ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ

Ο πυγμάχος με τα… 100 σενάρια σε μία ζωή

boxing1

Η ζωή, λένε, γράφει τα καλύτερα σενάρια. Και στη ζωή του Μαξ Σμέλινγκ υπάρχει τόσο πολύ υλικό που έχει αποτελέσει πηγή έμπνευσης για πολλές ταινίες. Ο κορυφαίος Γερμανός πυγμάχος βίωσε πολλά: δόξα, καταστροφή, μεγάλο έρωτα, Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, Μάχη της Κρήτης και τραυματισμό και, ξανά, επιτυχίες. Πέθανε σε ηλικία 100 ετών και στον έναν αιώνα της ζωής του είχε ζήσει… πολλές ζωές σε μία.

Στις 28 Σεπτεμβρίου 1905, μία φτωχή γερμανική οικογένεια από ένα χωριό, το Κλέιν Λούκοφ, απέκτησε ένα γεροδεμένο αγοράκι που χαμογελούσε συνέχεια. Οταν βρισκόταν στην κούνια του δεν… έπνιξε φίδια αλλά η δύναμή του είχε εντυπωσιάσει τους κατοίκους του χωριού του. Η φτωχή οικογένεια Σμέλινγκ αναζήτησε ένα καλύτερο μέλλον στο Αμβούργο και ύστερα στις ΗΠΑ για να επιστρέψει στο Αμβούργο. Η «γνωριμία» του Μαξ Σμέλινγκ με την πυγμαχία δεν έγινε σε κάποιο γυμναστήριο αλλά μέσα από μία ταινία. Ο πατέρας του τον πήρε για να δουν ένα φιλμ από αγώνα του Τζακ Ντεμσέι και ο Μαξ ερωτεύτηκε κεραυνοβόλα το άθλημα. Ανέβηκε στα ρινγκ, παρά τις προσπάθειες της μητέρας του να του αλλάξει γνώμη.

Πριν κλείσει τα 20 ήταν ένας από τους κορυφαίους Γερμανούς πυγμάχους, σε ερασιτεχνικό επίπεδο και γρήγορα αναδείχθηκε και πρωταθλητής της χώρας. Γρήγορα, όμως, πέρασε στην επαγγελματική πυγμαχία. Το 1927, οι κάτοικοι της Γερμανίας παρακολούθησαν για πρώτη φορά αγώνα πυγμαχίας, σε απευθείας μετάδοση και είδαν τον Μαξ Σμέλινγκ να αναδεικνύεται πρωταθλητής Ευρώπης. Και κάπου εκεί αποφάσισε να αναζητήσει το… αμερικανικό όνειρο. Ο πρωταθλητής έφτασε στη Νέα Υόρκη το 1928. Γρήγορα ανακάλυψε ότι οι επιτυχίες του στην Ευρώπη δεν υπολογίζονταν στην αμερικανική αγορά. Οι πρώτοι μήνες ήταν δύσκολοι μέχρι που γνώρισε τον Εβραίο μάνατζερ, Τζο Γιάκομπς, ο οποίος του άνοιξε τον δρόμο. Μία σειρά από νίκες σε δυνατούς αγώνες, τον καθιέρωσαν στο αμερικανικό κοινό και στις 12 Ιουνίου 1930 νίκησε τον Τζακ Σάρκεϊ και έγινε ο πρώτος Ευρωπαίος που φόρεσε τη ζώνη του Πρωταθλητή Κόσμου.

Εκείνη την εποχή, ο Μαξ γνώρισε την Τσέχα ηθοποιό, Ανι Οντρα την οποία και παντρεύτηκε του 1933. Μαζί πρωταγωνίστησαν στην ταινία «Νοκ Αουτ» αλλά το δυνατό σενάριο δεν είχε γραφτεί ακόμα… Θα ήταν η πραγματική ζωή του Γερμανού πυγμάχου.

Τα συχνά ταξίδια του Μαξ Σμέλινγκ στην Αμερική είχαν ως αποτέλεσμα να θεωρηθεί για τον Χίτλερ και την παρέα του σαν «αμερικανόφιλος». Από την άλλη πλευρά, η ιδεολογία του Χίτλερ απέκτησε γρήγορα εχθρούς στις ΗΠΑ, οι οποίοι μίσησαν και τον πυγμάχο. Μάλιστα, η ήττα του από τον Μαξ Μπέιρ, ο οποίος είχε πατέρα Εβραίο, πανηγυρίστηκε όσο καμία. Λίγο αργότερα, έχασε και τον παγκόσμιο τίτλο από τον Στιβ Χαμάς, σε έναν αμφιλεγόμενο αγώνα.

Στην Αμερική τον θεωρούσαν «ναζιστική μαριονέτα» και στη Γερμανία αμερικανόφιλο. Στις 26/8/1934, ο αγώνας του Μαξ Σμέλινγκ με τον συμπατριώτη του, Βάλτερ Νόισελ, συγκέντρωσε περισσότερους από 100.000 θεατές αλλά η νίκη του δεν στάθηκε ικανή για να τον αγαπήσουν οι Γερμανοί. Δύο χρόνια αργότερα η ζωή έγραψε νέο σενάριο για τον πυγμάχο.

Το 1936, στο Μπρονξ, αντιμετώπισε τον Τζο Λούις και, παρόλο που ήταν αουτσάιντερ, τον νίκησε στον 12ο γύρο. Αυτή η επιτυχία άλλαξε τον τρόπο που τον έβλεπαν οι συμπατριώτες του. Ο Γιόζεφ Γκέμπελς είδε τη νίκη του Γερμανού επί του μαύρου ως απόδειξη της ανωτερότητας της Αριας φυλής και ο Μαξ Σμέλινγκ, για πρώτη φορά, έγινε δεκτός στην πατρίδα του με τιμές ήρωα.

Παρών στη Μάχη της Κρήτης

Η Γερμανία του Αδόλφου Χίτλερ είχε βρει στο πρόσωπο του Μαξ Σμέλινγκ τον ήρωά της αλλά ο ίδιος δεν το έβλεπε έτσι. Λέγεται ότι του ζήτησαν να διώξει τον Εβραίο προπονητή – μάνατζέρ του, Τζο Γιάκομπς, αλλά δεν το έκανε. Μάλιστα, το 1938, στον αγώνα ρεβάνς εναντίον του Τζο Λούις κατέβηκε μαζί του στο ρινγκ.

Και εκεί ήρθε αντιμέτωπος με την πραγματικότητα. Οι Αμερικανοί τον έβλεπαν ως εκπρόσωπο του Γ΄ Ράιχ και οι Γερμανοί ως προδότη γιατί δεν υπάκουσε στις εντολές. Ο αγώνας κράτησε μόλις δύο λεπτά. Ο Αμερικανός νίκησε και ο Σμέλινγκ διαμαρτυρήθηκε για αντικανονικά χτυπήματα. Οι φωτογραφίες τον δικαιώνουν αλλά ο διαιτητής δεν δέχτηκε κουβέντα. «Τελικά, ευτυχώς που έχασα τον αγώνα. Εάν νικούσα και ερχόμουν πίσω στη Γερμανία με νίκη θα με βράβευαν. Μετά τον πόλεμο θα μπορούσα να είχα θεωρηθεί σαν εγκληματίας πολέμου» θα πει το 1975.

Ο «κεραυνός των ρινγκ» επέστρεψε στη Γερμανία και ως κορυφαίος αθλητής στρατολογήθηκε στο καλύτερο σώμα των Ναζί: τους αλεξιπτωτιστές. Στις 20 Μαΐου 1941 «έπεσε» με το αλεξίπτωτό του στο Μάλεμε στην Κρήτη. Εκεί, κατά τη διάρκεια της πρώτης ημέρας της μάχης, τραυματίστηκε και μεταφέρθηκε στην Αθήνα. Μάλιστα, στον Τύπο της εποχής υπάρχουν αναφορές για την ανδρεία που έδειξε.

Ο τραυματισμός του έγινε αιτία για να θεωρηθεί ακατάλληλος για την ενεργό δράση και επέστρεψε στην πατρίδα του. Εκεί ανέλαβε υπεύθυνος μεταφοράς των Εβραίων σε στρατόπεδα. Η στενή σχέση που είχε με τους Εβραίους της Αμερικής, πολλές φορές τον ώθησε να βοηθήσει ανθρώπους που κινδύνευαν. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση δύο μικρών παιδιών που έκρυψε στο δωμάτιό του και τα βοήθησε να φύγουν για την Αμερική. Χρησιμοποιώντας την ιδιότητά του επισκεπτόταν στρατόπεδα αιχμαλώτων και προσπαθούσε να καλυτερέψει τις συνθήκες κράτησής τους.

Ο δρόμος από την καταστροφή στην αναγέννηση

Το τέλος του πολέμου βρήκε τον Μαξ Σμέλινγκ οικονομικά κατεστραμμένο. Το 1947 επέστρεψε στα ρινγκ αλλά, παρά τις νίκες, έμοιαζε με σκιά του εαυτού του. Αποφάσισε να αποσυρθεί.

Κι ενώ τα οικονομικά προβλήματα έμοιαζαν με βρόχο εμφανίστηκαν σαν από μηχανής… θεοί οι δύο νεαροί Εβραίοι που είχε σώσει. Βρίσκονταν στην Αμερική και είχαν γίνει επιτυχημένοι επιχειρηματίες σε κορυφαία εταιρεία αναψυκτικών. Του πρόσφεραν δουλειά και γρήγορα ο Μαξ Σμέλινγκ απέκτησε το δικό του εργοστάσιο στη Γερμανία. Και εκεί έδειξε, για άλλη μία φορά, τις καλές πτυχές του χαρακτήρα του. Τα περισσότερα από τα χρήματα που κέρδιζε τα πρόσφερε σε όσους τα είχαν ανάγκη. Το 1948 συναντήθηκε με τον παλιό του αντίπαλο Τζο Λούις. Ο Αμερικανός πυγμάχος αντιμετώπιζε οικονομικά προβλήματα και ο Γερμανός τον βοήθησε κατ’ επανάληψη. Μάλιστα, το 1981 κάλυψε όλα τα έξοδα της κηδείας του. Μαζί με τη σύζυγό του, Ανι Οντρα, ίδρυσαν το ίδρυμα Μαξ Σμέλινγκ, το οποίο ακόμα και σήμερα επιδίδεται σε κοινωφελές έργο. Ο αθλητισμός αποτέλεσε τη μεγάλη αγάπη της ζωής του και μέχρι την ηλικία των 90 ετών γυμναζόταν. Το 1992 μπήκε στο Διεθνές Hall Of Fame.

Το πλήρες όνομά του ήταν, Μαξιμίλαν Αντολφ Οτο Ζίγκφριντ Σμέλινγκ και έφυγε από τη ζωή στις 2 Φεβρουαρίου 2005. Η σορός του τάφηκε δίπλα από αυτή της αγαπημένης του συζύγου, η οποία είχε φύγει από τη ζωή το 1987. Την κηδεία του παρακολούθησαν περισσότεροι από 1.000 άνθρωποι, μεταξύ των οποίων πολιτικοί, αθλητές και εκπρόσωποι όλων των επιπέδων της γερμανικής κοινωνίας.

Στοιχεία από τον χαρακτήρα και τη ζωή του Μαξ Σμέλινγκ υπάρχουν σε πολλές κινηματογραφικές ταινίες, μυθιστορήματα, τραγούδια, ποιήματα, θεατρικά έργα ακόμα και σε όπερα (Shadowboxer, η οποία βασίζεται στη ζωή του Λούις).