ΑΝΑΛΥΣΗ

Η πίεση για την Ευρώπη εντείνεται

i-piesi-gia-tin-eyropi-enteinetai0

To αμυντικό σύστημα της Γηραιάς Ηπείρου, ως προς την αντιμετώπιση του δεύτερου κύματος της πανδημίας με την επιβολή απαγορευτικών μέτρων, είναι ρωμαλέο, αλλά μέχρι ενός σημείου. Η Γαλλία και η Γερμανία, καθώς και άλλες χώρες, επιβάλλουν πιο αυστηρούς κανόνες, αποσκοπώντας στο να αναχαιτίσουν τη διασπορά του ιού. Οι κραδασμοί στην οικονομία θα είναι ηπιότεροι από τη συρρίκνωση του 11% το δεύτερο τρίμηνο, που προκλήθηκε από το πρώτο κύμα κρουσμάτων, ενώ οι δημόσιες δαπάνες και το πρόγραμμα της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας θα αμβλύνουν το χτύπημα. Ωστόσο, η Ε.Ε. δείχνει ανέτοιμη να διαχειριστεί την παρατεταμένη κρίση. Ο επείγων χαρακτήρας των νέων περιορισμών και η διακοπή λειτουργίας των επιχειρήσεων θα τερματίσουν αιφνιδιαστικά την ανάκαμψη της ευρωπαϊκής οικονομίας. Το πλήγμα δεν θα έχει ομοιογένεια. Λόγου χάριν, η Γερμανία αποφασίζει να κλείσει τα μπαρ, αλλά όχι τα καταστήματα γενικού εμπορίου, όπως η Γαλλία. Πάντως, μέχρι στιγμής τα μέτρα δεν θεωρούνται δρακόντεια. Ακόμα η Γαλλία ευελπιστεί να διατηρήσει εν λειτουργία τα σχολεία της, διευκολύνοντας την εργασία των γονέων.

Εν τω μεταξύ, οι πρόσφατοι περιορισμοί αποφασίζονται, αν και ορισμένες χώρες τελούν σε φάση ανάκαμψης, ειδικά η Κίνα, η οποία ενισχύει τις εξαγωγές της. Οι αναλυτές της επενδυτικής τράπεζας Berenberg εκτιμούν πως το τελευταίο lockdown της Γαλλίας θα προκαλέσει περιστολή του ΑΕΠ το τέταρτο τρίμηνο 3%-4%, δηλαδή λιγότερο από το ένα τέταρτο του αντικτύπου την περίοδο Απριλίου – Ιουνίου. Οι κυβερνήσεις, βέβαια, έχουν ακόμα περιθώρια να προστατεύσουν την οικονομία. Το τρέχον έτος το συνολικό δημοσιονομικό έλλειμμα της Ευρωζώνης θα φθάσει στο σχεδόν 9% του ΑΕΠ, όπως υπολογίζει η Citigroup, και αυτό εν μέρει εξαιτίας των επειγουσών δαπανών. Η Γερμανία θα δαπανήσει 10 δισ. ευρώ επιπλέον για να στηρίξει τις επιχειρήσεις της και η Γαλλία 20 δισ. ευρώ, συμπεριλαμβανομένου του προγράμματος για την απασχόληση. Η ΕΚΤ έχει πυρομαχικά ακόμα. Μέχρι στιγμής χρησιμοποίησε μόνον 616 δισ. ευρώ επί συνόλου 1,35 τρισ. ευρώ του προγράμματος αγοράς τίτλων, το οποίο στηρίζει τις κυβερνήσεις στις πρόσθετες δαπάνες τους. Το καίριο ερώτημα συνίσταται στο πόση διάρκεια θα έχουν τα τελευταία lockdowns ή πόσο συχνά θα επανέρχονται.

Οσο περνάει ο καιρός, τόσο δυσκολότερα οι χρεωμένες κυβερνήσεις θα συνεχίζουν να στηρίζουν την οικονομία – το χρέος της Γαλλίας και της Ιταλίας θα φθάσει το 118% και το 158% του ΑΕΠ αντίστοιχα. Οι πολιτικές κρίσεις θα οξυνθούν, διότι οι πολίτες θα κουραστούν από την ανεργία και τις κακουχίες. Το δεύτερο κύμα μπορεί να αποδειχθεί χείριστο. Εάν οι κυβερνήσεις βελτιώσουν το σύστημα των τεστ, της ιχνηλάτησης και τη δυναμικότητα των νοσοκομείων, ίσως οι μελλοντικοί περιορισμοί να επιβάλλονται πιο αραιά και να είναι λιγότερο σκληροί.