Γράμματα Αναγνωστών

ΠΟΛΙΤΙΚΗ

ΕΤΙΚΕΤΕΣ: Γραμματα Aναγνωστων

Τι είδε στην Ελλάδα ο Πρώσος οφθαλμίατρος

Ο Ιούλιος Χίρσμπεργκ «είναι ένας από τους διασημότερους καθηγητές Οφθαλμολογίας της εποχής του, φιλέλληνας σαν Γερμανός, φιλάνθρωπος σαν γιατρός και αυστηρός στις κρίσεις του σαν Πρώσος, αλλά με χιούμορ και πνεύμα, και εβραϊκής καταγωγής». Ετσι προλογίζει τον Ιούλιο Χίρσμπεργκ ο ομότιμος καθηγητής του Πανεπιστημίου της Βιέννης, Π. Ενεπεκίδης σ’ ένα δημοσίευμά του του 1990. Ο Πρώσος οφθαλμίατρος επεσκέφθη την Ελλάδα στο διάστημα από το 1886 ως το 1909 τέσσερις φορές και το 1910 εξέδωσε στη Λειψία το βιβλίο του «Ελληνικά ταξείδια». Συνεδέετο φιλικά με τον πρώτο καθηγητή της Οφθαλμολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών, τον εκ Κρήτης καταγόμενο Ανδρέα Αναγνωστάκη, εγγονός του οποίου είναι ο γνωστός δικηγόρος της Αθήνας Ανδρέας Αναγνωστάκης.

Παραθέτω δύο περικοπές από το παραπάνω βιβλίο του, εις το οποίον οι κρίσεις και οι εντυπώσεις του συγγραφέα για την Ελλάδα εξακολουθούν, εν πολλοίς, να χαρακτηρίζουν, επιτυχώς, καταστάσεις της σημερινής Ελλάδας.

Ετσι: «Ενώ η γεωργία στην Ελλάδα χρειάζεται χέρια και οι βιομηχανικές επιχειρήσεις μόλις τώρα βρίσκονται στην αρχή της εξέλιξής τους, ο αριθμός των γιατρών και δικηγόρων είναι υπερβολικά μεγάλος. Το 1886 βρήκα στην Αθήνα 23 οφθαλμιάτρους, δηλ. σχεδόν τόσους όσους είχε και το Βερολίνο, μια πόλη με εκατομμύρια κατοίκους. Για να έχουν οι άνεργοι δικηγόροι απασχόληση ρίχνονται στην πολιτική. Γιατροί και δικηγόροι είναι επίσης δήμαρχοι σε μικρότερα μέρη».

Δεν παραλείπει όμως να πλέξει το εγκώμιο της ελληνικής φιλοξενίας. «Πολύ ζωηρά αναπτύσσεται το αίσθημα της φιλοξενίας. Ισως κληρονομιά από αρχαία εποχή. Ο όρος που ισχύει είναι: ο φιλοξενούμενος του φιλοξενούμενού μας είναι και δικός μας φιλοξενούμενος». Και αναφέρεται στη θερμή φιλοξενία που έτυχε στο Λιανοκλάδι, στην Ανδρίτσαινα, στην Αράχωβα, στην Πάτρα και στον Πύργο Ηλείας.

Αντώνης Ν. Βενετης, Μοναστηράκι Δωρίδος


«...Είμαι νέος, μόλις έκλεισα τα είκοσι. Βλέπω λαούς να ορμούν σε άλλους λαούς χωρίς ούτε κι εκείνοι να ξέρουν το γιατί, υπακούοντας σε αυτούς που τους στέλνουν... Χρόνια ολόκληρα σκοτώναμε μόνο, συτό ήταν το πρώτο μας επάγγελμα στη ζωή». Απόσπασμα από το «Ουδέν νεώτερον από το δυτικό μέτωπο» του Εριχ Μαρία Ρεμάρκ, συνοπτική αποτίμηση του μεγάλου ανθρωποσφαγείου, σε έναν αδηφάγο βωμό παρανοϊκής θυσίας μιας γενιάς. Επάνω, μια εμβληματική στιγμή. Εξεικονίζεται ελληνικό στρατιωτικό τμήμα ενώ παρελαύνει τιμητικά στη λεωφόρο των Ηλυσίων Πεδίων (14 Ιουλίου 1919), σε λαμπρό εορτασμό της νίκης των Συμμάχων και της εγκαθίδρυσης (ολιγοετούς) περιόδου ειρήνης.

Οι Γάλλοι στρατάρχες, η αναχαίτιση του φον Κλουκ και ο Μεγάλος Πόλεμος

Κύριε διευθυντά
Η Γηραιά Ηπειρος τίμησε, όπως η θυσία εκατομμυρίων Ευρωπαίων, και όχι μόνον, επιβάλλει, τη συμπλήρωση 100 ετών από την ημέρα της ανακωχής του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Επίκεντρο των εορτασμών υπήρξε η Γαλλία, τα εδάφη της οποίας, κυρίως, αποτέλεσαν τα κύρια θέατρα του πολέμου. Ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν, στο πλαίσιο των εκδηλώσεων αυτών, πραγματοποίησε έναν «περίπλου» μνήμης. Ανεμνήσθη και τίμησε τους οκτώ Γάλλους στρατάρχες που αναδείχθηκαν στον, έως τότε, πιο αιματηρό πόλεμο της ανθρωπότητας.

Στον ελληνικό Τύπο αυτό παρουσιάστηκε, όχι για το τι, σε επίπεδο συμβολισμών, η πρωτοβουλία του Γάλλου προέδρου απέβλεψε, αλλά αντίθετα αναπαράχθηκαν δηλώσεις εναντίον του, κυρίως από τη γαλλική Αριστερά, επειδή συμπεριέλαβε στους τιμώμενους και τον στρατάρχη Φίλιππο Πετέν. Επαναφέροντας λοιπόν το θέμα εκεί που ο Γάλλος πρόεδρος το τοποθέτησε, θα μου επιτρέψετε να μνημονεύσω ποιοι υπήρξαν εκείνοι που υπηρέτησαν τη Γαλλία, αλλά και το συμμαχικό στρατόπεδο ευρύτερα, στον Μεγάλο Πόλεμο. Λοιπόν, μόνο τρεις Γάλλοι στρατηγοί, διαρκούντος του πολέμου αυτού, ονομάστηκαν από τον πρόεδρο της Γαλλικής Δημοκρατίας Ραϊμόν Πουανκαρέ, στρατάρχες. Ο πρώτος εξ αυτών, που αναδείχθηκε στις 26-12-1916 στρατάρχης, υπήρξε ο στρατηγός Ζοζέφ Ζοφρ. Είναι εκείνος που επέτυχε, από τις 6 έως τις 13 Σεπτεμβρίου 1914, τη νίκη του Μάρνη. Στις 06-08-1918 ο Φερδινάνδος Φος ήταν ο δεύτερος στρατάρχης της Γαλλίας. Στις 26 Μαρτίου 1918 οι σύμμαχοι του ανέθεσαν την ευθύνη «να συντονίσει τη δράση των συμμαχικών στρατιών του Δυτικού Μετώπου». Και αυτός αναδείχθηκε άξιος αυτής της επιλογής, αφού, ως αρχιστράτηγος, οδήγησε τα συμμαχικά στρατεύματα στη νίκη. Το ίδιο έτος (1918) ο τρίτος στρατηγός που έλαβε τον τίτλο του στρατάρχου της Γαλλίας ήταν ο Φίλιππος Πετέν. Είναι εκείνος που το 1916, ως επικεφαλής των συμμάχων, κατόρθωσε να αναχαιτίσει τη γερμανική επίθεση στις θρυλικές μάχες του Βερντέν. Ομως, μετά τον πόλεμο, πέντε ακόμη στρατηγοί που συμμετείχαν σε αυτόν ονομάστηκαν, από τον τότε πρόεδρο της Γαλλίας Αλέξανδρο Μιλεράν, στρατάρχες. Αυτοί υπήρξαν: Το 1921 ο Ζοζέφ Γκαλιενί (μετά θάνατον – απεβίωσε το 1916). Στις 26-08-1914 ανέλαβε, με επιτυχία, την υπεράσπιση των Παρισίων «μέχρις εσχάτων». Το 1921 ονομάστηκε στρατάρχης ο Μαρί Εμίλ Φαγιόλ. Το 1916 είχε λαμπρή συμμετοχή στη μάχη του Σομ και την άνοιξη του 1918 ανέλαβε τη διοίκηση των εφεδρικών δυνάμεων που απέκρουσαν με επιτυχία τη μεγάλη γερμανική επίθεση. Το ίδιο έτος, 1921, ονομάστηκε στρατάρχης ο Λουί-Ιμπέρ Λιοτέ. Εδρασε αρχικά στην Αλγερία και μετά στο Μαρόκο. Επίσης το 1921 αναδείχθηκε σε στρατάρχη ο γνώριμός μας Φρανσέ ντ’ Εσπερέ, διοικητής των συμμαχικών στρατευμάτων στην Ανατολή, με καθοριστική παρουσία στο μακεδονικό μέτωπο. Και τέλος, το 1923, ο Ζοζέφ Μονουρύ ονομάστηκε στρατάρχης. Είναι εκείνος που στις 29-08-1914 αναχαίτισε την εμπροσθοφυλακή του Γερμανού στρατάρχη φον Κλουκ στο Προυαγιάρ του Σομ. Αυτοί εν συντομία υπήρξαν οι στρατάρχες στους οποίους ανεφέρθη ο Γάλλος πρόεδρος και που όλοι τους έδρασαν την περίοδο 1914-1918.

Ιωάννης Κ. Θεοδωρόπουλος, Δικηγόρος

Κάιζερ, Κωνσταντίνος και περί γερμανοφιλίας

Κύριε διευθυντά
Πριν από αρκετό καιρό υπέδειξα από τη στήλη αυτή στη συγγραφέα κ. Αθηνά Κακούρη τα δύο βιβλία του Γιώργου Λεονταρίτη, ομότιμου καθηγητή του ΕΚΠΑ, τα οποία ασχολούνται με τις δύο περιόδους γερμανοφιλίας του βασιλέα Κωνσταντίνου.

Στο πρόσφατο γράμμα της (10/11/ 2018) απαριθμεί όλα τα αρχεία στα οποία δεν βρήκε στοιχεία της ταύτισης του Κωνσταντίνου με τον γυναικάδελφο του Κάιζερ Γουλιέλμο, εκτός από το αρχείο στο Βερολίνο, όπου βρίσκεται όλη η αλληλογραφία  του Κωνσταντίνου με τον Κάιζερ και τους υπουργούς του.

Μετά το 1917, οι Γερμανοί υπουργοί βιάζονταν να ξεφορτωθούν τον Κωνσταντίνο, γιατί ως έκπτωτος δεν τους ήταν πια χρήσιμος. Ο Κάιζερ ωστόσο ήθελε να τον  παρηγορήσει με κάποιο κομμάτι της Αλβανίας έναντι της ελληνικής Μακεδονίας που θα έδινε στους συμμάχους του Βούλγαρους (οι οποίοι εν τω μεταξύ είχαν κατασφάξει την Ανατολική Μακεδονία). Επειδή η κ. Κακούρη επιμένει να μη θέλει να παραδεχθεί τα γνωστά πλέον στους ιστορικούς γεγονότα, της προτείνω και πάλι να κοιτάξει:

1. Στο George Leon: Greece and the Great Powers 1914-17 (IMXA1974) όπου αναφέρει ότι ο Κωνσταντίνος μετά τη δεύτερη παραίτηση του Βενιζέλου το 1915 έγραφε στον Κάιζερ «Venizelos bin ich losgeworden» (τον ξεφορτώθηκα) σελ. 244.

2. Ακολουθεί περίοδος συνεργασίας Κωνσταντίνου με τον στρατιωτικό ακόλουθο της γερμανικής πρεσβείας για ταυτόχρονη επίθεση κατά της Θεσσαλονίκης από Γερμανούς από τον Βορρά και τον Ελληνικό Στρατό από τον Νότο (βλ. Δημ. Μπαχάρα - αρχείο του ΕΛΙΑ).

3. Ομως το χειρότερο μέρος του ρόλου του Κωνσταντίνου αποτέλεσε η προσπάθειά του, από την εξορία το 1917, να τεθεί επικεφαλής του ελληνικού Δ΄ Σώματος Στρατού στο Γκέρλιτς (Γερμανία) ώστε, με τη βοήθεια των Γερμανών και των Βουλγάρων, να επανέλθει στον θρόνο του (βλ. Γ. Λεονταρίτης - Η Ελλάδα στον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο 1917-18, ΜΙΕΤ 2000, σελ. 109-137).

Εκατό χρόνια αργότερα νομίζω ότι ήλθε ο καιρός να τελειώσει αυτός ο διχαστικός φανατισμός και η Ιστορία να γράφεται όπως ακριβώς έγινε. Εχουμε άλλωστε και πιο πρόσφατους διχασμούς για να ασχοληθούμε. Δεν θα επανέλθω.

Δημητρης Σ. Κωνσταντινου, Κηφισιά

Το δημοψήφισμα και η επάνοδος

Κύριε διευθυντά
Η συγγραφέας κ. Αθηνά Κακούρη σε επιστολή της («Κ» 10-11-2018), επικαλούμενη γραπτά Αγγλων, Ρώσων και Γάλλων ιστορικών, βιογράφων και υπηρεσιακών παραγόντων, γράφει ότι πουθενά δεν γίνεται λόγος για «Γερμανοφιλία» του βασιλέως Κωνσταντίνου κατά τον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Η επιστολογράφος χαρακτηρίζει τη μομφή ως συκοφαντική «μπαρούφα».

Για να γνωστοποιηθεί στους αναγνώστες της εφημερίδας και μία αντίθετη άποψη, παραθέτω μία παράγραφο από λόγο του Γάλλου πρωθυπουργού Λεγκ στη γαλλική Βουλή λίγες ημέρες πριν από το δημοψήφισμα της 5 Δεκεμβρίου 1920.

«...εάν εν κράτος έθετεν επικεφαλής αυτού βασιλέα ο οποίος επέδειξε συνεχή εχθρότητα προς τους συμμάχους και ο οποίος υπήρξε συνένοχος των εχθρών μας, πρέπει να γνωρίζει το κράτος αυτό, ότι δεν δύναται να επανεύρη τα αυτά αισθήματα και τας αυτάς ενισχύσεις εκ μέρους των συμμάχων».

Οι δηλώσεις αυτές διαβιβάσθηκαν επισήμως στην ελληνική κυβέρνηση με διάβημα των πρεσβευτών πέντε ημέρες πριν από το δημοψήφισμα.

Ο «κυρίαρχος» λαός επανέφερε τον Κωνσταντίνο κραυγάζοντας κατά την υποδοχή του «ελιά ελιά και Κώτσο βασιλιά» ή «έτσι θέλαμε και τον φέραμε». Η αντίστροφη μέτρηση για τη Μικρασιατική Καταστροφή άρχισε να μετράει...

Γεώργιος Κ. Αραμπατζής,  Ιατρός (συνταξιούχος), Χολαργός

Ο Π. Κανελλόπουλος και η Μακρόνησος

Κύριε διευθυντά
Η περιγραφή από τον κ. Δ. Αλικανιώτη («Κ» 29.9.18, σ. 8) για τον φερόμενο χαρακτηρισμό της Μακρονήσου ως Παρθενώνος και τη φράση προς τον Βαν Φλιτ από τον Παν. Κανελλόπουλο είναι ακριβή μέχρι κεραίας. Ο ακαδημαϊκός Κ. Δεσποτόπουλος έχει καταγράψει την πραγματική φράση στο βιβλίο του «Αναπολήσεις» τόμ. Β΄ (Παπαζήσης, 2006, σ. 150-151), την οποία και ο υπογράφων άκουσε αλλά αφηγήθηκε και στη Ν. Λουλέ (βλ. «Κανελλόπουλος-Αποχαιρετισμός, εκδ. Καραμπερόπουλος, χ. χ. σ. 105-106). Κατά τη μαρτυρία του Κ. Δεσποτόπουλου, τη φράση του Κανελλόπουλου τη διάβασε στο περιοδικό «Σκαπανεύς» που έβγαζε η διοίκηση του νησιού και καταλήγει: «Κάποιος δημοσιογράφος απομόνωσε τη λέξη Παρθενώνας και έβγαλε τη φράση που τον κυνήγησε σε όλη του τη ζωή. Δεν θα μπορούσε ποτέ ο Κανελλόπουλος με το ήθος που είχε να πει τέτοιο πράγμα.

Το κακό είναι ότι δεν βρέθηκε, δυστυχώς, εκείνο το φυλλάδιο του “Σκαπανέα” που, όπως σας είπα, το διάβασα με τα μάτια μου. Αν βρισκόταν θα σταματούσε η λάσπη που του έριξαν». Τον Μάρτιο 2003 στην αίθουσα του ΦΣ Παρνασσός κατά την παρουσίαση βιβλίου ο Λεωνίδας Κύρκος, προκληθείς από τον δημοσιογράφο Γ. Καράγιωργα, συγκατένευσε ότι ουδέποτε ο Κανελλόπουλος αποκάλεσε τη Μακρόνησο Παρθενώνα.

Με αφορμή την αποδιδόμενη στον Κανελλόπουλο φράση «Στρατηγέ ιδού ο στρατός σου» και όσα ακριβή περί του αντιθέτου αναφέρει ο κ. Αλικανιώτης, ας προστεθούν όσα άκουσε ο υπογράφων από τον Π. Κανελλόπουλο: Οταν τον Δεκέμβριο 1952 ανέλαβε υπουργός Εθνικής Αμύνης στην κυβέρνηση Παπάγου, στις συνεδριάσεις του Στρατιωτικού Συμβουλίου μετείχε εκπρόσωπος των ΗΠΑ. Η συμμετοχή του εδικαιολογείτο ως έλεγχος της διαθέσεως του στρατιωτικού υλικού που μας προμήθευαν οι ΗΠΑ, βάσει του άρθρου 6 της Ελληνοαμερικανικής Συμφωνίας της 20ής Ιουνίου 1947 που υπογράφηκε από τον αντιπρόεδρο της κυβερνήσεως Κ. Τσαλδάρη και τον πρέσβη των ΗΠΑ Μακ Βη, κατά το οποίο «Η ελληνική κυβέρνησις θέλει επιτρέψει εις τα μέλη της αμερικανικής αποστολής να παρακολουθώσιν ελευθέρως την χρησιμοποίησιν της παρεχομένης προς την Ελλάδα παρά των ΗΠΑ βοηθείας...». (βλ. το άρθρο στην Ξενοκρατία Βίπερ 507, 1975, σ. 110. Ας σημειωθεί ότι ο Θεμ. Σοφούλης μόνο φραστικά είχε αρνηθεί αντίστοιχο έλεγχο, λέγοντας ότι το υλικό μετά την παράδοσή του ανήκει στην Ελλάδα και η κυβέρνηση θα το διαθέτει κατά τις παρουσιαζόμενες ανάγκες). Οταν σε υπόδειξη του Κανελλόπουλου ότι θα συζητηθούν υπηρεσιακά θέματα, που δεν σχετίζονται με στρατιωτικό υλικό και αρνήθηκε να αποχωρήσει ο εκπρόσωπος, ο Κανελλόπουλος έλυσε τη συνεδρίαση, συναντήθηκε αμέσως με τον Παπάγο και τον ενημέρωσε. Οταν μετ’ ολίγον κατέφθασε ο διαβόητος πρέσβης των ΗΠΑ από το 1950 Πιουριφόι διαμαρτυρόμενος, ο Παπάγος τάχθηκε με το μέρος του Κανελλόπουλου. Μετά από λίγους μήνες έπαυσε η παρουσία Αμερικανού στο Συμβούλιο του ΥΕΘΑ και ο Πιουριφόι έφυγε από την Ελλάδα για τη Γουατεμάλα.

Ο Κίπλιγκ έγραψε: «.. Αν σου βαστά η ψυχή ν’ ακούς όποιαν αλήθεια εσύ είχες πει παραλλαγμένη απ’ τους κακούς για να ’ναι για τους άμυαλους παγίδα...». Ο Κανελλόπουλος βάσταξε. Καιρός να αποκατασταθεί η αλήθεια.

Νικολαος Π. Σοϊλεντακης, επίτ. πρόεδρος Εφετών Διοικ. Δ/ρίων, δρ Νομ.

Οι δικτατορίες και ο Μεσοπόλεμος

Κύριε διευθυντά
Τη δεκαετία του ’30 η επικρατούσα άποψη στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες  ήταν ο φόβος του κομμουνισμού –των μπολσεβίκων– και αυτό οδήγησε  σε κάποιες, στην επιβολή  δικτατορικών καθεστώτων στο πρότυπο της ναζιστικής Γερμανίας και της φασιστικής Ιταλίας και την ηττοπάθεια τόσο της Γαλλίας όσο και της Αγγλίας, όπου υπερίσχυε σε μεγάλο ποσοστό της κοινής γνώμης ότι μια συμμαχία με τη Γερμανία του Χίτλερ εναντίον της Σοβιετικής Ενωσης θα ήταν η ενδεδειγμένη λύση για την αντιμετώπιση του κομμουνιστικού κινδύνου. 

Δείγμα αυτής της χαλαρής αντιμετώπισης των γερμανικών εξοπλισμών και της επεκτατικής  πολιτικής του Χίτλερ ήταν οι θέσεις κυρίως της γαλλικής στρατιωτικής ηγεσίας, ενώ στην Αγγλία οι μόνες φωνές που ακούγονταν ήταν του Churchill  και του Duff Cooper με μοιραία κατάληξη τη Συμφωνία του Μονάχου.

Μέσα σε αυτή την προπολεμική περιρρέουσα ατμόσφαιρα επεβλήθη  και η δικτατορία της 4ης Αυγούστου με πρωταγωνιστές τόσο τον Μεταξά όσο και τον τότε βασιλέα Γεώργιο Β΄, λύση που είχε συμφωνηθεί πριν αναλάβει ο Μεταξάς πρωθυπουργός και που δείχνει την ξαφνική εμπιστοσύνη του Γεωργίου στον Μεταξά παραμερίζοντας πλειάδα πολιτικών του Λαϊκού Κόμματος  για την πρωθυπουργία.  Το προφίλ  της δικτατορίας Μεταξά έχει οδηγήσει κατά το παρελθόν σε ποικίλες αναλύσεις. Για να πετύχει η εδραίωση της δικτατορίας ο Μεταξάς ξεκίνησε μια σειρά μέτρων με μια αλυσιδωτή αντίδραση  που συνέβαλε αρνητικά στις εξελίξεις των επόμενων δεκαετιών.

Στα σχολεία επιβλήθηκε η γνωστή προπαγάνδα και κατήχηση των δικτατορικών καθεστώτων με την ίδρυση της ΕΟΝ, τον φασιστικό χαιρετισμό, την πλύση εγκεφάλου με υπερεθνικά συνθήματα όπως ο Γ΄ Ελληνικός Πολιτισμός, τη λογοκρισία και το κάψιμο βιβλίων με μοναδικό σκοπό πάντα τη λατρεία της προσωπικότητας (ο πρώτος αγρότης κ.λπ.).

Οι συλλήψεις, η παρακολούθηση από την Ασφάλεια αντιφρονούντων και τελικά οι  εξορίες με αυθαίρετο τρόπο ατόμων που ανήκαν στον αριστερό αλλά κυρίως στον βενιζελικό χώρο, είχαν σαν αποτέλεσμα να διακοπεί η κοινοβουλευτική εξέλιξη και να επέλθει η αναμενόμενη πόλωση, με συνέπεια ένα μεγάλο τμήμα από τον φιλελεύθερο χώρο να μετατοπισθεί προς τα αριστερά, και αυτό είναι εμφανές στην πλαισίωση αντάρτικων ομάδων κατά την Κατοχή  από «κεντρώους» στρατιωτικούς.

Μελετητές της περιόδου διατείνονται ότι εκτός από τα πογκρόμ εναντίον των κομμουνιστών υπήρξαν και εκτελέσεις  από την Ασφάλεια, αλλά τα στοιχεία είναι ακόμα αμφιλεγόμενα. Πάντως, οι γερμανικές αρχές κατοχής ανεκάλυψαν λίστες κομμουνιστών μερικούς από τους οποίους και εξετέλεσαν.   Υπάρχει πολύ υλικό για τη δικτατορία, η οποία κατά ορισμένους δεν ήταν στυγνή σαν άλλες εκείνης της εποχής στην Ευρώπη αλλά εάν και ακόμα αυτό αληθεύει, η στέρηση της ελευθερίας δεν έχει διαβαθμίσεις.  Το ότι είπε το ΟΧΙ θα χαρακτηρίζει τον Μεταξά  και για τις επόμενες γενιές.

Γ. Μελισσινός

Περί αφανών ηρώων και μνήμης επώδυνης

Κύριε διευθυντά
Η ιστορία του Ελληνικού Εθνους αναφέρει συνήθως ως εθνικούς ήρωες όσους έπεσαν στα πεδία των μαχών ή αγωνίστηκαν για τα ιδανικά της πατρίδας και τα ονόματα, πολλών απ’ αυτούς, είτε μνημονεύονται σε τελετές εθνικών επετείων είτε έχουν χαραχθεί σε στήλες  μνημείων. Υπάρχει, όμως, όπως η ίδια ιστορία αναφέρει, και η κατηγορία των αφανών ηρώων, οι οποίοι και αυτοί θυσίασαν τους εαυτούς τους για τα ιδανικά της πατρίδας, χωρίς, όμως, να αναφερθούν ποτέ  τα ονόματά τους σε τελετές εθνικών επετείων ή να γραφούν σε στήλες εθνικών μνημείων.

Στη δεύτερη αυτή κατηγορία ανήκει και ο πατέρας του υποφαινόμενου, Νικόλαος Κ. Σαλακάς, πρόεδρος της τότε Κοινότητας Πετραλώνων Ορεινής Ολυμπίας Ηλίας,  εγγύς του ναού του Επικουρίου  Απόλλωνα,  ο οποίος –πατέρας μου– ασκούσε τα νόμιμα καθήκοντα του προέδρου από το 1935 συνεχώς μέχρι το 1948. Επειδή ήταν πρόεδρος και κυρίως επειδή δεν προσχωρούσε στις αριστερές ιδέες του  ΔΣΕ, που κυριαρχούσε τότε σε όλη την ύπαιθρο της Πελοποννήσου, συνελήφθη από αυτόν, ενώ διέτρεχε το 43ο έτος της ηλικίας του, μαζί με άλλους επτά (7) προέδρους και δημάρχους της περιοχής, και, αφού τους πέρασαν από λαϊκό δικαστήριο για τα μάτια των κατοίκων του χωριού στο οποίο συνεδρίαζε, για να φανεί ότι αποδίδουν δικαιοσύνη τους οδήγησαν και τους οκτώ (8) και τους εκτέλεσαν, πριν φωτίσει, την 30ή Νοεμβρίου 1948 στους Παραλογγούς Γορτυνίας Αρκαδίας χωρίς ψάλτη και παπά.

Ο αείμνηστος πατέρας μου, άνθρωπος καλλιεργημένος για την εποχή του, ήταν αναγνώστης της «Καθημερινής», την οποία, μετά τον χαμό του πατέρα μου, συνέχισα, εγώ –που είχα καταφύγει στον Πύργο Ηλείας– ο γιος του,  αδιάλειπτα επί 63 χρόνια μέχρι σήμερα, στην ηλικία των 84 ετών, να διαβάζω. Επειδή την 30-11-18 συμπληρώνονται 70 χρόνια από τον άδικο χαμό του πατέρα μου φρονώ ότι η δημοσίευση της δολοφονίας του στην  εφημερίδα, που αγαπούσε και διάβαζε και συνεχίζει να διαβάζει ο γιος του, αποτελεί ένα οιονεί  μνημόσυνο για τη πίστη του στην πατρίδα και τη Δημοκρατία.

Βασιλης Ν. Σαλακας, Επίτιμος δικηγόρος, πρώην νομικός σύμβουλος και προϊστάμενος Νομικής Υπηρεσίας ΔΕΗ
 

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ