ΕΛΛΑΔΑ

Μία έκθεση και ένα νέο μουσείο αποκαθιστούν τη μνήμη του Αλέξανδρου Ιόλα

ΜΑΡΓΑΡΙΤΑ ΠΟΥΡΝΑΡΑ

Από αριστερά, ο δήμαρχος της Αγίας Παρασκευής, η Ξανθίππη Χόιπελ, η Θούλη Μισιρλόγλου και η Μάρω Λάγια.

ΕΤΙΚΕΤΕΣ: ΑΘΗΝΑΪΚΑ PLUS

Στις 8 Ιανουαρίου του 1983, ο φωτογράφος Αρνολντ Νιούμαν φωτογραφίζει τον έμπορο τέχνης Αλέξανδρο Ιόλα (1908-1987) στο σπίτι της Αγίας Παρασκευής. Σε μία από τις λήψεις, ο Αλεξανδρινός τρώει μόνος στο μαρμάρινο τραπέζι όπου έκανε τα δείπνα του. Φορά σμόκινγκ, οι πολυέλαιοι λάμπουν, τα ακριβά έπιπλα τον περικυκλώνουν, η ορθομαρμάρωση κάνει τον χώρο επιβλητικό. Τριάντα πέντε χρόνια μετά, το ίδιο δωμάτιο γέμισε με δημοσιογράφους, κάποιους από τους παλιούς του καλλιτέχνες, ιστορικούς τέχνης. Αυτή τη φορά τα μόνα που μας περιτριγύριζαν ήταν η ερημιά, η ερείπωση και οι μουντζούρες των γκράφιτι.

Στην κορυφή του κακοποιημένου από τη φθορά μαρμάρινου τραπεζιού κάθισε εχθές το πρωί ο δήμαρχος Αγίας Παρασκευής, Γιάννης Σταθόπουλος, δίπλα του η Ξανθίππη Χόιπελ, η Θούλη Μισιρλόγλου και η Μάρω Λάγια από το Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης με τον βιογράφο του Ιόλα, Νίκο Σταθούλη, και την αντιδήμαρχο Πολιτισμού της Θεσαλονίκης, Ελλη Χρυσίδου. Η συνέντευξη Τύπου που οργανώθηκε εκεί ήταν μια συμβολική κίνηση για να ξαναπάρει ζωή το εσωτερικό του κτιρίου. Ακούσαμε την εξαγγελία του δημάρχου για τη δημιουργία ιδρύματος-μουσείου που θα στεγαστεί στη βίλα και θα φέρει το όνομα του γκαλερίστα, ενώ το επιτελείο του ΜΜΣΤ μας εξήγησε τι ακριβώς θα περιλαμβάνει η επικείμενη έκθεση «Αλέξανδρος Ιόλας: η κληρονομιά», που εγκαινιάζεται στη Θεσσαλονίκη στις 6 Οκτωβρίου, στο πλαίσιο των Δημητρίων. Κοινή φιλοδοξία είναι η αποκατάσταση της μνήμης του σπουδαίου εμπόρου τέχνης, η ανάδειξη της προσφοράς του στην Αγία Παρασκευή (όπου έκανε δωρεά ένα οικόπεδο για να γίνει πλατεία γλυπτών), στην Ελλάδα αλλά και στον υπόλοιπο κόσμο. Στο αφιέρωμα θα εκτεθούν έργα από τους σπουδαίους καλλιτέχνες με τους οποίους συνδέθηκε ο Ιόλας, από τον Ντε Κίρικο και την Ντε Σαν Φαλ μέχρι τον Κάλντερ και τον Τάκι. Ωστόσο, λόγω οικονομικών δυσκολιών, θα απουσιάζουν δημιουργίες του Μαξ Ερνστ και του Μαγκρίτ.

Στα 35 αυτά χρόνια από τη φωτογράφηση του Νιούμαν, μεσολάβησε ο διασυρμός του Ιόλα από εφημερίδες όπως η «Αυριανή», ο θάνατός του από έιτζ, οι δικαστικές διαμάχες των κληρονόμων του, η αδιαφορία του κράτους στις αλλεπάλληλες κλοπές, η αγορά του ακινήτου και του περιβάλλοντος χώρου από έναν αρχιτέκτονα- κατασκευαστή, η αδυναμία της αξιοποίησης του οικοπέδου, η εγκατάλειψη, οι βανδαλισμοί, η απαξίωση. Φαίνεται όμως ότι όλα αυτά πέρασαν στο παρελθόν, μιας και τον ερχόμενο Ιούνιο θα γίνει η δημοπράτηση της αποκατάστασης του οικοδομήματος (που ήδη αγοράστηκε από τον δήμο) με «προίκα» 2,5 εκατομμυρίων ευρώ από το ΕΣΠΑ.

Ο Ιόλας, που συνδέθηκε με μεγάλη φιλία με τη Μάρω Λάγια, βοήθησε εκείνη και άλλους επιφανείς Θεσσαλονικείς να ιδρύσουν στις αρχές του ’80 το (τότε) Μακεδονικό Κέντρο Σύγχρονης Τέχνης, στο οποίο δώρισε δεκάδες έργα. Δικαίως λοιπόν έρχεται μια έκθεση-ανταπόδοση.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ