ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ

Η Βάπτιση του Χριστού επέστρεψε στο Ζαγόρι

2946720

Αλλο ένα κλεμμένο εκκλησιαστικό κειμήλιο επέστρεψε στην Ελλάδα. Πρόκειται για εικόνα που χρονολογείται τον 19ο αιώνα, με παράσταση της Βάπτισης του Χριστού, η οποία είχε κλαπεί από το δωδεκάορτο του τέμπλου της Ιεράς Μονής της Κοίμησης της Θεοτόκου Βισοκού, στον Καλουτά, του Κεντρικού Ζαγορίου Ιωαννίνων.

Τα μνημεία της Ηπείρου επλήγησαν ιδιαίτερα τα τελευταία 25 χρόνια από οργανωμένα κυκλώματα που δρούσαν στην περιοχή, αλλά οι συντονισμένες προσπάθειες των υπηρεσιών του ΥΠΠΟ και των αρμόδιων ελληνικών αρχών έχουν αποδώσει καρπούς και 21 εικόνες έχουν εντοπισθεί, διεκδικηθεί και επαναπατρισθεί.  

Η εικόνα της Βάπτισης εντοπίσθηκε τον Ιούνιο 2017, από αρχαιολόγο της Διεύθυνσης Τεκμηρίωσης και Προστασίας Πολιτιστικών Αγαθών, να πωλείται σε γκαλερί του Λονδίνου. Η κινητοποίηση των ελληνικών αρχών ήταν άμεση και η Μητροπολιτική Αστυνομία του Λονδίνου έδωσε εντολή στην γκαλερί να κρατήσει το έργο με μεσεγγύηση μέχρι να ολοκληρωθούν οι έρευνες και να αποδειχθεί η  ταύτισή της με την κλεμμένη εικόνα από το μοναστήρι της Ηπείρου.

Καταλυτική για την ταύτιση υπήρξε η φωτογραφία της πίσω όψης της εικόνας, όπως είχε αναρτηθεί στην ιστοσελίδα της γκαλερί. Αποκαλυπτόταν ότι ο φορέας της εικόνας της Βάπτισης είναι σε δεύτερη χρήση. Η πίσω όψη φέρει απολεπισμένες παραστάσεις Αγίων, σε διάχωρα, τα οποία παραπέμπουν σε τμήμα επιστυλίου τέμπλου. Η σχετική έρευνα απέδειξε ότι η εικόνα της Βάπτισης είναι ζωγραφισμένη στον ίδιο τεμαχισμένο φορέα που χρησιμοποιήθηκε για τη δημιουργία άλλων δύο εικόνων, οι οποίες είχαν κλαπεί από το ίδιο μνημείο. Η μία εντοπίσθηκε σε άλλη γκαλερί στο Λονδίνο και επαναπατρίστηκε στις 13 Απριλίου 2011, ενώ η δεύτερη ανακτήθηκε κατόπιν κατάσχεσης εντός ελληνικού εδάφους. Η πίσω όψη τους αποτελεί συνέχεια αυτής της εικόνας της Βάπτισης. Να σημειώσουμε ότι εκκρεμεί η διεκδίκηση δύο δεσποτικών εικόνων από την Ιερά Μονή Κοίμησης της Θεοτόκου, στο Μακρίνο Ανατολικού Ζαγορίου Ιωαννίνων, οι οποίες  εντοπίσθηκαν τον Απρίλιο του 2020 να πωλούνται από οίκο δημοπρασιών, στη Γερμανία.