ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΣ

Οι γυναίκες και οι πόλεμοι της Θάλειας Φλωρά – Καραβία

24s13cine

Γεννήθηκε το 1871 στη Σιάτιστα και μεγάλωσε στην Κωνσταντινούπολη. Σπούδασε ζωγραφική στο Μόναχο κοντά στον Γύζη και στον Ιακωβίδη και στη συνέχεια έζησε στην Αλεξάνδρεια, όπου διηύθυνε σχολή ζωγραφικής. Σχεδίασε το πορτρέτο του Καβάφη. Ακολούθησε τον ελληνικό στρατό στους Βαλκανικούς Πολέμους και στη Μικρασιατική Εκστρατεία, απεικονίζοντας πάμπολλα πολεμικά στιγμιότυπα. Συνολικά φιλοτέχνησε πάνω από 2.500 ελαιογραφίες.

Ολα αυτά τα έκανε μια γυναίκα: Η ζωγράφος Θάλεια Φλωρά – Καραβία είναι από εκείνες τις φιγούρες που ξεχωρίζουν όχι μόνο με την καλλιτεχνική τους αξία αλλά και με τη δύναμη του χαρακτήρα και του πνεύματος, που τους επιτρέπουν να πρωταγωνιστούν ακόμα και σε χώρους αφιλόξενους για τις γυναίκες της εποχής. Πενήντα πέντε χρόνια μετά τον θάνατό της, η Γαλλίδα ηθοποιός και σκηνοθέτις Σαντρίν Ντουμά παρουσιάζει ένα ντοκιμαντέρ στο οποίο η ίδια ακολουθεί τα ίχνη της ζωγράφου και συναντά τις γυναίκες (κυρίως) που την ενέπνευσαν. Το φιλμ κάνει πρεμιέρα απόψε, παρουσία της δημιουργού, σε μια εκδήλωση στο Γαλλικό Ινστιτούτο, ενώ θα προβληθεί και την προσεχή Κυριακή στον Δαναό.

Ενας πίνακας της Φλωρά – Καραβία ο οποίος απεικονίζει μια όμορφη νεαρή γυναίκα σε ιμπρεσιονιστικό ύφος στέκεται αφορμή για τη Σαντρίν Ντουμά για να γυρίσει πίσω στις αναμνήσεις της Ελληνίδας μητέρας της, η οποία γνώριζε τη ζωγράφο. Συγκινητικό οικογενειακό ταξίδι στον χρόνο, από τη μία, αλλά και ενδιαφέρουσα έρευνα για την καλλιτέχνιδα, από την άλλη, το ντοκιμαντέρ ξεκινά από την Αθήνα και την Αίγινα, περνά από την Κωνσταντινούπολη και την Αλεξάνδρεια για να επιστρέψει και πάλι στην Αθήνα, όπου εκείνη έζησε τα τελευταία χρόνια της ζωής της έως το 1960. Σε αυτή τη διαδρομή, η σκηνοθέτις εντοπίζει αρκετές ηλικιωμένες σήμερα κυρίες, οι οποίες στα νιάτα τους είτε είχαν ποζάρει για τη ζωγράφο είτε την είχαν γνωρίσει από κοντά και έχουν στην κατοχή τους έργα της.

H τρυφερότητα και η αγάπη με την οποία η Ντουμά χειρίζεται το υλικό της ξεχωρίζουν· ειδικά οι αναφορές στην προσεισμική Ιθάκη και στο πατρικό της εκεί, με τον «νόστο» που εμπνέει και τον τίτλο του φιλμ, είναι ιδιαίτερα συγκινητικές. Παράλληλα, μέσα από εξίσου ζωντανές αφηγήσεις παίρνουμε γεύση από τις ελληνικές γειτονιές της Πόλης, τις κοσμοπολίτικες εκδηλώσεις της Αλεξάνδρειας και την παλιά αστική Αθήνα, όλους δηλαδή τους χώρους όπου η Φλωρά – Καραβία έζησε και δημιούργησε. Εντυπωσιακά είναι τέλος και τα σχέδια της τελευταίας, εν είδει πολεμικής ανταπόκρισης, από το μέτωπο, τα περισσότερα από τα οποία βρίσκονται σήμερα στο Στρατηγείο του Γ΄ Σώματος Στρατού στη Θεσσαλονίκη και στο Πολεμικό Μουσείο της Αθήνας.

​​Ο «Νόστος» παρουσιάζεται σήμερα στις 8 μ.μ. στο Γαλλικό Ινστιτούτο, Σίνα 31, στο πλαίσιο του CineDoc.