Νίκος Κωνσταντάρας ΝΙΚΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΡΑΣ

Αυτοδυναμία ή αυτοχειρία

ΠΟΛΙΤΙΚΗ

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:

Η θέσπιση της απλής αναλογικής στις εθνικές εκλογές θα εκθέσει τη χώρα σε περισσότερους κινδύνους, εισάγοντας μόνιμο στοιχείο αστάθειας στην πολιτική και, συνεπώς, στην οικονομία και την κοινωνία. Μόνοι κερδισμένοι από την επαναφορά του συστήματος αυτού θα είναι μικρές ομάδες ακραίων στοιχείων και οι ισχυροί που θα κινούν τα νήματα της πολιτικής. Το αποτέλεσμα των εκλογών της 7ης Ιουλίου θα κρίνει εάν θα καταργηθεί ο νόμος με τον οποίο υιοθετήθηκε η απλή αναλογική.

Εάν η Νέα Δημοκρατία εξασφαλίσει αυτοδυναμία με άνετη πλειοψηφία, πιθανώς το ΚΙΝΑΛ (ΠΑΣΟΚ) θα συμφωνήσει στην κατάργηση της απλής αναλογικής. Εάν η Ν.Δ. αναγκαστεί να ζητήσει στήριξη για να κυβερνήσει, ή εάν ο σχηματισμός κυβέρνησης είναι αδύνατος, τότε οι επόμενες εκλογές θα διεξαχθούν με το σύστημα που θα αποκλείει την αυτοδυναμία οποιουδήποτε κόμματος, οδηγώντας σε ατελείωτες εκλογικές αναμετρήσεις, στην ενίσχυση ακραίων ομάδων και στη χρόνια αστάθεια.

Η λατρεία της απλής αναλογικής λειτουργεί ως κριτήριο προοδευτικότητας στην ελληνική πολιτική σκηνή σε πείσμα κάθε απόδειξης ότι η εφαρμογή της είναι ολέθρια. Δεν είναι ότι δεν έχουμε δει τις συνέπειες του συστήματος στο εξωτερικό, ούτε ότι Ελληνες πολιτικοί δεν το έχουν δοκιμάσει: η απλή αναλογική, με διάφορες παραλλαγές, εφαρμόστηκε για πρώτη φορά το 1926 και τελευταίως, στις εκλογές της αυτοδιοίκησης της 26ης Μαΐου 2019 (όπου σε κάποιες περιπτώσεις εξελέγησαν δήμαρχοι με λιγότερους δημοτικούς συμβούλους απ’ ό,τι αντίπαλοί τους). Μεταξύ του 1926 και του 1928, κυβερνήσεις άλλαζαν συνεχώς, πριν υιοθετηθεί πάλι πλειοψηφικό σύστημα. Μεταξύ 1946 και 1950, με την επιστροφή της απλής αναλογικής, σχηματίστηκαν 10 κυβερνήσεις συνασπισμού. Η πιο πρόσφατη «χρήση» του συστήματος σε εθνικές εκλογές ήταν το 1989, όταν το απερχόμενο ΠΑΣΟΚ του Ανδρέα Παπανδρέου επινόησε σύστημα όπου η Νέα Δημοκρατία του Κωνσταντίνου Μητσοτάκη δεν μπόρεσε να σχηματίσει κυβέρνηση παρόλο που έφθασε στο 44,25% στις εκλογές του Ιουνίου (με 145 έδρες) και στο 46,19% τον Νοέμβριο (με 148 έδρες). Τον Απρίλιο του 1990, με 46,89% και 150 έδρες, μπόρεσε να σχηματίσει κυβέρνηση (με τη μετακίνηση βουλευτού άλλου κόμματος στη Ν.Δ.). Το 1990 υιοθετήθηκε σύστημα ενισχυμένης αναλογικής και αυτό ίσχυε, με αλλαγές το 2004 και το 2008, έως τώρα. Μπορεί η ενίσχυση του πρώτου κόμματος με 50 επιπλέον έδρες (όπως όριζε η τελευταία τροποποίηση) να ήταν υπερβολική, αλλά συνέβαλε σε μια σχετική σταθερότητα.

Κάθε φορά που εφαρμόστηκε η απλή αναλογική στην Ελλάδα, οδήγησε σε ακυβερνησία, σε αστάθεια, σε ανωμαλία. Στο εξωτερικό –με κορυφαίο παράδειγμα το Ισραήλ– βλέπουμε πως η ενίσχυση της επιρροής και ενός βουλευτού ενός ακραίου κόμματος μπορεί να καθορίσει την πολιτική μιας κυβέρνησης και την πορεία της χώρας. Δεν θέλει πολλή σκέψη για να καταλάβει κανείς πού θα μπορούσε να οδηγηθεί η Ελλάδα εάν οι κυβερνήσεις της εξαρτώνται από την άκρα αριστερά ή την άκρα δεξιά. Τα προβλήματα της χώρας απαιτούν σταθερότητα και κυβερνήσεις διατεθειμένες να αναλάβουν μεγάλα πολιτικά κόστη, όχι κυβερνήσεις που θα εξαρτώνται από κόμματα που θα επιδιώκουν να επιβάλλουν τη δική τους ιδεοληψία και δεν θα έχουν κανένα λόγο να συναινούν σε ό,τι δεν τους αρέσει. Θα επαναληφθούν παλιές αποτυχίες. Με την Ελλάδα καταχρεωμένη και τους πολίτες εξαντλημένους, εάν οδηγηθούμε σε νέο αδιέξοδο και στην ανάγκη νέου δανεισμού, αυτό θα συμβεί σε μια χώρα όπου η συνεννόηση και η σύνεση σπανίζουν, και μέσα σε ένα άκρως αρνητικό διεθνές περιβάλλον.

Η κυνική επαναφορά της απλής αναλογικής από τον ΣΥΡΙΖΑ μπορεί να αποδειχθεί ακόμη πιο ζημιογόνος από τη «διαπραγμάτευση» του 2015 και όλα όσα ακολούθησαν. Αυτό οφείλουμε να το σκεφτούμε όλοι. Η πρόσφατη δήλωση της Φώφης Γεννηματά ότι το ΚΙΝΑΛ θα συναινέσει στην κατάργηση της απλής αναλογικής μοιάζει με απόπειρα να αποτρέψει ροή ψηφοφόρων προς τη Ν.Δ. Επειδή η Ν.Δ. είναι η μόνη πολιτική δύναμη που θέλει και μπορεί να αποτρέψει αυτή την εθνική αυτοχειρία. Αρκεί να διαθέτει τη δύναμη στη Βουλή ώστε κι άλλοι να συμμαχήσουν μαζί της. 

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ