ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Οι επιλογές των εγχώριων ομίλων για το 5G

Ενόψει της ανάπτυξης δικτύου 5G στην Ευρώπη και των συνδεδεμένων με αυτό κινδύνων ασφάλειας, η Κομισιόν έχει διαμορφώσει μία ενιαία στρατηγική σχετικά με την επιλογή κατασκευάστριας εταιρείας.

Εάν ληφθεί υπόψη ότι το λογισμικό ενός δικτύου ασύρματης πρόσβασης (RAN), που χρησιμοποιείται από τα συστήματα κινητής, είναι περισσότερο πολύπλοκο συγκριτικά με αυτό ενός αεροπλάνου, γίνεται αντιληπτό γιατί οι κυβερνήσεις, ανά τον κόσμο, δίνουν μεγάλη έμφαση στην επιλογή των εταιρειών που θα αναλάβουν την κατασκευή του δικτύου πέμπτης γενιάς (5G), που έχει κατά 10 φορές υψηλότερες ταχύτητες σε σχέση με το 4G.

Με τον διαγωνισμό για τη χορήγηση φάσματος 5G στην Ελλάδα να βρίσκεται προ των πυλών, το βασικό ερώτημα είναι πώς και ποιος θα αποκτήσει τον έλεγχο των ψηφιακών δικτύων, όπως διερωτήθηκε, πρόσφατα, ο ύπατος εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Ενωσης για θέματα Εξωτερικών Υποθέσεων Ζοζέπ Μπορέλ, σε παρέμβασή του στο EU Cyber Forum στις Βρυξέλλες.

Με τα δεδομένα αυτά και με το σκεπτικό του εκμηδενισμού του ενδεχόμενου ρίσκου ασφάλειας, τον Μάιο του 2019 ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ υπέγραψε εκτελεστικό διάταγμα που απαγορεύει στις αμερικανικές εταιρείες τη χρήση τηλεπικοινωνιακού εξοπλισμού από προμηθευτές που θεωρείται πως συνιστούν κίνδυνο εθνικής ασφάλειας. Αν και στο διάταγμα δεν υπάρχει ρητή αναφορά, η απαγόρευση περιλαμβάνει, ως επί το πλείστον, την Huawei και έτερους κινεζικούς προμηθευτές, όπως η ZTE, που μαζί με τη νοτιοκορεατική Samsung, τη σουηδική Ericsson και τη φινλανδική Nokia ανήκουν στο κλειστό κλαμπ των εταιρειών που αναπτύσσουν και παρέχουν τεχνολογία 5G.

Ενόψει της ανάπτυξης δικτύου 5G στην Ευρώπη και των συνδεδεμένων με αυτό κινδύνων ασφάλειας, η Κομισιόν έχει διαμορφώσει μία ενιαία στρατηγική σχετικά με την επιλογή κατασκευάστριας εταιρείας από τους ευρωπαϊκούς τηλεπικοινωνιακούς ομίλους. Για τον σκοπό αυτό η εργαλειοθήκη που δημοσίευσε τον περασμένο Ιανουάριο περιέχει δέσμη μέτρων για τη διαχείριση των κινδύνων κυβερνοασφάλειας των δικτύων 5G, ενώ το προσεχές διάστημα θα επανεξεταστεί η σχετική σύσταση που είχε εκδοθεί τον Μάρτιο του 2019. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρότι ενθαρρύνει τα κράτη-μέλη να επιλέξουν ευρωπαϊκές εταιρείες για την ανάπτυξη του δικτύου 5G, δεν έχει αποκλείσει τους κινεζικούς ομίλους.

Στην Ευρώπη καταγράφονται διαφορετικές ταχύτητες, ενώ δεν θα ήταν δυνατόν να μην τίθενται ως γνώμονας οι εμπορικές σχέσεις που διατηρούν τα κράτη-μέλη με την Κίνα. Στην Ελλάδα όμως το τοπίο έχει ξεκαθαρίσει. Ο ΟΤΕ έχει κάνει γνωστό από τον περασμένο Μάρτιο ότι θα συνεργαστεί με την Ericsson για τον εκσυγχρονισμό του δικτύου πρόσβασης κινητής, αντικαθιστώντας πλήρως τον εξοπλισμό 2G/3G/4G/4G+ με καινούργιο, ο οποίος θα δίνει τη δυνατότητα σταδιακής αναβάθμισης του δικτύου σε 5G. Ο όμιλος εκτιμά ότι θα ξεκινήσει την εμπορική διάθεση των υπηρεσιών 5G από το πρώτο τρίμηνο του 2021, ενώ προγραμματίζει να σταματήσει την παροχή υπηρεσιών 3G μετά το τέλος του 2021.

Η Vodafone, ύστερα από σχετική ερώτηση της «Κ», σημειώνει ότι «λαμβάνει υπόψη την ασφάλεια πάρα πολύ σοβαρά και με συνέπεια υποστηρίζει ότι οι κυβερνήσεις θα πρέπει να υιοθετήσουν μία πραγματικά τεκμηριωμένη προσέγγιση µε βάση την επικινδυνότητα –και με διαφοροποίηση μεταξύ του δικτύου ασύρματης πρόσβασης (RAN) και του κεντρικού δικτύου (Core)– όταν εξετάζουν θέματα ανάπτυξης υποδομών δικτύου». Αναφέρει πως τον περασμένο Φεβρουάριο γνωστοποίησε την απόφασή της να απομακρύνει τον εξοπλισμό της Huawei από το δίκτυο κορμού της στην Ευρώπη, ενώ «η Vodafone Ελλάδας δεν χρησιμοποιεί εξοπλισμό της κινεζικής εταιρείας στο δίκτυο κορμού της». Η εταιρεία διευκρινίζει πως «δεν γνωστοποιεί την ακριβή σύνθεση των δικτύων της σε επίπεδο χώρας, όμως η Vodafone Ελλάδας χρησιμοποιεί ένα μεγάλο εύρος προμηθευτών, συμπεριλαμβανομένης και της Huawei. Και συνεχίζει να εξετάζει τον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί, με βάση τους τροποποιούμενους περιορισμούς των ΗΠΑ, αλλά και να συμμορφώνεται διαρκώς με το νομοθετικό πλαίσιο».

Ο τηλεπικοινωνιακός πάροχος σημειώνει πως έμφαση θα πρέπει να δοθεί στη διασφάλιση ενός ανθεκτικού οικοσυστήματος προμηθευτών σε όλη την Ευρώπη, που θα περιλαμβάνει τόσο την ισορροπία ανάμεσα στους προμηθευτές όσο και την ανάπτυξη ενός ανοιχτού δικτύου ασύρματης πρόσβασης (Open RAN). Στόχος είναι η ύπαρξη μεγαλύτερης ποικιλομορφίας στην εφοδιαστική αλυσίδα των δικτύων, με τη Vodafone να «εφαρμόζει μία πραγματικά ανεξάρτητη και ουδέτερη πολιτική προμηθευτών».

Οσον αφορά τoν τρίτο παίκτη, βάσει μεριδίου αγοράς των εγχώριων τηλεπικοινωνιών, τη Wind, θα συνεργαστεί με την Ericsson για την ανάπτυξη του δικτύου 5G.

Εν γένει, ορισμένα από τα υφιστάμενα κεραιοσυστήματα που βρίσκονται επί ελληνικού εδάφους είναι κινεζικής τεχνολογίας. Η επιλογή όμως αυτή, όπως αναφέρουν παράγοντες της αγοράς, είναι συμβατή με τα όσα προβλέπει η εργαλειοθήκη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Διαγωνισμός

Η Ελλάδα εκτιμάται ότι σε περίπου ένα χρόνο θα εμφανίζει μεγάλη πληθυσμιακή κάλυψη δικτύου 5G, όπως έχει αναφέρει ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης Κυριάκος Πιερρακάκης. Σύμφωνα με τον κυβερνητικό σχεδιασμό, το σχέδιο νόμου «Κώδικας Ψηφιακής Διακυβέρνησης», που θέτει το πλαίσιο για το φάσμα πέμπτης γενιάς, αναμένεται ότι θα ψηφιστεί από την Ολομέλεια της Βουλής την επόμενη Τρίτη. Θα πρέπει να σημειωθεί πως μέσα στο προσεχές διάστημα η Εθνική Επιτροπή Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων (ΕΕΤΤ) αναμένεται να προχωρήσει στην εκκίνηση του σχετικού διαγωνισμού για τη χορήγηση δικαιωμάτων χρήσης ραδιοσυχνοτήτων σε τέσσερις διαφορετικές συχνότητες των 700 MHz, 2 GHz, 3.400-3.800 MHz αλλά και 26 GHz. Εκτιμάται δε ότι η διαδικασία θα μπορούσε να ολοκληρωθεί στα τέλη της τρέχουσας χρονιάς ή το αργότερο 
στις αρχές της επόμενης, ενώ η τιμή εκκίνησης για το σύνολο των φασματικών περιοχών τοποθετείται περίπου στα 367,3 εκατ. ευρώ.