ΚΟΣΜΟΣ

Πολιτική αντιπαράθεση με αφορμή μνημείο του πολέμου στην Πολωνία

REUTERS

Το Βέστερπλατε, αφιερωμένο στην αντίσταση κατά της ναζιστικής εισβολής.

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:

ΒΑΡΣΟΒΙΑ. Νέο μέτωπο αντιπαράθεσης έχει ανοίξει μεταξύ της εθνικιστικής κυβέρνησης της Πολωνίας και της προοδευτικής αντιπολίτευσης, με αφορμή μνημείο του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου στην πόλη του Γκντανσκ. Η στήλη από γρανίτη στο λιμάνι της Βαλτικής θυμίζει την επταήμερη πολιορκία του Βέστερπλατε τον Σεπτέμβριο του 1939, όταν λίγες δεκάδες Πολωνοί στρατιώτες αντιστάθηκαν ηρωικά στην ισχύ του ναζιστικού στόλου.

Για μεγάλη μερίδα Πολωνών, το μνημείο και το μικρό πάρκο του αποτελούν σύμβολο εθνικής υπερηφάνειας. Το κυβερνών Κόμμα Νόμου και Δικαιοσύνης, όμως, κατηγορεί τον προσκείμενο στην αντιπολίτευση δήμο του Γκντανσκ για παραμέληση του μνημείου. Τον περασμένο μήνα, η κυβέρνηση ψήφισε νομοσχέδιο με στόχο τη μεταβίβαση της αρμοδιότητας του μνημείου στις κεντρικές κρατικές υπηρεσίες στη Βαρσοβία. Οι επικριτές της λαϊκιστικής κυβέρνησης επιμένουν ότι η αντιπαράθεση γύρω από το μνημείο εντάσσεται στην ευρύτερη κυβερνητική προσπάθεια ιστορικού αναθεωρητισμού, με στόχο την αναζωπύρωση εθνικιστικών αισθημάτων ενόψει των εκλογών στις 13 Οκτωβρίου. Αξιωματούχοι του κυβερνώντος κόμματος αντιτείνουν, από την πλευρά τους, ότι η θυσία της φρουράς του Βεστερπλάτε δεν τιμήθηκε επαρκώς. Μετά την εκλογή του στην εξουσία, το 2015, το Κόμμα Νόμου και Δικαιοσύνης (PiS) κατηγόρησε επανειλημμένως τα φιλελεύθερα κόμματα που κυβέρνησαν την Πολωνία για αδιαφορία σε ό,τι αφορά τη διατήρηση της ιστορικής μνήμης και την προώθηση πατριωτικού αισθήματος μεταξύ της νεολαίας. Το κοινωνικά συντηρητικό και ευρωσκεπτικιστικό PiS τονίζει επίσης ότι η Πολωνία δεν μπορεί να είναι αποτελεσματική στη διεθνή σκηνή, εφόσον οι σύμμαχοί της δεν συνειδητοποιήσουν τις θυσίες της χώρας στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και κατά τη διάρκεια της σοβιετικής κατοχής.

«Μετά το 1989, η ιστορική μνήμη δέχθηκε πλήγμα. Οι τοπικές αρχές του Γκντανσκ αδιαφόρησαν για το μνημείο», λέει ο ιστορικός Κάρολ Ναβρόκι, που διορίσθηκε από το PiS διευθυντής του Μουσείου Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου στο Γκντανσκ. Η κυβέρνηση αποφάσισε φέτος να μεταθέσει το επίκεντρο των τελετών για τα 80 χρόνια από την έναρξη του πολέμου από το Γκντανσκ –όπου πραγματοποιούνταν παραδοσιακά– στη Βαρσοβία και στην πόλη Βίλουν. Παρότι ο δήμος του Γκντανσκ θα πραγματοποιήσει δικές του τελετές, τον εορτασμό στη Βαρσοβία θα παρακολουθήσει ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ.

Το κυβερνητικό μήνυμα μοιάζει να έχει απήχηση. Οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι το PiS έχει σοβαρές πιθανότητες να επανεκλεγεί τον Οκτώβριο με ποσοστό γύρω στο 40%, ενώ το μέτωπο της φιλελεύθερης αντιπολίτευσης εμφανίζεται να λαμβάνει το 30% των ψήφων. Η δήμαρχος του Γκντανσκ, Αλεξάντρα Ντούλκιεβιτς, αρνείται ότι ο δήμος έχει παραμελήσει το μνημείο, επιμένοντας ότι η κυβέρνηση επιδιώκει να αποκομίσει πολιτικό όφελος από την αντιπαράθεση. «Ογδόντα χρόνια μετά τον πόλεμο, προτιμούμε να δοξάζουμε τον θάνατο. Μήπως θα ήταν καλύτερα να αναζητούμε νέους τρόπους συνύπαρξης;» λέει η Ντούλκιεβιτς.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ