Θάνος Π. Ντόκος* ΘΑΝΟΣ Π. ΝΤΟΚΟΣ*

Η Ελλάδα σε έναν κόσμο που αλλάζει

ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Η ελληνική πραγματικότητα είναι ιδιαίτερα καταθλιπτική. Νέοι πολιτικοί με «παλιές νοοτροπίες», ανοικτή εχθρότητα προς την αριστεία και την ιδιωτική πρωτοβουλία, εκπαιδευτικό σύστημα που βασίζεται στην αποστήθιση και την ισοπεδωτική ομοιομορφία, κυριαρχία της μετριοκρατίας και της φαυλοκρατίας.

Προβλήματα παλιά και διαχρονικές παθογένειες, με έντονες, όμως, εποχικές εξάρσεις, καλή ώρα όπως σήμερα. Υπάρχει ευτυχώς και η άλλη Ελλάδα: νέα παιδιά με διακρίσεις σε Ολυμπιάδες Μαθηματικών και διεθνείς διαγωνισμούς ρομποτικής, εθελοντική προσφορά σε διάφορους τομείς, επιτυχημένες (και μη) startups, δάσκαλοι που αφιερώνουν χρόνο για δραστηριότητες εκτός ωραρίου. Υπάρχουν νησίδες αριστείας, αλλά όχι κρίσιμη μάζα, οι θεσμοί εξακολουθούν να είναι αδύναμοι και απουσιάζει ο στρατηγικός σχεδιασμός.

Παράλληλα με τις δικές μας ομφαλοσκοπήσεις, διαμορφώνεται εκτός συνόρων ένας θαυμαστός καινούργιος κόσμος με βασικές επιρροές από την 4η βιομηχανική επανάσταση και τις οβιδιακές εξελίξεις στην τεχνητή νοημοσύνη, τη βιοτεχνολογία, τις επιστήμες ζωής, τη νανοτεχνολογία και το Ιντερνετ των Πραγμάτων (πολύτιμη εισαγωγή σε αυτά το Singularity Summit του Νοεμβρίου 2018). Οι διεθνείς ισορροπίες μεταβάλλονται, καθώς η νέα παγκόσμια μονάδα ισχύος είναι τα μεγάλα δεδομένα. Ταυτόχρονα, λαμβάνουν χώρα νέοι ανταγωνισμοί μεταξύ ΗΠΑ και Κίνας, αλλά και άλλων σημαντικών δυνάμεων (με την Ευρώπη να προσπαθεί, όχι πάντοτε με επιτυχία, να παραμείνει κοντά), σε τομείς όπως η ρομποτική και η τεχνητή νοημοσύνη, οι σπάνιες γαίες, οι τεχνολογίες ανανεώσιμης ενέργειας, ο έλεγχος του κυβερνοχώρου, τα αυτόνομα οπλικά συστήματα και οι τεχνολογίες του Διαστήματος.

Υπάρχει ένα μικρό παράθυρο ευκαιρίας αν ξεφύγουμε από τις εμμονές μας σε τομείς όπως π.χ. η ιδιωτική ανώτατη εκπαίδευση (συμπεριλαμβανομένης και της παραμελημένης ναυτικής εκπαίδευσης), αγγλόφωνης όπου χρειάζεται, για να ετοιμάσουμε το απαραίτητο στελεχικό δυναμικό, να περιορίσουμε τη διαρροή εγκεφάλων, αλλά και να εξελιχθούμε σε περιφερειακό εκπαιδευτικό κόμβο. Σε μια εποχή όπου τα μεγαλύτερα πανεπιστήμια του πλανήτη ξεκινούν συνεργασίες, υπάρχουν και μικρές αχτίδες φωτός, όπως το νέο αγγλόφωνο Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών Νότιας Ευρώπης Εurosud, συνεργασία του Καποδιστριακού και άλλων πέντε ευρωπαϊκών πανεπιστημίων. Αλλά η κλεψύδρα συνεχίζει να αδειάζει με γοργό ρυθμό.

* Γενικός διευθυντής στο ΕΛΙΑΜΕΠ.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ