ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Περιορισμένη η βλάβη στην οικονομία από το δεύτερο κύμα πανδημίας

Από τους λιγοστούς κλάδους που κατέγραψαν αύξηση κύκλου εργασιών τον Αύγουστο έναντι του Ιουλίου ήταν αυτός των ξενοδοχείων - μαζικής εστίασης· αύξηση όμως όχι ικανή να αντιστρέψει τις τεράστιες απώλειες που προκάλεσε η πανδημία τους πρώτους μήνες του 2020.

Οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις, ανταποκρινόμενες στην έξαρση των κρουσμάτων του ιού, σκληραίνουν τα περιοριστικά μέτρα. Ευτυχώς, όμως, οι υποδομές της δημόσιας υγείας δέχονται σαφώς λιγότερες πιέσεις από τον Απρίλιο, όταν ξέσπασε το πρώτο κύμα.

Επιπροσθέτως, οι κοινωνίες έχουν μάθει πολλά για τα μέτρα που μπορούν να ανακόψουν τη μετάδοση της ασθένειας, ενώ οι νέοι περιορισμοί διαφέρουν πολύ από τα αρχικά γενικευμένα lockdowns, στο πλαίσιο των οποίων είχε επιβληθεί η εντολή της κατ’ οίκον παραμονής. 

Μέχρι στιγμής οι περιορισμοί σε παμπ και εστιατόρια έχουν να κάνουν με τον αριθμό των θαμώνων και τη μετακίνησή μας για να βγούμε να διασκεδάσουμε, παρά να εργαστούμε, να ψωνίσουμε και να στείλουμε τα παιδιά στο σχολείο. Τον Μάρτιο και τον Απρίλιο μέσα σε λίγες εβδομάδες η οικονομική δραστηριότητα υποχώρησε δραστικά έως και 30%, ενώ σήμερα οι υποκλάδοι που κυρίως πλήττονται από τα νέα μέτρα, όπως η φιλοξενία, η εστίαση, η τέχνη, η ψυχαγωγία και οι υπηρεσίες ευεξίας, τα μεγάλα ταξίδια και οι εμπορικές εκθέσεις, ισοδυναμούν με το σχεδόν 5% του ΑΕΠ της Ευρωζώνης και της Βρετανίας. Ορισμένες δραστηριότητες όπως της εστίασης, καθώς και τα παμπ και τα μπαρ, μάλλον θα δείξουν και πάλι συρρίκνωση το τέταρτο τρίμηνο. 

Αλλες δραστηριότητες που δέχονται καίριο χτύπημα, όπως οι εμπορικές εκθέσεις, οι οποίες δεν ανέκαμψαν ιδιαιτέρως μέσα στο καλοκαίρι, θα παραμείνουν επί μακρόν σε κατάσταση ακινησίας. Η δε πιο συγκρατημένη κατανάλωση από ιδιώτες και νοικοκυριά, καθώς και η πτώση της εμπιστοσύνης, ενδεχομένως να επηρεάσει δυσμενώς τη συνολική ζήτηση περισσότερο από όσο οι νέοι περιορισμοί θα περιστείλουν τη ζήτηση τους προσεχείς μήνες. Εντούτοις, το σοκ στη ζήτηση και στην εμπιστοσύνη θα είναι μικρότερο από ό,τι τον Μάρτιο και τον Απρίλιο. Εκείνο το διάστημα σε όλο τον προηγμένο κόσμο η οικονομική δραστηριότητα καταβυθίστηκε και οι εφοδιαστικές αλυσίδες στην Κίνα εν μέρει έπαυσαν να λειτουργούν. Αντιθέτως, τους προσεχείς μήνες η ζωηρότερη ζήτηση από τις ΗΠΑ και την Κίνα μάλλον θα ενδυναμώσει τις ευρωπαϊκές εξαγωγές. Στη μετά τον Απρίλιο ανάκαμψη, η παραγωγή και το διεθνές εμπόριο αγαθών υστέρησαν αρκετά έναντι της πολύ αιφνίδιας βελτίωσης στις λιανικές πωλήσεις προϊόντων στις χώρες του ανεπτυγμένου κόσμου. Η μεταποίηση, η οποία χρειάζεται να αποκαταστήσει το απόθεμά της, θα μπορούσε να συνεχίσει να αναπτύσσεται ήπια στην Ευρώπη, ακόμα κι αν οι λιανικές πωλήσεις «στασιμοποιηθούν» για λίγο ή υποχωρήσουν. Τέλος, η οικονομία στο τρίτο τρίμηνο, αν και εμφάνισε εντυπωσιακή ανάκαμψη, δεν παύει να υστερεί από το αντίστοιχο του 2019 κατά 7% στην Ευρωζώνη και κατά 9,5% στη Βρετανία.

* Οι κ. Holger Schmieding, Κallum Pickering και Florian Hense είναι οικονομολόγοι της Berenberg Bank.