ΜΟΥΣΙΚΗ

Ταξίδι στην καρδιά του επιβλητικού μουσικού γίγαντα

taxidi-stin-kardia-toy-epivlitikoy-moysikoy-giganta-2301631

Καθώς τα λεπτά της δάχτυλα κινούνται πάνω στα πλήκτρα, ο ήχος που φτάνει στα αυτιά μας είναι αυτός του θηρίου που ζωντανεύει. Ενα θηρίο που βρυχάται ή ψιθυρίζει υπακούοντας στις εντολές της μικροσκοπικής (μπροστά του) Ουρανίας Γκάσιου. Η επιβλητική «Τοκάτα και Φούγκα» του Μπαχ ακούγεται σε όλο της το μεγαλείο με τη συνδρομή των 6.080 αυλών που συγκροτούν το εκκλησιαστικό όργανο του Μεγάρου Μουσικής. Και αυτό, μαζί με το ίδιο το Μέγαρο, έχει φέτος τα 25α γενέθλιά του και πρόκειται να τα γιορτάσει με ολοήμερες εκδηλώσεις, αύριο Κυριακή.

taxidi-stin-kardia-toy-epivlitikoy-moysikoy-giganta0
Αποψη του εκκλησιαστικού οργάνου από την αίθουσα «Χρήστος Λαμπράκης». 

Η Ελληνίδα σολίστ του, που έχει πια μόνιμα την έδρα της στο Λονδίνο, θα φροντίσει να ξεναγήσει τους επισκέπτες στον κόσμο του ιδιαίτερου αυτού μουσικού οργάνου με την πλούσια ιστορία και τον εντυπωσιακό ήχο. Πρώτα όμως τα είπε σε εμάς. «Το 50% της δουλειάς ενός οργανίστα είναι να μελετήσει και να επιλέξει τις ρυθμίσεις που θα κάνει στο όργανο, ώστε αυτό να παραγάγει τα διαφορετικά ηχοχρώματα που μπορεί. Αυτή είναι επί της ουσίας και η μεγάλη ιδιαιτερότητά του: είναι ικανό να ακουστεί πότε σαν αυλός, πότε σαν φλάουτο, τρομπέτα κ.ο.κ., κι έτσι να φτιάξει ένα σύνολο μεγάλης μουσικής ποικιλίας», λέει η Ουρανία Γκάσιου. Τα ηχοχρώματα που ανέφερε προκύπτουν μέσα από τα 78 «ρεγκίστρα» του οργάνου που, ρυθμιζόμενα, καθορίζουν τον τύπο του ήχου που θα φτάσει ώς εμάς.

Στο κέντρο της πελώριας κατασκευής, η ξύλινη κονσόλα με τα τέσσερα πληκτρολόγια, τα ρεγκίστρα και τα πεντάλ των ποδιών μοιάζει με κόκπιτ διαστημοπλοίου σχεδιασμένου από τον Λεονάρντο ντα Βίντσι. Οπως μας λέει όμως η οργανίστα, το συγκεκριμένο είναι μάλλον… σύγχρονο κομμάτι. «Το όργανο του Μεγάρου είναι σίγουρα σύγχρονο σε σύγκριση με άλλα που υπάρχουν στην Ευρώπη και έχουν κατασκευαστεί (τα λειτουργικά) ακόμη και τον 18ο αιώνα. Εδώ μπορείς να κάνεις και ηλεκτρονικές ρυθμίσεις περνώντας τα δεδομένα στον υπολογιστή. Στα παλαιότερα που δεν γίνεται αυτό, χρειάζεται βοηθούς για να παίξεις. Λέγεται μάλιστα ότι αυτός είναι ο λόγος που ο Μπαχ είχε πολλά παιδιά…».

Η πρόσοψη ωστόσο, αν και εντυπωσιακή, αποτελεί μόνο ένα μικρό μέρος του οργάνου. Πίσω της, σε ένα χώρο που θα μπορούσε άνετα να στεγάσει διώροφο σπίτι, βρίσκεται χτισμένη η καρδιά της μηχανής. Ο όρος δεν είναι τυχαίος, μιας και ένα τέτοιο όργανο επί της ουσίας ενσωματώνεται-χτίζεται στην κατασκευή της αίθουσας. Οι τράκτορες που ξεκινούν από τα πλήκτρα μεταφέρουν την κίνηση ανοιγοκλείνοντας αναλόγως του αυλού. Κατασκευασμένοι από αλουμίνιο και ειδικού τύπου ξύλο, οι τελευταίοι έχουν μέγεθος από μερικά εκατοστά μέχρι και 10 μέτρα, ενώ είναι ικανοί να συνθέσουν τις πιο ψιλές νότες, αλλά και να δονήσουν κυριολεκτικά την αίθουσα «Χρήστος Λαμπράκης». Για να τους δούμε σκαρφαλώσαμε στην κάθετη ξύλινη σκάλα και ακούσαμε (αναπόφευκτα) τις ιστορίες για μηχανικούς και χορδιστές που έπεσαν στο εσωτερικό ανάλογων… θηρίων και άφησαν εκεί την τελευταία πνοή τους.

taxidi-stin-kardia-toy-epivlitikoy-moysikoy-giganta2
Η Ουρανία Γκάσιου μέσα στα σπλάχνα του γίγαντα.

Η αυριανή συναυλία είναι σίγουρα ευκαιρία για το κοινό να γνωρίζει αυτό το θαυμαστό όργανο από κοντά· κι επίσης ωραία περίσταση για το Μέγαρο, ώστε να το αξιοποιήσει. Αλλωστε, η σχετικά πρόσφατη συντήρησή του κόστισε περίπου 20.000 ευρώ ενώ ένα καινούργιο φτάνει σε αξία το 1,5-2 εκατομμύρια! Κρίμα δεν είναι να μένει σιωπηλό;

​​Οι ξεναγήσεις ξεκινούν στις 3.30 μ.μ. ενώ η συναυλία έχει ώρα έναρξης στις 7 μ.μ.