείο, αλλά παρέμεινε στα συρτάρια. Εναν χρόνο νωρίτερα, το 2010, και ο Δικηγορικός Σύλλογος Αθηνών, επί προεδρίας Δημήτρη Παξινού, σε συνεργασία με την Εταιρεία Δικαστικών Μελετών και το τμήμα Νομικής του Πανεπιστημίου Αθηνών είχαν διοργανώσει εκδήλωση για την αναγκαιότητά της, κατά τη διάρκεια της οποίας σύσσωμος ο δικαστικός κόσμος είχε υπερθεματίσει.

Η ίδρυση της δικαστικής αστυνομίας αποτελεί πάγιο αίτημα δικαστών, εισαγγελέων αλλά και δικηγόρων, οι οποίοι κάνουν λόγο για «πολύτιμο εργαλείο» που θα συμβάλει στην επιτάχυνση απονομής της δικαιοσύνης και θα αποσυμφορήσει τα υπερφορτωμένα πινάκια. Οι ίδιοι ωστόσο εστιάζουν στην αναγκαιότητα η ίδρυσή της να γίνει με αξιοκρατία και ορθολογισμό, να διοικείται από αρεοπαγίτη που θα ορίζεται με απόφαση του Ανώτατου Δικαστικού Συμβουλίου, να είναι επί της ουσίας ανεξάρτητη και να στελεχωθεί αποκλειστικά από πτυχιούχους Νομικής, με γνώσεις ξένων γλωσσών ώστε να βοηθήσουν στην ορθή απονομή της δικαιοσύνης.

Η δικαστική αστυνομία αποτελεί παγκόσμια πρακτική, και είναι ενεργή και σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες, όπως η Γαλλία, η Γερμανία, η Ισπανία, η Ολλανδία και το Βέλγιο, με εξαιρετικά αποτελέσματα. Στη χώρα μας, πέραν της εναλλαγής των κυβερνήσεων, ένας από τους λόγους που δεν λειτούργησε ποτέ μέχρι σήμερα ο θεσμός, είναι ότι δεν κατέστη δυνατόν να διευκρινιστούν με ακρίβεια οι αρμοδιότητές της, οι οποίες σε πολλές περιπτώσεις ταυτίζονται με αυτές της Ελληνικής Αστυνομίας.

Την ίδρυση δικαστικής αστυνομίας εξήγγειλε και η νυν κυβέρνηση και μάλιστα την περασμένη εβδομάδα το νομοσχέδιο τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση προκειμένου να ψηφιστεί από τη Βουλή τον Σεπτέμβριο. Σύμφωνα με τα προβλεπόμενα σε αυτό, ο ρόλος του θεσμού θα είναι να ενισχύσει το έργο των εισαγγελικών αρχών με επιστήμονες και πραγματογνώμονες, οι οποίοι θα λειτουργούν βοηθητικά, ειδικά σε υποθέσεις που απαιτούν εξειδικευμένες γνώσεις, όπως αυτές που αφορούν οικονομικά εγκλήματα. Παράλληλα, οι εργαζόμενοι στη δικαστική αστυνομία θα βεβαιώνουν αξιόποινες πράξεις, θα διενεργούν προκαταρκτικές έρευνες, θα υποβοηθούν τις εισαγγελικές αρχές στην εκτέλεση αιτημάτων δικαστικής συνδρομής, θα συμμετέχουν στην προανάκριση και τη φύλαξη των δικαστηρίων, θα επιδίδουν κλήσεις των δικαστικών αρχών αλλά και θα εκτελούν ποινικές αποφάσεις οι οποίες παραμένουν ανεκτέλεστες στερώντας σημαντικά έσοδα από τα κρατικά ταμεία. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της Εισαγγελίας Πρωτοδικών, οι ανεκτέλεστες αποφάσεις ξεπερνούν τις 50.000.

Οπως ορίζεται στο νομοσχέδιο, τα όργανα της δικαστικής αστυνομίας μπορούν να ζητούν τη συνδρομή όλων των κρατικών υπηρεσιών και ιδίως των αστυνομικών, φορολογικών ελεγκτικών, λιμενικών και προξενικών αρχών καθώς και των ανεξάρτητων αρχών.

Οι προϋποθέσεις

Ο υπουργός Δικαιοσύνης διευκρίνισε ότι αρχικά η δικαστική αστυνομία –εφόσον η ίδρυσή της δεν «παγώσει» για άλλη μία φορά– θα λειτουργήσει στις Εισαγγελίες Αθηνών, Πειραιώς και Θεσσαλονίκης. Σε πρώτη φάση θα στελεχωθεί από αστυνομικούς και στη συνέχεια από εξειδικευμένο προσωπικό. Οι υποψήφιοι δεν πρέπει να έχουν ηλικία μεγαλύτερη των 30 ετών, ενώ οι άνδρες υποψήφιοι πρέπει να έχουν εκπληρώσει τις στρατιωτικές τους υποχρεώσεις.

Οι επιλεγόμενοι θα διορίζονται στις θέσεις προσωπικού αστυνομικού κλάδου με τον βαθμό του φρουρού, ύστερα από επιτυχή παρακολούθηση προγράμματος βασικής εκπαίδευσης σε σχολές του υπουργείου Δικαιοσύνης ή της Ελληνικής Αστυνομίας, διάρκειας δύο μηνών.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ