ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Εκτίναξη φοροδιαφυγής μετά την αύξηση του ΦΠΑ

ΕΙΡΗΝΗ ΧΡΥΣΟΛΩΡΑ

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:

Μεγαλύτερες από την αύξηση των εσόδων ΦΠΑ την περίοδο 2014-2017, ως αποτέλεσμα των αλλεπάλληλων νέων φορολογικών επιβαρύνσεων, ήταν οι απώλειες λόγω φοροδιαφυγής την ίδια περίοδο, όπως προκύπτει από έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για το λεγόμενο «έλλειμμα ΦΠΑ», δηλαδή τη διαφορά μεταξύ των αναμενόμενων εσόδων από ΦΠΑ και του ποσού που πράγματι εισπράχθηκε. Συγκεκριμένα, ενώ τα έσοδα από ΦΠΑ τη συγκεκριμένη περίοδο αυξήθηκαν κατά σχεδόν 2 δισ. ευρώ (από 12,6 δισ. ευρώ σε 14,6 δισ. ευρώ), το «έλλειμμα» ΦΠΑ αυξήθηκε κατά σχεδόν 3 δισ. ευρώ (από 4,6 δισ. ευρώ σε 7,4 δισ. ευρώ). Τα 7,4 δισ. ευρώ του «ελλείμματος» του 2017 αντιστοιχούν στο τριπλάσιο του προϋπολογισμού του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων της ίδιας χρονιάς. Από την έκθεση προκύπτει ότι η περίοδος της κρίσης αποτέλεσε θερμοκήπιο φοροδιαφυγής, με τα τελευταία χρόνια της υπερφορολόγησης να επιτείνουν το φαινόμενο και να κατατάσσουν τη χώρα στη δεύτερη χειρότερη θέση, μετά τη Ρουμανία, στην κατάταξη μεταξύ των χωρών της Ευρωπαϊκής Ενωσης.

Ειδικότερα, το «έλλειμμα ΦΠΑ» αντιπροσώπευε το 31% των αναμενόμενων εσόδων από ΦΠΑ το 2016 και το 33,6% το 2017, τελευταία χρονιά για την οποία υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία. Σε χειρότερη θέση ήταν μόνο η Ρουμανία με το «έλλειμμα» στο 35,5% το 2017, και ακολουθεί η Λιθουανία με 25%.

Τα χαμηλότερα ελλείμματα είχαν η Σουηδία (1,5%), το Λουξεμβούργο (0,7%) και η Κύπρος (0,6%). Κατά μέσον όρο στην Ε.Ε. των 28 το «έλλειμμα» διαμορφώθηκε στο 11,2% το 2017 από 12,2% το 2016.

Στην πενταετία 2013-2017 η χώρα απώλεσε έσοδα ΦΠΑ 30,1 δισ. ευρώ, με την απώλεια να υποχωρεί μεταξύ 2013 και 2014 και να αυξάνεται πάλι από το 2015 για να φτάσει στην κορύφωσή της, στα 7,399 δισ. ευρώ το 2017, σχεδόν ένα δισ. ευρώ υψηλότερα από το 2016.

Με άλλα λόγια, η αύξηση της φορολογικής επιβάρυνσης του 2017 (μεταξύ άλλων εφαρμόσθηκε πλήρως η αύξηση του συντελεστή ΦΠΑ από 23% σε 24%) ανέβασε μεν τα έσοδα κατά 300 εκατ. ευρώ, αλλά ταυτόχρονα οδήγησε σε περαιτέρω απώλειες εσόδων 1 δισ. ευρώ, καθιστώντας το ισοζύγιο απολύτως αρνητικό και καταδεικνύοντας το αδιέξοδο των συνεχών αυξήσεων των φορολογικών επιβαρύνσεων. Σύμφωνα με εκτίμηση της Κομισιόν, το 2018 αναμένεται βελτίωση στο ποσοστό του ελλείμματος (υποχώρηση από το 34% στο 31%).

Συνολικά, στην Ευρωπαϊκή Ενωση, οι χώρες έχασαν 137 δισ. ευρώ από ΦΠΑ το 2017. Οπως σχολίασε η Κομισιόν, το ποσοστό έχει μειωθεί κάπως σε σύγκριση με τα προηγούμενα έτη, αλλά παραμένει πολύ υψηλό. Κατά την Κομισιόν, το γεγονός αυτό υπογραμμίζει την ανάγκη για σημαντική μεταρρύθμιση των κανόνων της Ε.Ε. για τον ΦΠΑ, όπως προτάθηκε το 2017 από την ίδια, καθώς και για αυξημένη συνεργασία μεταξύ των κρατών-μελών.

Από τα στοιχεία που παραθέτει η έκθεση, προκύπτει ότι η Ελλάδα κατέχει τον έβδομο υψηλότερο «πραγματικό» συντελεστή  ΦΠΑ (13%) μεταξύ των 28 χωρών της Ευρωπαϊκής Ενωσης, μαζί με την Εσθονία. Σχολιάζοντας την έκθεση, ο υπουργός Οικονομικών Χρήστος Σταϊκούρας δήλωσε: «Από το 2015, η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ επέβαλε 29 νέους φόρους σε φυσικά και νομικά πρόσωπα.  Η υπερφορολόγηση των πολιτών οδήγησε και σε αύξηση της φοροδιαφυγής, κατά περίπου 3 δισ. ευρώ την προηγούμενη τετραετία.

Επιλογή της σημερινής κυβέρνησης είναι η σταδιακή μείωση της φορολογικής επιβάρυνσης νοικοκυριών και επιχειρήσεων.

Ηδη υλοποιήθηκε η σημαντική μείωση του ΕΝΦΙΑ, και θα ακολουθήσουν και άλλες φορολογικές ελαφρύνσεις τα επόμενα χρόνια, στο πλαίσιο των δημοσιονομικών περιθωρίων που κάθε φορά θα υφίστανται». 

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ