ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

Εμφύλιος Ρώμης – Βενετίας, για ένα φεστιβάλ

Θυμάστε τις… διακριτικές ανησυχίες που είχαν προκαλέσει στη Θεσσαλονίκη, πριν από ακριβώς 12 χρόνια, οι ανακοινώσεις περί διοργάνωσης διεθνούς φεστιβάλ κινηματογράφου στην Αθήνα; Τα μεγέθη δεν είναι φυσικά τα ίδια, αλλά δύσκολα αποφεύγει κανείς τους παραλληλισμούς διαβάζοντας το ρεπορτάζ της εφημερίδας «Λα Ρεπούμπλικα» για τον υπόγειο πόλεμο Ρώμης και Βενετίας με αφορμή τη διεξαγωγή ενός νέου, διεθνούς κινηματογραφικού φεστιβάλ στην Αιώνια Πόλη.

Υποθετικά δεν θα έπρεπε να υπάρχει κανένα πρόβλημα. Το Φεστιβάλ της Βενετίας, το αρχαιότερο στην Ευρώπη, σύμφωνα με την ιταλική εφημερίδα, πραγματοποιείται παραδοσιακά κάθε χρόνο στο τέλος Αυγούστου. Η νέα διοργάνωση της Ρώμης έπεται· θα πραγματοποιηθεί από τις 13 έως τις 21 Οκτωβρίου. Αν και υπάρχει μια απόσταση ενός και πλέον μήνα, οι άνθρωποι της Βενετίας δεν είδαν με καθόλου καλό μάτι τη σχετική, έστω, ημερολογιακή εγγύτητα.

Ανταγωνισμός αστέρων

Παρ’ όλα αυτά, η πραγματική αφορμή του «πολέμου» είναι άλλη. Δύο Ιταλοί σκηνοθέτες, ο Πάολο Βίρτσι και η Φραντσέσκα Κομεντσίνι, προτίμησαν να στείλουν τις ταινίες τους στη Ρώμη. Το «μέτωπο» διευρύνεται στην περίπτωση των ξένων δημιουργών και ηθοποιών όπου οι εκατέρωθεν επιτυχίες αποκτούν πολύ μεγαλύτερο βάρος στο επίπεδο των εντυπώσεων. Εδώ η Ρώμη τα πηγαίνει αναπάντεχα καλά, χάρη στην ακατανίκητη έλξη που προκαλεί η πρωτεύουσα της Ιταλίας σε Ευρωπαίους και Αμερικανούς, αλλά και στις πολύ καλές δημόσιες σχέσεις του δημάρχου της Ρώμης, Βάλτερ Βελτρόνι. Αν και το πρόγραμμα του νεόκοπου φεστιβάλ δεν πρόκειται να γίνει γνωστό πριν από τα μέσα Σεπτεμβρίου, οι οργανωτές έχουν φροντίσει ήδη να μπουν για τα καλά στο μάτι της Βενετίας: ανακοίνωσαν την παρουσία δύο βετεράνων του Χόλιγουντ, του Σον Κόνερι και του Ρομπερτ ντε Νίρο, που φτάνουν και περισσεύουν για να προκαλέσουν το ενδιαφέρον των ξένων μέσων μαζικής ενημέρωσης. Ο Σκωτσέζος ηθοποιός θα παραλάβει στη Ρώμη το Acting Award ενώ προς τιμήν του προγραμματίζεται ρετροσπεκτίβα με όλες τις ταινίες του. «Το παρών» του Ρόμπερτ ντε Νίρο συνδέεται με την πρώτη διεθνή συνεργασία που εξασφάλισε η Ρώμη: με το νεοϋορκέζικο Tribeca Festival, δημιούργημα του ίδιου του Ντε Νίρο. Ταινίες που προβλήθηκαν στο Tribeca Festival την περασμένη άνοιξη θα προβληθούν σε ειδικό τμήμα της Ρώμης και αντίστοιχα ταινίες του ρωμαϊκού φεστιβάλ θα «ταξιδέψουν» στη Νέα Υόρκη.

Είναι φυσιολογικό, υποστηρίζεται από την πλευρά της πρωτεύουσας, η έδρα της Τσινετσιτά να εκπροσωπείται μ’ ένα φεστιβάλ που προσελκύει σταρ αυτού του βεληνεκούς. Το θέμα που προκύπτει είναι άλλο: αν ένας σκηνοθέτης ή ηθοποιός θέλει να προωθήσει την ταινία του στην Ιταλία ή στην Ευρώπη γενικότερα, τώρα θα πρέπει να διαλέξει. Το μονοπώλιο της Βενετίας ίσως τελειώνει.

Χρηματοδότηση

Πιο σύνθετο εμφανίζεται το πρόβλημα της χρηματοδότησης. Οι άνθρωποι της Βενετίας ήδη αγχωμένοι για τα χρήματα που δίνει κάθε χρόνο το υπουργείο Πολιτισμού στη Μόστρα, έχουν να αντιμετωπίσουν τώρα έναν επιπλέον εφιάλτη: την πιθανότητα κάποια χρήματα να λοξοδρομήσουν προς την πρωτεύουσα. Η Ρώμη δηλώνει οικονομικά ανεξάρτητη αλλά ταυτόχρονα διεκδικεί πόρους, μέσω της Τσινετσιτά, για την τελετή λήξης. Ο πόλεμος μόλις άρχισε.