ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

«Ειρηνοποιός» εξ ανάγκης ο Ντόναλντ Τραμπ

ΡΟΥΜΠΙΝΑ ΣΠΑΘΗ

Αιτία της κακοδαιμονίας στις αμερικανικές βιομηχανίες σχιστολιθικού πετρελαίου είναι η ραγδαία πτώση των τιμών του πετρελαίου, καθώς οι εταιρείες του κλάδου έχουν υψηλό λειτουργικό κόστος και δεν είναι βιώσιμες όταν το πετρέλαιο πέφτει κάτω από τα 50 δολάρια το βαρέλι. REUTERS

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:

Ενα ρόλο αταίριαστο στο προφίλ του και στην έως τώρα πολιτεία του έχει αναγκαστεί να αναλάβει ο Ντόναλντ Τραμπ. Στόχος του, να σώσει μια στρατηγικής σημασίας αμερικανική βιομηχανία που τα τελευταία χρόνια προκάλεσε ανατροπές στον παγκόσμιο ενεργειακό χάρτη και αποδυνάμωσε σε μεγάλο βαθμό την επιρροή του ΟΠΕΚ στην αγορά πετρελαίου.

Ο Αμερικανός πρόεδρος επιχειρεί μια μεσολάβηση ανάμεσα στη στενή σύμμαχο των ΗΠΑ Σαουδική Αραβία και στη Ρωσία, τις δύο χώρες με τις μεγαλύτερες εξαγωγές πετρελαίου παγκοσμίως. Ζητούμενο αυτής της μεσολάβησης είναι μια ανακωχή ανάμεσα στους δύο «αιώνιους» αντιπάλους και ανταγωνιστές στην αγορά πετρελαίου, οι οποίοι από τις αρχές Μαρτίου προσπαθούν να καταλάβουν όσο μεγαλύτερο μερίδιο μπορούν στην παγκόσμια αγορά. Αυξάνουν, έτσι, την παραγωγή τους και προσφέρουν άφθονο φθηνό πετρέλαιο σε μια περίοδο μειωμένης ζήτησης. Δίνουν, όμως, τη χαριστική βολή στο πετρέλαιο, καθώς τις πρόσφατες εβδομάδες είχαν οδηγήσει τις τιμές του στα χαμηλότερα επίπεδα των τελευταίων 18 ετών. Τώρα ο Αμερικανός πρόεδρος καλεί τις δύο χώρες να μειώσουν την παραγωγή τους και να δώσουν ανοδική ώθηση στις τιμές του «μαύρου χρυσού». Εχει προηγηθεί, βέβαια, μια μακρά περίοδος, στη διάρκεια της οποίας ο Ντόναλντ Τραμπ ζητούσε επίμονα φθηνό πετρέλαιο για να δοθεί ώθηση στην αμερικανική και την παγκόσμια οικονομία. Φαίνεται, έτσι, τουλάχιστον παράδοξο να προσπαθεί τώρα για το ακριβώς αντίθετο. Αν, όμως, αποβεί επιτυχής η μεσολάβηση του Ντόναλντ Τραμπ και αν η ανακωχή ανάμεσα στο Ριάντ και στη Μόσχα αποφέρει το επιθυμητό αποτέλεσμα, θα ωφεληθεί η αμερικανική βιομηχανία σχιστολιθικού πετρελαίου. Είναι ο κλάδος που γνώρισε πρωτοφανή ανάπτυξη μέσα στην τελευταία δεκαετία, ανέδειξε τις ΗΠΑ σε πρώτη παγκοσμίως παραγωγό πετρελαίου, αλλά τώρα περνάει πολύ δύσκολες ημέρες και κινδυνεύει από κύμα μαζικών πτωχεύσεων. Τις τελευταίες εβδομάδες, οι βιομηχανίες του κλάδου έχουν μειώσει δραματικά τις δαπάνες και την παραγωγή τους. Την Πέμπτη, η Whiting Petroleum ήταν η πρώτη μεγάλη του κλάδου που υπέβαλε αίτηση πτώχευσης.

Αιτία της κακοδαιμονίας των αμερικανικών βιομηχανιών σχιστολιθικού πετρελαίου είναι η ραγδαία πτώση των τιμών του πετρελαίου, καθώς οι εταιρείες του κλάδου έχουν υψηλό λειτουργικό κόστος και δεν είναι βιώσιμες όταν το πετρέλαιο υποχωρεί κάτω από τα 50 δολάρια το βαρέλι.

Και μόνον ο ισχυρισμός του Αμερικανού προέδρου πως από την Πέμπτη το βράδυ έχει πείσει Ριάντ και Μόσχα να μειώσουν από κοινού την παραγωγή «μαύρου χρυσού» από 10 έως 15 εκατ. βαρέλια την ημέρα στάθηκε αρκετός για να πάρουν την ανιούσα οι τιμές του πετρελαίου. Μέχρι τη στιγμή που συντασσόταν το παρόν, τόσο το αργό ΗΠΑ όσο και το Brent είχαν πάρει φωτιά, με το δεύτερο να σημειώνει διψήφιο ποσοστό ανόδου και να αναρριχάται και πάλι στα 30 δολάρια το βαρέλι.
Φοβούμενες, όμως, μήπως και δεν αποφέρει καρπούς η πειθώ του Ντόναλντ Τραμπ, οι βιομηχανίες του κλάδου έχουν συσπειρώσει τις δυνάμεις τους και πολιορκούν τον ένοικο του Λευκού Οίκου. Ζητούν πολύ πιο αποφασιστικές κινήσεις, ώστε αν χρειαστεί, να πειστούν και με εκβιαστικά μέσα το Ριάντ και η Μόσχα.

Προτείνουν, έτσι, μεταξύ άλλων, ως την πλέον αποτελεσματική λύση να απαγορευθεί στο αργό από τη Σαουδική Αραβία η πρόσβαση στο μεγαλύτερο διυλιστήριο των ΗΠΑ, το Μοτίβα στο Τέξας. Και βέβαια, ο Αμερικανός πρόεδρος εξετάζει όλες τις δυνατότητες μέχρι και την επιβολή περιορισμών στις εισαγωγές πετρελαίου ή την απαγόρευση της επεξεργασίας εισαγόμενου πετρελαίου στα αμερικανικά διυλιστήρια. Εχει, άλλωστε, προσπαθήσει να στηρίξει τον κλάδο με όποιον τρόπο μπορεί. Αρχικά αγόρασε μεγάλο όγκο πετρελαίου από τις μικρές αυτές βιομηχανίες και γέμισε τις δεξαμενές στις οποίες διατηρεί το αμερικανικό κράτος τα λεγόμενα στρατηγικά αποθέματα πετρελαίου. Στη συνέχεια, ζήτησε από το Κογκρέσο 3 δισ. δολάρια για τη στήριξή τους, αλλά το αίτημα απορρίφθηκε.

Και στο μεταξύ, όλες αυτές οι προσπάθειες της βιομηχανίας σχιστολιθικών κυοφορούν ένα είδος εμφυλίου στους κόλπους της ευρύτερης πετρελαϊκής βιομηχανίας. Το Αμερικανικό Πετρελαϊκό Ινστιτούτο, που εκπροσωπεί τις μεγάλες ενεργειακές, έχει εκφράσει τη διαφωνία του με όλες τις ιδέες που εξετάζονται για επιβολή περιορισμών είτε στις εισαγωγές πετρελαίου είτε στις κινήσεις του. Το ίδιο και μια άλλη ομάδα πίεσης που εκπροσωπεί τους Αμερικανούς παραγωγούς καυσίμων και πετροχημικών και σε επιστολή προς τον Τραμπ τονίζει ότι είναι «μεγάλο πλεονέκτημα για τα αμερικανικά διυλιστήρια» να μπορούν να αγοράζουν πετρέλαιο από όλον τον κόσμο.

Μείωση ζήτησης

Αστάθμητος παράγων στην παρούσα συγκυρία δεν είναι μόνον οι διαθέσεις του Ριάντ και της Μόσχας. Η ρήξη ανάμεσά τους συνέπεσε με την πανδημία και την καραντίνα που έχουν επιβάλει οι περισσότερες χώρες του κόσμου, σε μια προσπάθεια να ανακόψουν τη μετάδοση του κορωνοϊού. Και η αναστολή της οικονομικής δραστηριότητας έχει μειώσει δραματικά τη ζήτηση για πετρέλαιο παγκοσμίως. Γι’ αυτό και δεν είναι λίγοι οι παράγοντες της αγοράς που προειδοποιούν πως όσο κι αν γεφυρωθούν οι διαφορές του Ριάντ με τη Μόσχα, ό,τι κι αν κάνει η Ουάσιγκτον, οι προσπάθειές της αυτές δεν θα αποδώσουν καρπούς. Οπως τόνισε την Παρασκευή ο Φατίχ Μπιρόλ, επικεφαλής της Διεθνούς Υπηρεσίας Ενέργειας, «όσο μεγάλη μείωση της παραγωγής κι αν αποφασίσουν, ο ΟΠΕΚ δεν θα μπορέσει να αποτρέψει τη συσσώρευση μεγάλων αποθεμάτων πετρελαίου, καθώς τα μέτρα κατά της μετάδοσης του κορωνοϊού έχουν προκαλέσει μια πρωτοφανή στην Ιστορία μείωση της ζήτησης».

Για περισσότερη αρθρογραφία, γίνετε συνδρομητής στην έντυπη Καθημερινή.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ