ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

Η παρέα των διακοπών μας

Κάθε χρόνο τις ίδιες υποσχέσεις δίνουμε στον εαυτό μας: παραπέμπουμε για το διάστημα των διακοπών βιβλία «δύσκολα», πολυσέλιδα, ειδικά ή κλασικά που κάθε χρόνο σχεδιάζουμε να διαβάσουμε και κάθε χρόνο δεν προλαβαίνουμε, ή άλλα, αγαπημένα που θα θέλαμε να ξαναδιαβάσουμε για να δούμε τι μας λένε τώρα… Πόσες από αυτές τις υποσχέσεις κρατάμε είναι ένα άλλο ζήτημα, αφού οι αναγνωστικές διαθέσεις αλλάζουν διαρκώς, ανάλογα με τη «φάση» στην οποία βρίσκεται ο καθένας.

Οποιος αναζητά μυθιστορήματα που να αγγίζουν τη σύγχρονη ιστορία, αλλά να ενσωματώνουν και την τέχνη της λογοτεχνίας, μπορεί να πάρει μαζί του στις διακοπές δυο πολυσέλιδα, είναι αλήθεια, βιβλία: το «Omega minor» του Πάουλ Βεράχεν (μετ. Ινώ Μπαλτά, εκδ. Πόλις) και το «Κεντρική Ευρώπη» του Γουίλιαμ Τ. Βόλμαν (μετ. Αλέξης Καλοφωλιάς, εκδ. Κέδρος). Το πρώτο ξεκινά την αφήγηση της ιστορίας του από το Βερολίνο του 1995 και αγγίζει σημαντικά θέματα της ευρωπαϊκής ιστορίας. Οπως έγραψε το Le Magazine Litteraire «περιλαμβάνει τα πάντα: την ιστορία του 20ού αιώνα και τα αινίγματα της επιστήμης, τον Χίτλερ και τον Αϊνστάιν, την πολιτική και τη φυσική». Το δεύτερο καταπιάνεται με τα αυταρχικά καθεστώτα της χιτλερικής Γερμανίας και της σταλινικής Ρωσίας μέσα από έναν καμβά ζευγαρωτών αφηγήσεων που έχουν σχέση με τη ζωή του Ντμίτρι Σοστακόβιτς, της Αννας Αχμάτοβα, του Γερμανού στρατάρχη φον Πάουλους και άλλων ιστορικών προσώπων, συνθέτοντας ένα καλειδοσκοπικό χρονικό της Ευρώπης του 20ού αιώνα.

Αν ο φετινός στόχος είναι η επιστροφή στην κλασική λογοτεχνία, η επανέκδοση της κλασικής νουβέλας του Αντον Τσέχοφ «Η κυρία με το σκυλάκι» (μετ. Εφη Κορομηλά, εκδ. Μελάνι) είναι αδιαπραγμάτευτη. Η άγνωστη κυρία με το άσπρο λουλού που έδωσε ένα νέο νόημα στη μονότονη ζωή της Γιάλτας και του Ντμίτρι Ντμίτρις Γκούροφ και η σχέση που ανέπτυξαν αυτοί οι δύο γοητεύουν εδώ και πολλά χρόνια τους αναγνώστες.

Αν πάλι σας γοητεύουν οι κλασικές αστυνομικές ιστορίες, δύο πρόσφατες εκδόσεις της «Αγρας» είναι σίγουρα καλή παρέα: «Ο λόφος των αυτοκτονιών» του Τζέιμς Ελρόι (μετ. Ανδρέας Αποστολίδης) και δύο νουβέλες του Γκρέιαμ Γκριν, Ο τρίτος άνθρωπος» και «Η πτώση ενός ειδώλου» (μετ. Αννα Παπασταύρου). Πρόκειται για δύο κείμενα που έγραψαν λαμπρές σελίδες στην ιστορία του κινηματογράφου, στις δύο ομώνυμες ταινίες που σκηνοθέτησε ο Κάρολ Ριντ. ««Ο τρίτος άνθρωπος» είναι μια ελεγεία για την ανδρική φιλία, την προδοσία και τη ματαίωση (…) ένα κλασικό νουάρ που κινείται με τις συμβάσεις του θρίλερ» σημειώνει εύστοχα στο επίμετρο ο Κώστας Καλφόπουλος.

Κι αν ο κόσμος του life style σας έχει επηρεάσει, δύο βιβλία φωτίζουν τα λαμπερά πρόσωπα με διαφορετικό τρόπο: «Η αύρα της Σανέλ», η αυτοβιογραφική αφήγηση της Κοκό Σανέλ στον Πολ Μοράν δεν είναι μόνο η εξιστόρηση του κόσμου της μόδας και μιας ταλαντούχας γυναίκας. Είναι και η αποτύπωση μιας εποχής και μιας πόλης (μετ. Βάνα Χατζάκη, εκδ. Αγρα). Η Κοκό Σανέλ τον είχε προσκαλέσει στο Σαιντ Μόριτς στα τέλη της δεκαετίας του ’40 για να του υπαγορεύσει τα απομνημονεύματά της. Οι σημειώσεις που κράτησε ο Μοράν βγήκαν στο φως ένα χρόνο μετά το θάνατο της Σανέλ, το 1971 και εκδόθηκαν το 1976.

Σ’ ένα άλλο βιβλίο, ο Εντγκάρ Μορέν μας ανοίγει τον κρυφό κόσμο της ψυχής μεγάλων σταρ, στο βιβλίο «Οι σταρ» (μετ. Ρίτα Κολαΐτη, εκδ. Κίχλη), αναζητώντας τους λόγους και τις συνθήκες που διαμορφώθηκε το σταρ σίστεμ και τις ανάγκες που υπηρετεί. «Ανάμεσα στην παρθένα και τη μοιραία γυναίκα ανθίζει η ντίβα («θεά»), εξίσου μυστηριώδης και υπέροχη με τη μοιραία γυναίκα, εξίσου βαθιά, αγνή και πονετική με τη νεαρή παρθένα. Η ντίβα πονά και συνάμα σκορπίζει τον πόνο».