Παντελής Μπουκάλας ΠΑΝΤΕΛΗΣ ΜΠΟΥΚΑΛΑΣ

Δωρεάν ελάβετε, τζάμπα μη δότε...

ΠΟΛΙΤΙΚΗ

ΕΤΙΚΕΤΕΣ: ΥΠΟΘΕΣΕΙΣ

Ωραία δουλειά. Ξεκούραστη. Αλλά και με το κύρος της. Το γόητρό της. «Νά, ξέρεις, ανέλαβα να συντονίζω όλες τις οργανώσεις προσφοράς, ανιδιοτέλειας και αλληλεγγύης», απαντάς όταν σε ρωτούν σε κάποια συνάθροιση ποια η δουλειά σου. Και στην αμέσως επόμενη ερώτηση, για το ύψος του μισθού σου, αποκρίνεσαι σχεδόν πειραγμένος και με ελαφρώς τρεμάμενη τη φωνή, μήπως και δεν γίνει αντιληπτό το μέγεθος της αυτοθυσίας σου: «Μα δωρεάν, τι άλλο. Ετσι, να βοηθήσω λίγο, ρε παιδί μου. Κι ας το βρει η ψυχή μου». Θερίζεις επαίνους και βλέμματα θαυμασμού και πας παρακάτω, σε άλλη παρέα, να διδάξεις κι εκεί εθελοντισμό, ενόσω πίσω σου κάποιος, λάτρης της ποιήσεως αλλά και με γερό μνημονικό, ψιθυρίζει το σεφερικό για τους θεατρίνους της Μέσης Ανατολής στα 1943, αλλά και κάθε άλλου τόπου και χρόνου: «Προχωρεί, παραπατώντας, δαχτυλοδειχτούμενος, / κι ένας πηχτός αγέρας φέρνει γύρα / σκουπίδια, καβαλίνα, μπόχα και καταλαλιά». Τώρα, σαν εγκώμιο το ψιθυρίζει ή από καχυποψία για τον υπερεθελοντή μας, τις οίδε.

Δωρεάν λοιπόν. Δηλαδή; Χαριστικά; Ανευ αμοιβής, όπως ξέρουμε ότι σημαίνει το δωρεάν στην καθομιλουμένη; Οχι, όχι βέβαια. Το δωρεάν δεν σημαίνει τζάμπα, αυτό ισχύει για τα ψώνια. Το δωρεάν είναι και αυτό μία από τις αμέτρητες μυστήριες λέξεις της ελληνικής, που με την πολυσημία τους σου δίνουν τη δυνατότητα να παίξεις και να διαλέξεις, να κόψεις, να κρατήσεις, να πετάξεις. Αφού λοιπόν ξέρουμε και από τις Γραφές ότι το δωρεάν σημαίνει «άνευ αιτίας, ασκόπως» («εμίσησάν με δωρεάν», «κατεδίωξάν με δωρεάν» κτλ.), κρατάς για λογαριασμό σου τη σημασία «άνευ αιτίας και σκοπού», συνεχίζεις φιλολογικά και γλωσσολογικά καλυμμένος να «συντονίζεις» δίχως σκοπό και αιτία, και κυρίως δίχως αποτέλεσμα, και αφήνεις για τους υπόλοιπους τη σημασία «άνευ αμοιβής». Αλλωστε, εφτάμισι ή εννιά χιλιάρικα τον μήνα (ευρώ, παρακαλώ) που καταγγέλλεται ότι έπαιρνε δίκην «δωρεάν» αμοιβής ο επικεφαλής της ΜΗΚΥΟ «Εργο Πολιτών», είναι αστείο ποσόν αν το συγκρίνουμε, λ.χ., με όσα παίρνει την ώρα ο Ρούνεϊ. Οπότε, προς τι ο θόρυβος.

Η... εθελοντόρρυθμος εταιρεία «Εργο Πολιτών», λοιπόν, ιδρύθηκε το 2005, κατόπιν πρωθυπουργικής εντολής, για να χαρτογραφήσει υποτίθεται τον άτακτο κόσμο των ΜΗΚΥΟ και να συντονίζει το έργο τους. Ποιο ακριβώς το έργο των ΜΗΚΥΟ; Επειδή μπερδεύτηκα κάπως με όσα αποκαλύφθηκαν τις τελευταίες ημέρες, για Εθελοντές Πυροσβέστες-Αναδασωτές που έπαιρναν τα κρατικά κονδύλια για να σβήνουν τις ιδιωτικές τους φωτιές και να αναδασώνουν την κατακαμένη προσωπική οικονομική τους επιφάνεια, ή για Εθελοντές Αποναρκοθέτες, που με ένα κακοστημένο πανηγυριώτικο φιλμάκι έπειθαν τους κρατικούς επιτηρητές και χρηματοδότες τους ότι παίζουν το κεφάλι τους κορώνα-γράμματα στις Βοσνίες και στους Λιβάνους του κόσμου ενόσω άραζαν στη ροδίτικη βίλα τους, είπα να αρχίσω από την αλφαβήτα. Και να δω ποιο το κοινόχρηστο νόημα του όρου «Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις». Σύμφωνα λοιπόν με τη Βικιπαίδεια και τα συνήθως τραυματισμένα ελληνικά της (αυτό το γνωρίζουν και οι συντάκτες της, αν κρίνουμε από το μήνυμα-έκκληση στην κορυφή κάθε σελίδας: «Βοηθήστε μας με τις μεταφράσεις»), ένας ευρύτερα αποδεκτός ορισμός έχει πατέρα του, μητέρα του μάλλον, την Παγκόσμια Τράπεζα: «Οι ΜΗΚΥΟ είναι ιδιωτικοί οργανισμοί που ασκούν δραστηριότητα για να απαλύνει τον πόνο, να προωθήσει τα συμφέροντα των φτωχών, την προστασία του περιβάλλοντος, την παροχή βασικών κοινωνικών υπηρεσιών, ή αναλαμβάνουν την ανάπτυξη της κοινότητας».

Εντάξει. Μάλλον κάποιος αυτόματος μηχανικός μεταφραστής έδρασε εδώ. Αλλά δεν πειράζει. Αυτό που είναι να καταλάβουμε, το καταλαβαίνουμε. Οτι οι ΜΗΚΥΟ είναι οργανισμοί που δεν ελέγχονται από το κράτος και δεν του κάνουν τα χατίρια, αλλά δρουν υπέρ αδυνάτων (και το περιβάλλον, στους αδύνατους συναριθμείται), ανιδιοτελώς και με ελεύθερο πνεύμα. Δηλαδή, περίπου ό,τι δεν είναι πολλές τέτοιες οργανώσεις στην Ελλάδα, που οι ιδρυτές τους σφετερίστηκαν ένα χαρακτηρισμό τιμής και κύρους για να τον ατιμάσουν και να τον ακυρώσουν. Ενθυλακώνοντας ένα καλό τμήμα των κονδυλίων ή και το σύνολό τους. Και εκμεταλλευόμενοι το γεγονός ότι η πολιτεία, με τη συνήθη γαλαντομία της σε τέτοια πράγματα, δεν απαιτούσε την προσκόμιση τεκμηρίων και αποδείξεων. Οσο πιο βαρύγδουπο ήταν αυτό που δήλωνες πως είσαι, τόσο παχυλότερη ήταν η ανταμοιβή σου για τις κατά φαντασίαν αγαθοεργίες σου, για κάτι δηλαδή που δεν το έκανες ούτε και σκόπευες να το κάνεις ποτέ. Και ενώ υποτίθεται ότι μια αυθεντική ΜΗΚΥΟ προσδιορίζεται από την καταστατική άρνησή της να δέχεται οποιασδήποτε μορφής κρατική ενίσχυση, ώστε να διατηρεί ακέραιη την ανεξαρτησία της, οι δικές μας, μερικές χιλιάδες μάλιστα, ιδρύονταν σαν αμελκτήρες.

Για να διευκολύνουν τους υπουργούς να κάνουν το παιχνίδι τους, τους κομματάρχες να καταγράφουν λεπτομερώς στα κατάστιχά τους το δούναι (χρήμα) και λαβείν (ψήφους), τη διαφθορά και τη διαπλοκή να πανηγυρίζουν. Κάπως έτσι απέδειξε η Ελλάδα πόσο «ισχυρή» ήταν, επί Κώστα Σημίτη. Κάπως έτσι «επανιδρύθηκε» το κράτος εν σεμνότητι και ταπεινότητι, επί Κώστα Καραμανλή. Και κάπως έτσι επιβλήθηκε η αμεσοδημοκρατική διαφάνεια-διαύγεια, επί Γιώργου Παπανδρέου.

Τώρα μπήκαν, λέει, στο μικροσκόπιο του ΣΔΟΕ και της Δικαιοσύνης 118 προγράμματα και πάμπολλες από τις περίπου έξι χιλιάδες ΜΗΚΥΟ. Μία από αυτές είναι το «Εργο Πολιτών», όπου, όπως αποδείχτηκε, είχε ανατεθεί στον λύκο να καταγράψει τα πρόβατα και να τα συντονίσει κατά την πορεία τους προς τις σιαγόνες του. Την έχουμε ξαναπάθει πάντως με τον ίδιο τρόπο, όταν δημιουργήσαμε Ομάδες Αδιαφθόρων, στην Αστυνομία και στο υπουργείο Οικονομικών, και το ανακοινώσαμε με βούκινα και τρομπέτες. Κι ύστερα χρειάστηκε να σχηματίσουμε και Ομάδες Υπεραδιαφθόρων για να μας φυλάνε από τους εν τω μεταξύ διαφθαρέντες αδιάφθορους. Καλώς εχόντων των πραγμάτων, και δεδομένου του ρυθμού με το οποίο κινούνται αυτά τα πράγματα, περί το 2021 θα έχει εκδικαστεί το ένα πέμπτο των υποθέσεων. Θα μπορέσουμε έτσι να γιορτάσουμε με δικαιολογημένη εθνική περηφάνια τα διακόσια χρόνια της ανεξαρτησίας μας – εκτός πια και εξακολουθεί να βρίσκεται εδώ η τρόικα. Κι ύστερα θα επωφεληθούμε εξάγοντας τεχνογνωσία στη Ρωσία και την Ινδία, όπου, όπως διαβάζω στη Βικιπαίδεια και πάλι, δρουν 277.000 και... 1.200.000 ΜΗΚΥΟ αντιστοίχως. Η θεά Κάλι να βάλει τα χέρια της.

Έντυπη

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ