ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Μέτρα στήριξης για να ανακοπεί η μεγάλη πτώση της τουρκικής λίρας

BLOOMBERG, REUTERS

Ο Ερντογάν επιχειρεί να μετριάσει τις πιέσεις στη λίρα, καθώς, αν συνεχιστούν, θα πρέπει η κεντρική τράπεζα να αντιστρέψει τη χαλαρή νομισματική πολιτική.

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:

Οι κρατικές τράπεζες στην Τουρκία δαπάνησαν περίπου 1 δισ. δολάρια για να αναχαιτίσουν την πτώση του εγχώριου νομίσματος, γεννώντας ερωτήματα για τα συναλλαγματικά αποθέματα που διαθέτει η κεντρική τράπεζα σε μια κρίσιμη περίοδο της οικονομίας. Η τουρκική λίρα οδηγήθηκε στο χαμηλό μηνός έναντι του δολαρίου μετά την απειλή του Αμερικανού προέδρου, Ντόναλντ Τραμπ, τη Δευτέρα, ότι θα «εξολοθρεύσει» την οικονομία της χώρας εάν τα στρατεύματα της Αγκυρας υπερβούν τα όριά τους στις επιχειρήσεις τους στη βορειοανατολική Συρία. Το διήμερο Δευτέρας-Τρίτης, οι κρατικές τράπεζες της γειτονικής χώρας αγόρασαν την τουρκική λίρα στα 5,85 ως προς το δολάριο, σύμφωνα με αποκλειστικές πηγές του πρακτορείου Bloomberg. Η παρέμβαση αυτή των κρατικών τραπεζών, μάλιστα, δημιουργεί αμφιβολίες για την ισχύ των συναλλαγματικών αποθεμάτων της κεντρικής τράπεζας της Τουρκίας και κατ’ επέκταση τη δυνατότητά της να σταθεροποιήσει το νόμισμα της χώρας. «Η κεντρική τράπεζα δεν έχει επαρκή συναλλαγματικά αποθέματα για να παρέμβει σε μεγάλη κλίμακα για παρατεταμένη περίοδο», σχολίασε ο Πιοτρ Ματίς, στρατηγικός αναλυτής της Rabobank στο Λονδίνο.

Η τουρκική λίρα ήδη κινείτο πτωτικά αφότου ο Τραμπ ανακοίνωσε αργά την Κυριακή την απόσυρση των αμερικανικών στρατιωτικών δυνάμεων από τμήματα της βορειοανατολικής Συρίας, κοντά στα τουρκικά σύνορα, δίνοντας ουσιαστικά το πράσινο φως στην κυβέρνηση του Ερντογάν να εισβάλει σε περιοχές που ελέγχονται από Κούρδους. Ακολούθησε η έντονη αντίδραση των Δημοκρατικών και εκφράστηκαν φόβοι από τους Κούρδους της Συρίας για επάνοδο του Ισλαμικού Κράτους εάν υποστούν τουρκική επίθεση. Μετά ο Τράμπ απείλησε με την καταστροφή της οικονομίας της Τουρκίας εάν η Αγκυρα ξεπεράσει τα όριά του.

Η πτώση της τουρκικής λίρας αντικατοπτρίζει το κλίμα αβεβαιότητας που επικρατεί στην τουρκική οικονομία, καθώς δεν είναι η πρώτη φορά που τίθεται στο στόχαστρο του Αμερικανού προέδρου. Μέσα στο καλοκαίρι, ο Τραμπ είχε απειλήσει με την επιβολή κυρώσεων εις βάρος της Τουρκίας για την αγορά πυραύλων S-400, αν και τελικά «πάγωσε» αυτά τα σχέδια. Παράλληλα, ο πρόεδρος της Τουρκίας, Ταγίπ Ρετζέπ Ερντογάν, στηρίζει τις προσδοκίες του για την πορεία της τουρκικής οικονομίας σε μια χαλαρή νομισματική πολιτική. Μια εξασθένηση των επίσημων συναλλαγματικών αποθεμάτων σημαίνει πως η κεντρική τράπεζα θα έπρεπε θεωρητικά να καταφύγει σε μια αύξηση των επιτοκίων για να αναχαιτίσει την πτώση της τουρκικής λίρας, με στόχο να σταθεροποιήσει την ισοτιμία της έναντι του δολαρίου και του ευρώ.

Σύμφωνα με επίσημα στοιχεία, τα συναλλαγματικά αποθέματα της Τουρκίας ανέρχονται σε 35,7 δισ. δολάρια, δηλαδή έχουν ενισχυθεί από τα 26,1 δισ. δολάρια που είχαν ανακοινωθεί τον Μάρτιο. Ωστόσο, σύμφωνα με έκθεση της Capital Economics που δημοσιεύθηκε την Τρίτη, «οι συνολικές ανάγκες εξωτερικής χρηματοδότησης της Τουρκίας ως ποσοστό της ρευστότητας που κρατάει ως δικλίδα ασφαλείας είναι από τις μεγαλύτερες στις αναδυόμενες αγορές». Στην έκθεση τονίζεται, επίσης, πως «η αδύναμη θέση της Τουρκίας σημαίνει πως και μόνον η απειλή για τη λήψη περισσότερων μέτρων εις βάρος της θα εντείνει τις πιέσεις στη λίρα και μπορεί η κεντρική τράπεζα να αναγκαστεί να αντιστρέψει τη χαλαρή νομισματική πολιτική της». Μια τέτοια προοπτική, μάλλον, θα ήταν δυσάρεστη για τον Ερντογάν. Από τον Ιούλιο, η τουρκική κεντρική τράπεζα έχει ήδη μειώσει το κόστος δανεισμού κατά 750 μονάδες βάσης, με τον Τούρκο πρόεδρο να έχει χαρακτηρίσει το υψηλό κόστος δανεισμού «μητέρα όλων των δεινών» για την οικονομία.

Γεωπολιτικοί κίνδυνοι

Περιπλέκονται τα δεδομένα για την τουρκική οικονομία μετά τις νέες απειλές του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ. Είναι ισχυρή η πιθανότητα να ενταθούν οι πιέσεις για νέα μείωση των επιτοκίων όταν, παράλληλα, ελλοχεύει ο κίνδυνος για περαιτέρω αποδυνάμωση της τουρκικής λίρας. Μόλις την περασμένη εβδομάδα, η υποχώρηση του πληθωρισμού κάτω από το 10% τροφοδότησε σενάρια για νέα αναμέτρηση ανάμεσα στον Τούρκο πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν και τον κεντρικό τραπεζίτη της γειτονικής χώρας, Μουράτ Ουισάλ. Μόλις την περασμένη εβδομάδα, ο Τούρκος πρόεδρος είπε πως αναμένει περαιτέρω χαλάρωση της νομισματικής πολιτικής από την κεντρική τράπεζα, αν και τόνισε πως είναι ήδη ικανοποιημένος από τις τελευταίες μειώσεις των επιτοκίων. Η υποχώρηση του πληθωρισμού στο 9,25% τον Σεπτέμβριο από το 15,01% τον Αύγουστο αποδόθηκε στη σταθεροποίηση της τουρκικής λίρας και την εξασθένηση της εγχώριας ζήτησης μετά την ύφεση που σημειώθηκε από το δ΄ τρίμηνο του 2018 μέχρι το β΄ τρίμηνο του 2019.

Ομως, οι τελευταίες γεωπολιτικές εξελίξεις στη βορειοανατολική Συρία προκαλούν νέους κραδασμούς στην τουρκική λίρα. Αναλυτές της Credit Suisse είναι καθησυχαστικοί, τονίζοντας πως αν και η τουρκική λίρα μπορεί να υποχωρήσει περαιτέρω και να κινηθεί στα 5,95 ως προς το δολάριο από τα 5,87 που ίσχυαν χθες, «δεν πιστεύουμε πως αυτές οι γεωπολιτικές εξελίξεις θα πυροδοτήσουν μια νέα, μεγάλη μεταβολή στην  ισοτιμία της».

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ