ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

Ψήφισμα επαναπατρισμού των πολιτιστικών αγαθών

Στο καίριο ζήτημα της επιστροφής και απόδοσης των πολιτιστικών αγαθών στις χώρες προέλευσής τους επικεντρώθηκε η χθεσινή ομιλία του υπουργού Πολιτισμού Γ. Βουλγαράκη στην 61η Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών στη Νέα Υόρκη. Η Ελλάδα είναι, άλλωστε, η χώρα που εισηγήθηκε το ειδικό σχέδιο αποφάσεως για το θέμα αυτό, το οποίο μάλιστα υπερψηφίστηκε στη Συνέλευση.

Ο υπουργός Πολιτισμού υπογράμμισε με έμφαση ότι η υιοθέτηση του ψηφίσματος δηλώνει ξεκάθαρα την τεράστια σημασία του για τη διεθνή κοινότητα. «Το παράνομο εμπόριο αρχαιοτήτων συγκαταλέγεται στην ίδια κατηγορία με το παράνομο εμπόριο όπλων, ναρκωτικών και ανθρώπων», είπε ο κ. Βουλγαράκης, συμπληρώνοντας: «Συνιστά μια μορφή οργανωμένου εγκλήματος, που συνδέεται άμεσα με τη μαφία και το ξέπλυμα βρώμικου χρήματος. Είναι ένα έγκλημα που στρέφεται εναντίον όλων μας. Οχι μόνον εναντίον των κρατών των οποίων η πολιτιστική κληρονομιά κατακερματίζεται, αλλά και εναντίον όλης της ανθρωπότητας. Κι αυτό, διότι τα μνημεία καταστρέφονται, οι πληροφορίες χάνονται, τα αντικείμενα αποκόπτονται από το ιστορικό και φυσικό τους περιβάλλον. Καθίστανται απλά και μόνον αντικείμενα διακοσμητικά, ανεξάρτητα, αποστειρωμένα, και όχι συστατικά ενός γενικότερου όλου το οποίο ορίζει και διατηρεί στον χρόνο την ιστορία, την προέλευση και την ταυτότητά μας».

Ο Ελληνας υπουργός Πολιτισμού, κάνοντας έναν απολογισμό, διαπίστωσε ότι τα τελευταία χρόνια όλες οι χώρες είναι περισσότερο διατεθειμένες να συνεργαστούν στενότερα στον τομέα του πολιτισμού με αυστηρότερη νομοθεσία. Παραλλήλως, τα μουσεία ανά τον κόσμο υιοθετούν επίσης αυστηρούς κώδικες απόκτησης των πολιτιστικών αγαθών που ενσωματώνουν στις συλλογές τους. «Η Ελλάδα, μέσω της συνεργασίας της με άλλα κράτη και μουσεία, έχει ήδη καταφέρει μέσα σε αυτό το έτος να επαναπατρίσει ξενιτεμένες της αρχαιότητες. Επεστράφησαν, δύο σημαντικές αρχαιότητες από το Μουσείο Γκετί του Λος Αντζελες, ενώ εκκρεμούν οι συζητήσεις για την επιστροφή άλλων δύο αρχαιοτήτων από το ίδιο μουσείο. Επεστράφησαν, επίσης, στην Ελλάδα δύο θραύσματα από την Ακρόπολη, ένα εκ των οποίων από τον Παρθενώνα. Το ένα επεστράφη από το Πανεπιστήμιο της Χαϊδελβέργης και το άλλο από τη Σουηδία. Οι επιστροφές αυτές έγιναν στο πλαίσιο της ανάγκης αποκατάστασης ενός μνημείου, που αν και βρίσκεται στην Ελλάδα, ανήκει σε όλο τον κόσμο.

Ωστόσο, τα Γλυπτά του Παρθενώνα παραμένουν διχασμένα μεταξύ Αθήνας και Λονδίνου. Η μοναδικότητα του Παρθενώνα, ως μνημείου – συμβόλου του παγκόσμιου πολιτισμού, είναι ο καθοριστικός παράγοντας που καθιστά το αίτημα της επιστροφής τους οικουμενικό, αλλά και πιο επίκαιρο από ποτέ. Ιδιαίτερα τώρα που βρισκόμαστε στο τελικό στάδιο της ολοκλήρωσης του Νέου Μουσείου Ακρόπολης. Το Μουσείο αυτό θα στεγάσει όλα τα σωζόμενα μέλη του Παρθενώνα και αναμένεται να περιλάβει και τα Γλυπτά που διεκδικούμε από το Βρετανικό Μουσείο», είπε στην ομιλία του ο κ. Βουλγαράκης.